nieuws

Amsterdamse Mercatorplein blijft in stijl van Berlage

bouwbreed Premium

Nog dit jaar moet een begin worden gemaakt met de omvangrijke renovatie en vernieuwing van het Amsterdamse Mercatorplein. Stadsdeelraad ‘De Baarsjes’ heeft definitief ingestemd met de vernieuwing van het plein naar een ontwerp van de Rotterdamse architect W. Patijn. Met de renovatie van het plein is f. 23 miljoen gemoeid.

In feite, zo zegt het ontwerpteam, die Patijn in de totstandkoming van het definitieve ontwerp heeft bijgestaan, wordt er voortgeborduurd op de oorspronkelijke uitgangspunten van Berlage.

De herinrichting van het Mercatorplein moet de kroon gaan vormen op het grootschalige stadsvernieuwingspo dat in het stadsdeel De Baarsjes wordt uitgevoerd.

Het totale po, dat naar verwachting in 1988 zal zijn uitgevoerd, bestaat uit de renovatie van 1100 woningen en 110 winkelruimtes, het verbeteren van het economische klimaat voor de ondernemers/winkeliers en het opnieuw inrichten van de openbare ruimte. Over de aanpak van de Mercatorbuurt wordt al jaren gesproken. De verpaupering en verloedering heeft grote delen van de wijk maar vooral ook het plein aangetast.

Raamovereenkomst

Uiteindelijk werd een Masterplan opgesteld en begroot op ruim f. 145 miljoen. Eind vorig jaar is voor de aanpak van de wijk een raamovereenkomst gesloten.

De overeenkomst werd door een aantal private investeerders, zoals onder andere Woningbouwvereniging Het Oosten, Stichting Lieven de Key, zeventien eigenaren van de Zuidwand van het Mercatorplein en Van Hattum eb Blankevoort, de bouwer van de parkeergarage die onder het plein moet worden gerealiseerd.

Met deze raamovereekomst hebben zowel de particulieren als de overheid zich bereid verklaard forse bedragen in de wijk te investeren.

Wat restte was het definitieve ontwerp voor de herinrichting van het Mercatorplein. De stadsdeelraad heeft deze week groen licht gegeven voor de uitvoering van het ontwerp van Patijn.

Toegankelijkheid

Om de toegankelijkheid en het gebruik voor voetgangers te vergroten, wordt het verkeer langs de West- en Zuidwand geleid en komt het plein zelf tegen het bouwblok van de oostwand te liggen.

Dit vergroot de veiligheid voor voetgangers die van twee kanten af het plein ke oplopen zonder dat ze een drukke straat moeten oversteken. Zoals bekend rijdt in de huidige situatie het verkeer nog rond het hele plein. De parkeergarage is door Patijn vrij kunstig in het plan verwerkt. Het is een soort vloerkleed waarvan een punt is opgetild. Onder deze punt wordt de in- en uitrit voor de auto’s gerealiseerd.

Wereldkaart

Midden op het plein komt een ellipsvormige wereldkaart van asfalt. Hierop worden de ontdekkingsreizigers afgebeeld, naar wie de straten uit de Mercatorbuurt zijn vernoemd.

Rond deze wereldkaart komen vervolgens granietachtige, cremekleurige stenen waarin gekleurde ‘strooistenen’ zijn verwerkt.

Het middenstuk wordt van oost naar west doorsneden door zwarte regengoten, waarlangs weer blauwe stenen liggen. Langs de Oostwand komt vervolgens een heidepaarse asfaltstrook voor het laden en lossen van vrachtwagens voor de winkels. Hoge sierlijke lantaarnpalen zorgen voor een goede verlichting van het hele plein. Een kunstenaar zal uiteindelijk nog worden gevraagd om een kunstwerk-met-water te maken .

Verder is in het nieuwe ontwerp aan de noordkant van het plein een zone met Oost Indische kersebomen gepland. Onder de bomen moeten vervolgens bankjes worden neergezet.

De oorspronkelijke kiosk van Berlage wordt in de noordwestkant teruggebouwd en biedt ruimte aan een horecagelegenheid die een terras op het plein gaat exploiteren. Aan de noordzijde van het plein komt nog een 55 meter lange halte voor tram en bus.

Berlagekenner

Volgens het ontwerpteam heeft architect Wytze Patijn het ontwerp afgestemd op de architectuur van de pleinwanden. “Dit vooral door lijnen en zonering in het pleinoppervlak te relateren aan de maatvoering en sprongen in de gevels”, aldus het ontwerpteam waarin ook Berlage-kenner bij uitstek, professor Singelenberg, zitting heeft. Zelf noemt Patijn het Mercatorplein “een uniek plein in de Nederlandse woningbouw. Maar het gebruik is niet meer van de jaren dertig. We hebben in de geest van Berlage er een plein van gemaakt dat weer van deze tijd is.”

Reageer op dit artikel