nieuws

Shuntkanalen vertonen aanzienlijke lekkages

bouwbreed

Bij talrijke meergezinswoningen blijkt het natuurlijke ventilatie-shuntkanaal in zeer slechte toestand te verkeren. Het lekpercentage (de verhouding tussen de gemeten afzuiging en de normwaarde, vermenigvuldigd met 100%) van heel veel shuntkanalen van de 750000 meergezinswoningen die een dergelijk kanalensysteem hebben, loopt bij de gemeten woningen van 17-186%.

Bouwkundige dakopbouw met Itho Renoshuntoplossing.

Daar komt nog bij, dat veel woningen bij renovatie wijzigingen ondergaan van de indeling. Dat kan de ventilatiestromen in de woning ernstig verstoren. De zijkanalen naar de diverse woonlagen blijken soms geheel verstopt te zijn.

Ingrijpen in het shuntkanalensysteem is dan ook veelal vereist. Itho BV te Schiedam houdt op verschillende plaatsen in Nederland voordrachten over ventilatieverbetering bij shuntkanalen. Het bedrijf beperkt zich daarbij tot dit shuntsysteem en zijn gevolgen. De luchtaanvoer wordt buiten beschouwing gelaten omdat die een problematiek op zich vormt.

Handboek Daar waar problemen zich voordoen bij de ventilatie, heeft het bedrijf verschillende oplossingen in huis. Op het ogenblik voeren drie bureaus onderzoeken in verschillende eengezinswoningen in het land uit naar de toestand van deze natuurlijke ventilatiesystemen. Dit door Novem gesubsidieerde onderzoek wordt uitgevoerd door Cauberg-Huygen Raadgevende Ingenieurs BV te Maastricht, Rotterdam en Zwolle, Bureau Bouwhulp te Eindhoven en Woonenergie te Gouda. Er wordt gemeten volgens de speciaal ontwikkelde meetmethode van Itho BV te Schiedam, die daarvoor ook de apparatuur en hulpmiddelen verstrekt en de onderzoekers met hun specifieke kennis op ventilatiegebied met raad en daad bijstaat. Een handboek over de bevindingen komt na de zomervakantie uit.

Er zijn inmiddels shuntkanalen onderzocht van meergezinswoningen in Utrecht, Schaesberg, Hoogeveen, Oosterhout en Amsterdam Osdorp. Uit de metingen wordt de zogenaamde lekkarakteristiek van de kanalen bepaald. Dat is een grafiek waaruit valt af te lezen hoeveel lucht weglekt bij een bepaalde druk in het kanaal.

Om nu de kwaliteit van kanalen met elkaar te ke vergelijken is getracht de mate van lekkage in een bepaalde getalwaarde uit te drukken.

Lekpercentage Er zijn twee bruikbare grootheden die inzicht geven in de luchtdichtheid van een kanaal.

Dat is in de eerste plaats het lekpercentage over het gehele kanaal gemeten. Daarbij wordt de lekvolumestroom bij een bepaald drukverschil betrokken op de totale afgezogen luchthoeveelheid. Dat afzuigen gebeurt met behulp van een ventilatoropstelling op het dak.

Een tweede grootheid is het lekpercentage per woonlaag.

Bij beide methoden is gekozen voor een lekvolumestroom bij een druk van 100 Pa. Dit komt goed overeen met de gemiddelde werkdruk die in een kanaal optreedt, als een ventilator op het kanaal wordt aangesloten.

Uit de onderzoeken in de woningen in bovenvermelde plaatsen is naar voren gekomen , dat de lekpercentages nogal uiteenliepen. De lekpercentages over het geheel gemeten bedroegen van 17 tot en met 189% en gemeten per verdieping van 25 tot en met 241%.

Gevolgen De lekkages van de shuntkanalen en daarop uitmondende aansluitkanalen hebben directe consequenties voor de woningventilatie. De aangezogen ‘lekkagelucht’ wordt direct onttrokken aan de woning.

Hoewel de hoeveelheid lekkageverlies vrij constant kan blijven, is de verdeling daarvan over de woning min of meer willekeurig. Er valt dan te spreken van een ongecontroleerd ventilatieluchtverlies. Tevens vindt derhalve energieverlies plaats door het verloren gaan van verwarmde lucht.

Lekkages uit woningen naar shuntkanalen treden vooral op als de schachten om de shuntkanalen zijn opgebouwd uit lichte, niet luchtdichte of niet luchtdicht aansluitende materialen. Het extra gasverlies door verlies van verwarmde lucht varieert bij de gemeten poen van 100 tot 180 m3 per woning per jaar. Bij shuntkanaalconstructies uit verdiepinghoge betonelementen blijft het verlies beperkt tot ongeveer 45 m3 per woning per jaar.

De ventilatie van meergezinswoningen met shunkanalen, is op betrekkelijk eenvoudige wijze te verbeteren. De eenvoudigste manier is om op het shuntkanaal een afzuigventilator te plaatsen. Er moet dan wel goede zorg worden besteed aan een goede luchtdichte afwerking van aansluitingen van de roosters op het shuntkanaal. Is het lekverlies echter groter dan ongeveer 150% dan is het aan te bevelen een stapje verder te gaan. In woningen tot zes lagen valt hier gebruik te maken van het door Itho gehanteerde Renoshuntsysteem.

Dit is een metalen kanalensysteem, dat nauw passend in een shuntkanaal is neer te laten.

De aftakkingen naar de diverse verdiepingen toe worden na het neerlaten gerealiseerd.

Maakt men voor de ventilatie in gerenoveerde woningen uitsluitend gebruik van het hoofdkanaal, dan is al snel een ventilator voor het afzuigen van de lucht nodig.

Als de natuurlijke ventilatie niet meer voldoet, is de gebalanceerde mechanische ventilatie de beste oplossing. Hierbij wordt voor de luchtafvoer gebruik gemaakt van het hoofdkanaal. Tussen de uitersten van verbetering van de natuurlijke ventilatie en de gebalanceerde mechnische ventilatie, is nog een aantal mengvormen mogelijk.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels