nieuws

Internationale prijsvraag oude centrum van Berlijn

bouwbreed Premium

In Duitsland is de grote internationale stedebouwkundige ideeenprijsvraag uitgeschreven dieal geruime tijd in het vooruitzicht is gesteld. Architecten en stedebouwkundigen uit heel de wereld worden ideeen gevraagd voor het Spree-Insel, het vroegere hart van Berlijn met het koninklijke slot dat in de jaren vijftig plaats maakte voor het Palast der Republik, dat nu slooprijp lijkt.

In het hartje van het oude centrum, tegenover Dom en Altes Museum op het Spree-Insel, moet een deel van het nieuwe regeringscentrum worden gerealiseerd. Daartoe behoren de ministeries voor buitenlandse en voor binnenlandse zaken, een conferentiecentrum in samenhang met ruimten voor belangrijke culturele evenementen, een grote bibliotheek en de nodige stedebouwkundige details die tot een representatieve invulling leiden.

Daarmee gaat het om een van de belangrijkste prijsvragen van de laatste tijd, als vervolg op de eerdere prijsvragen voor de Reichstag en omgeving (Spreeboog) als stedebouwkundig prijsvraag en de renovatie van het gebouw zelf. De laatste prijsvraag werd in tweede ronde gewonnen door Norman Foster, waarbij de Spanjaard Santiago Calatrava en de Nederlander Pi de Bruijn afvielen.

Ideeen

In tegenstelling tot de beide vorige prijsvragen, waarbij ver uitgewerkte oplossingen werden gevraagd, is er nu sprake van een ideeenprijsvraag. Ontwerpers worden om een visie gevraagd voor de invulling van het stadshart. Er is dan ook veel ervaring en gevoel voor het omgaan met de monumentale stadsomgeving voor nodig. Gevraagd worden schetsen schaal 1:2000 voor een stedebouwkundige oplossing, een isometrie en een toelichting in Duits of Engels van een velletje A4.

Een internationale jury, met onder andere Herman Hertzberger, Josef Paul Kleihuses (Berlijn), Gustav Peichl (Wenen) en Renzo Piano (Parijs), beoordeelt de ingekomen ideeen en kiest circa vijftig inzendingen voor een tweede ronde. De inzendingen uit de eerste ronde worden overigens eigendom van de prijsvraaguitschrijver.

Bij de jurering staat een goede integratie van de omvangrijke nieuwbouw in de geschonden historische stad centraal. Een relatief groot bouwvolume moet daarnaast mogelijkheden van het goed functioneren binnen de oude stad met zich brengen, zonder bestaande monumenten aan te tasten. De verwachting wordt uitgesproken, dat bekroonde plannen uit de tweede ronde het te realiseren ontwerp opleveren.

De prijsvraag kreeg het fiat van de internationale architectenorganisatie UIA. In totaal is er DM 550000 aan prijzengeld beschikbaar.

Geschiedenis

Het beschikbare gebied in het oude centrum werd tot in de jaren vijftig gedomineerd door het Konigliche Schloss, kortweg Stadtschloss genoemd, dat overigens in de oorlog zware schade opliep. Sloop vond plaats om een plein voor grote volksbijeenkomsten te krijgen. Bovendien werd op dit terrein het Palast der Republik (de DDR) gerealiseerd.

Tot de complicaties van het terrein behoort de vraag of het Palast werkelijk gesloopt moet worden. De bevolking uit het voormalig Oost-Berlijn is er tegen en bewaart goede herinneringen aan uitgaan in het gebouw. Daarentegen viel een principebesluit voor sloop omdat het gebouw veel asbest bevat.

Een de laatste jaren golfsgewijs sterker worden stroming in Duitsland verlangt reconstructie van het inmense Stadschloss, tenminste voor wat de gevels betreft. De lobby hiertoe is zo krachtig, dat vorige week het bouwvolume van het Stadtschloss terugkeerde in steigers met in Parijs op doek geschilderde gevels op ware grootte!

Waar het bouwvolume het Palast der Republik ontmoet, is een gebouwhoge spiegelwand opgericht om het oorspronkelijke bouwvolume te ervaren. Als voorschot op de ideeenprijsvraag zijn in het kader van de reconstructie in doek al enkele ontwerpen door jonge Europese architecten gemaakt en ter plaatse in een tent tentoon gesteld. Onder hen de Nederlandse architect Ben van Berkel.

Overigens wordt ook reconstructie overwogen van andere gebouwen. Zo ontstaat een zeer gecompliceerd programma van eisen, waarin naar verwachting overigens geen definitieve keuze zal worden gemaakt voor de mate van sloop en/of reconstructie.

Belangstellende architecten ke het prijsvraagprogramma aanvragen bij de Arbeitsgemeinschaft Wettbewerb Spreeinsel, Breite Strasse 1, D-10178 Berlin-Mitte. De kosten van het programma bedragen DM50, waarvoor een cheque bijgesloten moet worden. Het programma wordt 23 augusteus verzonden. Inzendingen moeten 23 oktober 1993 binnen komen in Berlijn.

De keuze van de circa vijftig deelnemers voor de tweede ronde vindt plaats vanaf 7 december.

Reageer op dit artikel