artikel

Klankborden

bouwbreed 9

Klankborden

Uit de school klappen en daarmee de vertrouwelijkheid schenden, dat is voor oud-wethouder van Roermond, Jos van Rey ‘klankborden’. Het is altijd verbazingwekkend hoe politici en ondernemers die van integriteitsschendingen worden verdacht, vluchten in wat in de criminologie ontkenningen wordt genoemd. Denials.

Het is een klassiek patroon. Een verdachte probeert zich te rechtvaardigen door te zeggen dat iedereen het doet: “Als de ander het ook doet, is het niet oneerlijk”, aldus Van Rey. Of door te zeggen, dat er nog veel grotere schurken rondlopen: “Het CDA is er wereldkampioen in”, aldus opnieuw VVD’er Van Rey. Ook zijn stelling dat de “gemeentewet is verouderd”, komt bekend voor.

In de Vastgoedfraudezaak stelde Nico Vijsma het op dezelfde manier voor: het mag, maar alleen niet van de wet. Verdachten die ontkenningen gebruiken, hebben niet door dat zij daarmee eigenlijk bekennen. Want elke eerstejaars jurist moet het rijtje ontkenningen, dat standaard gebruikt wordt om onregelmatigheden te rechtvaardigen, uit zijn hoofd leren.

Wie zo’n ontkenning gebruikt, bekent impliciet schuld. Door te bagatelliseren. Door het voorval in een vergelijkend perspectief te plaatsen. Door het te duiden als normaal groepsgedrag. Of door te verwijzen naar veranderende zeden en gewoonten. En natuurlijk zeggen kartellisten die vanwege mededingingswetgeving ‘te laat’ stoppen met het maken van afspraken, dat ze dachten dat de wereld nog niet echt veranderd was. Terwijl schenders van vertrouwelijkheid zeggen dat het raar is dat de wet nog niet is aangepast aan de praktijk van het losjes omgaan met vertrouwelijkheid.

Ik raad bouwondernemers en wethouders aan vanaf nu elke ochtend het stapeltje krantenknipsels over dit proces met collega’s te bespreken. En daarvan breed in de organisatie te leren. Een betere cursus integriteit is er niet.

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels