artikel

Van piramide naar web

bouwbreed

Van piramide naar web

Onze samenleving is in een overgangsfase en bevindt zich op een kantelpunt. Oude systemen wankelen en zijn aan vervanging toe.

De piramide met verschillende lagen, getekend in heldere harken met lijn- en staffuncties, geeft ons steeds minder handvatten om met de complexe uitdagingen van vandaag om te gaan. Laat staan dat ze de uitdagingen van morgen het hoofd kan bieden. De verschuiving naar de 3.0 samenleving is gaande. Wat betekent dat precies?

De hiërarchische of 1.0 wereld kenmerkt zich door ‘hoe meer, hoe beter’. Zekerheid is hét uitgangspunt, top down werkt goed, vaste structuren zijn belangrijk en bezit telt. Iedereen één leidinggevende; denken en doen vooral scheiden en produceren maar. De 2.0 samenleving, ook wel de wereld van de dialoog genoemd, laat zich het best omschrijven als ‘hoe beter, hoe beter’. Kenmerken? Verwarring en verandering, zoeken naar consensus, bureaucratie staat onder druk, beschikbaarheid wordt een issue. Er heerst regelzucht of te veel ruimte; de span of control wordt te groot. Bij het zoeken naar een nieuwe vorm gaan we elkaar contracteren: de geboorte van de SLA’s. De combinatie van 1.0 en 2.0 is dodelijk, maar kent ook voordelen. ‘Ze’ mogen immers meepraten en de controle blijft in dezelfde hand.

Wat vraagt 3.0 of de netwerksamenleving eigenlijk? Dat we ja zeggen tegen ‘hoe zinvoller, hoe beter’. Onzekerheid als uitgangspunt, de beweging van onderop, flexibele structuren, gericht op gebruik in plaats van bezit. Delen is het nieuwe hebben, liet Bert van der Els optekenen in Cobouw ruim een jaar geleden. Denken en doen raakt weer verbonden, multidisciplinaire teams die co-creëren. Er is sprake van gelijkwaardigheid én afhankelijkheid. Dat is spannend. Creatieve spanning is goed voor het resultaat. Grijp dus niet te snel in. Teams ontwikkelen een eigen dynamiek en vinden nieuwe oplossingen als top-down sturing ontbreekt.

Bestaat dit al? Jazeker. Buurtzorg Nederland heeft het model succesvol geïmplementeerd. Meer dan 500 teams leveren dienstverlening op maat. De behoefte van de klant is start- en eindpunt. Het blijkt goedkoper en kwalitatief beter te zijn. Vertrouwen en acceptatie zijn randvoorwaarden. Je doet het samen of je doet het niet!

Angela van de Loo, directeur Target Point

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels