artikel

Henk Volberda: ‘Huilen helpt de bouw niet’

bouwbreed

Henk Volberda: ‘Huilen helpt de bouw niet’

Als talenten het bedrijf verlaten, is dat een eerste signaal dat er onvoldoende geïnnoveerd wordt, zegt Henk Volberda, hoogleraar Strategisch Management en Ondernemingsbeleid aan de Erasmus Universiteit. Volberda onderzoekt al zeven jaar de innovatiegraad van het Nederlandse bedrijfsleven. Een ding valt elke keer weer op: de bouw blijft achter. Nu het water de sector aan de lippen staat, komt de creativiteit pas bovendrijven.

Het zijn vooral de “uithoeken” waar de meeste innovatie plaatsvindt, constateert Volberda in een onderzoek dat gisteren gepresenteerd werd tijdens de uitreiking van de Cobouw Award en het Cobouw50-magazine. “Creatieve destructie geeft ruimt voor nieuwe partijen. Inleners die hun eigen arbeidspoule gaan oprichten, tot langdurig onderhoud van vastgoed voor een vaste jaarprijs. In de bouw is vernieuwing weliswaar meer zichtbaar dan vorig jaar, maar blijft nog (ver) achter vergeleken met andere sectoren.

“Veel innovatie vindt plaats met zogeheten duale business modellen”, legt Volberda uit. “Daarbij blijft het oude bedrijf op dezelfde manier draaien en wordt ernaast een nieuw business model neergezet. Denk aan BMW en Mini, KLM en Transavia. “Dat is wedden op twee paarden. Best lastig omdat je de twee organisaties moet verknopen om optimale synergieeffecten te krijgen.” Veel grote bouwbedrijven hebben vaak ook een duaal business model, schat Volberda. Voorbeelden heeft hij niet zo gauw paraat, maar de nulopdemeter-renovaties zullen daar volgens hem zeker toe behoren. Bij de nom-renovaties proberen vier bouwers een compleet nieuw businessmodel op te zetten, waarbij het rendement en prestatiegaranties een hoofdrol spelen, in plaats van de prijs.

Links en rechts ingehaald

De meeste bouwers innoveren volgens de hoogleraar door bestaande verdienmodellen te verfijnen. De nadruk ligt op meer efficiency. “Dat kan meteen een valkuil zijn. Door meer van hetzelfde te doen, kun je links en rechts ingehaald worden.” Kansrijker ben je volgens hem met nieuwe verdienmodellen. “Met alleen concurreren op prijs red je het niet bij deze lage marges. Ik denk dat de grens bereikt is. De enige manier om rendabel te draaien, is met nieuwe bussinesmodellen.”

De bouw heeft volgens de hoogleraar net als andere sectoren, zoals de retail, last van ontwrichting van het huidige verdienmodel. Zaak is niet achter te blijven, zoals Kodak deed, het fotobedrijf dat bleef vasthouden aan het ouderwetse fotorolletje en daardoor afhaakte. Klagen dat de huizenmarkt op slot zit, de kantorenmarkt slecht is en de overheid en de banken in de weg zitten, heeft geen zin. “Dat kan Nokia ook doen, maar je kunt beter zoals Apple nieuwe dingen bedenken. Dat huilen helpt niet zo veel.” Behalve Apple, noemt Volberda ook Ikea en Dell als voorbeelden van succesvolle vernieuwers. Ikea bracht de time-to-market naar nul omdat de consument ook co-producent werd. Dell haalde een schakel uit de bedrijfskolom en verkoopt zijn computers zelf. “Ondernemend management is een vereiste voor innovatie”, zegt Volberda. Die is er bij veel bouwbedrijven niet. “Dat is de grootste barrière.” Familiebedrijven lopen het meeste gevaar. “Die hebben vaak een sterke identiteit. Dat is positief omdat je ermee kunt identificeren. Maar vervelend is dat ze weinig geneigd zijn om buiten de gebaande paden de kijken. “

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels