artikel

juridisch: noodzaak van ingebrekestelling

bouwbreed

Een opdrachtnemer die een fout maakt bij uitvoering van de overeenkomst en daardoor schade veroorzaakt, is nog niet aansprakelijk. In beginsel is eerst een ingebrekestelling nodig en pas als daaraan niet voldaan is, treedt verzuim in. Bij uitzondering is de ingebrekestelling niet nodig.

In zijn uitspraak van 10 mei 2011, nr. 31.718, oordeelt de RvA over de vraag of verzuim intrad zonder ingebrekestelling. Volgens opdrachtgever, een gemeente, was dit het geval. Er was immers sprake van “onbeschoft en ontoelaatbaar claimgedrag” van de aannemer, die daarmee handelde in strijd met par. 6 leden 1 en 2 UAV 1989. Deze vermelden, kort gezegd, dat de aannemer verplicht is te doen wat wet en billijkheid vorderen en het werk uit te voeren volgens de tekeningen van de directie.

Arbiters geven een kort college verzuimrecht. Is nakoming tijdelijk onmogelijk is – hier was nakoming nog mogelijk – dan is voor intreden van rechtsgevolgen door de tekortkoming nodig dat sprake is van verzuim. Arbiters wijzen naar par. 46 lid 1 UAV 1989 jo. art. 6:265 BW. Verzuim treedt pas in na schriftelijke ingebrekestelling met een redelijke termijn tot nakoming, binnen welke termijn nakoming uitblijft. Hier was ingebrekestelling uitgebleven.

Verzuim kan ook intreden zonder ingebrekestelling (art. 6:83 BW). Bijvoorbeeld als opdrachtgever uit opmerkingen van opdrachtnemer mag afleiden dat deze niet zal nakomen. Is geen sprake van het genoemde in art. 6:83 BW, dan treedt verzuim in zonder ingebrekestelling als redelijkheid en billijkheid dat eisen. Deze kunnen meebrengen, dat een beroep op ontbreken van de ingebrekestelling onaanvaardbaar is of dat valt aan te nemen dat op grond van redelijkheid en billijkheid ingebrekestelling achterwege kan blijven.

Er moet dus wel wat aan de hand zijn. Volgens arbiters had de gemeente direct na aanvang van het werk of direct na ontvangst van de claims, de aannemer er uitdrukkelijk op moeten wijzen dat men zo niet bejegend wenste te worden. Omdat dit niet gebeurd was, kon van verzuim zonder ingebrekestelling geen sprake zijn.

De gemeente betoogde nog dat een ingebrekestelling was uitgebracht in de op haar initiatief gehouden mediationen in een brief. Ook dat ging niet op. De ingebrekestelling heeft een functie: een laatste termijn tot nakoming geven. Dat moet er duidelijk staan en dat was niet zo.

Veel schadeclaims gaan verloren, omdat opdrachtgevers de ingebrekestelling onvoldoende serieus nemen. De wet is helder: in beginsel moet de schuldenaar, als nakoming mogelijk is, de kans gegeven worden na te komen. Dat nalaten, of onduidelijke acties en brieven, leidt ertoe dat verzuim niet intreedt en ontbinding of schadevergoeding ten onrechte worden gevorderd.

Directeur Instituut voor Bouwrecht en hoogleraar bouwrecht TU Delft

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels