artikel

Vernieuwing vraagt duidelijke keuze

bouwbreed

Het lijkt soms een mantra: de bouw zou niet vernieuwingsgezind zijn. Te makkelijk, vindt Piet M. Oskam. Immers, er zijn veranderingen gaande, maar voor veel vragen is nog geen antwoord voorhanden. Halve keuzes lossen echter niets op; er moet een nieuw verdienmodel worden bedacht. Wie de kennis en kunde die daarbij hoort heeft, is aanbieder voor de beste oplossing, niet voor de laagste prijs.

Bouwondernemers die zich ontpoppen als mixman, combineren vaak twee trends en maken geen duidelijke keuze. Zij willen zich vernieuwend voordoen, maar vooral de kansen van de oude bouwcultuur niet missen. Mixmannen schaken op meerdere borden, eten van twee walletjes. Zij hanteren verschillende normen en komen tot uiteenlopende gedragingen. Ze zweven tussen de oude en de nieuwe bouwcultuur en maken geen duidelijke keuze. Ze schrijven in voor de laagste prijs, maar roepen om het hardst dat de aanbestedingsregels niet deugen. Ze praktiseren ouderwetse bouwmethoden, maar propageren een moderne aanpak. Zij volgen de vanouds beproefde gedragsregels, maar vinden dat de bouwsector aan nieuwe codes toe is. Zij maken zich afhankelijk van opdrachtgevers, maar zoeken onverstoorbaar naar een verruiming van de keuzevrijheid. Ze omarmen traditionele aanbestedingsregels, maar zeggen dat ze nieuwe procedures graag een kans geven. Ze zijn traditioneel tot op het bot, maar zien serieus uit naar vernieuwing. Het is allemaal even gemeend en serieus. De kennelijke dubbelhartigheid in het gedrag valt uitvoerende bouwers nauwelijks te verwijten. Zij vormen vanouds een schakel in een keten, waarbinnen andere schakels voor een belangrijk deel de dienst uitmaken.

Het is te gemakkelijk om te zeggen dat bouwondernemers niet vernieuwingsgezind zouden zijn. Of dat ze een ‘zo de wind waait, waait mijn jasje’-houding hebben. Zij kiezen in alle gevallen het jasje dat het beste past. Zij spelen in op signalen uit de omgeving. Ze zijn verantwoordelijk voor de continuïteit van het eigen bedrijf en de betrokken medewerkers. Zij gedragen zich zowel elegant als robuust. Net als de mixman.

Deze combinatie van stijlen is kenmerkend voor het huidige tijdsbeeld. Er is sprake van een transitie, maar nog niemand weet waar deze op uitloopt. Er verandert veel, maar het eindplaatje is nog onduidelijk. Er kan best worden geëxperimenteerd met vernieuwing, maar of dat beklijft moet nog blijken. Radicale keuzen worden ontlopen. Er is een wisselend patroon van klassieke en moderne stijlen.

Je hoort er in de bouwsector niet helemaal bij als je alleen maar met ouderwetse dingen bezig bent. Tegelijk wordt het niet normaal gevonden als je je alleen bezighoudt met innovatie. Klassiek en modern laten zich goed combineren. Zowel in de mode als in de bouw. Met de klassieke aanpak blijven je huidige opdrachtgevers tevreden, met een moderne werkwijze kun je inhaken op actuele trends en ontwikkelingen. Je hoeft ook niet alleen ouderwets of uitsluitend innovatief te zijn, zoals ook het actuele modebeeld laat zien.

Toch kan een dubbelhartige houding uiteindelijk geen voldoening geven. Als je van kleur verschiet, hoor je nergens bij, tenzij je een kameleon wilt zijn. Beter is het om een duidelijke keuze te maken, een herkenbare richting in te slaan en een heldere focus te kiezen. Dan ontstaat een aansprekend bedrijfsprofiel dat zowel voor opdrachtgevers als voor medewerkers de nodige inspiratie biedt.

Als we geen keuze maken en deze voor ons uitschuiven, verdienen we op verschillende manieren een stukje van hetgeen we zouden kunnen verdienen met een duidelijk herkenbare marktbenadering. Dan zijn we geen aannemer ‘voor de laagste prijs’ meer, maar gaan we als aanbieder ‘voor de beste oplossing.’ Een keuze voor vernieuwing is een keuze voor een nieuw verdienmodel. Dat vraagt andere kennis en kunde dan die we in de aanneemfase hebben ontwikkeld.

De komende jaarwisseling is een uitstekend moment om de horizon te verleggen en om te koersen naar een uitdagend bedrijfsdoel, waarmee we uiteindelijk definitief het veelbeschimpte oude bouwgedrag achter ons laten. Dat biedt ruimte aan duidelijk herkenbaar en aansprekend nieuw ondernemerschap, waarbij we niet van twee walletjes eten, maar alleen de beste werkwijze op de kaart zetten. Dan bieden we de eindklant comfort en ontdoen we de opdrachtgever van kopzorgen.

Het leven van ondernemers wordt dan een stuk minder ingewikkeld en dat is winst in een periode waarin het niet gemakkelijk is om met bouwwerkzaamheden geld te verdienen.

Directeur Centrum voor Innovatie van de Bouwkolom (CIB), Zeist

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels