Johan Nebbeling

Stedelijk wonen in een parkachtige omgeving met veel groen en water: dat kenmerkt volgens projectontwikkelaar Bouwaccent de nieuwe Diemense woonwijk Holland Park. Hurks Bouw realiseerde er twee woontorens in vijftien bouwlagen. De 304 vrije sector huurappartementen zijn turnkey opgeleverd, een parkeergarage biedt plaats aan 200 voertuigen en in de plint van de gebouwen is ruimte gereserveerd voor 1200 m² aan commerciële voorzieningen aan een semi-openbaar plein. De twee wooncomplexen - blok 22 en 23 - hebben elk een binnentuin en zijn ontworpen door Rijnboutt. Holland Park is een voormalig kantorengebied dat wordt getransformeerd tot woonwijk. Groen en water spelen er een belangrijke rol.

In opdracht van de gemeente Kerkrade realiseerde Bouwbedrijf Pellikaan uit Tilburg Vie Kerkrade. Het complex, verrezen op een voormalig ziekenhuisterrein, biedt plaats aan een (deelbare) sporthal, een zwembad met wedstrijd- en recreatiebad, een ondergrondse parkeergarage met 270 plaatsen en horecavoorzieningen. Op het dak van de parkeergarage is een dakpark aangelegd. Het gasloze complex is dankzij onder meer drie warmtepompen, 1280 zonnepanelen en uitstekende isolatie nagenoeg zelfvoorzienend op energiegebied en voldoet aan de nieuwste BENG-norm. Wehrung Architecten en Moederscheim Moonen Architecten tekenden voor het compacte, innovatieve ontwerp, dat het complex laat opgaan in het glooiende heuvellandschap.

Op het haven- en industrieterrein Moerdijk bouwde Cordeel Nederland in opdracht van Air Liquide Industrie een Air Separation Unit (ASU). Een ASU is een industriële luchtscheidingsinstallatie waarmee buitenlucht wordt opgesplitst in stikstof, zuurstof en argon. Air Liquide investeerde 125 miljoen in de bouw van de unit met een productiecapaciteit van 2.200 ton zuurstof per dag. De ASU is in meerdere opzichten innovatief. Zo is het energieverbruik 10 procent lager dan de vorige generatie en zal de ASU ingezet worden om het gebruik van hernieuwbare energiebronnen te faciliteren. De installatie gebruikt cryogene vloeibare lucht voor tussentijdse energieopslag. Hiermee kan het energieverbruik worden verlaagd, zonder de productie te verminderen.

De opening van het hoofdgebouw van het Radboud UMC door koning Willem-Alexander, in juli 2022, markeerde het einde van een dertig jaar durende transitie van ziekenhuis naar 'zorgcampus'. Het Radboud voldoet aan de hoogste duurzaamheidseisen en bezit - als eerste universitair medisch centrum in Nederland - het Breeam Excellent-certificaat met bovendien de hoogste score van alle ziekenhuizen. Zo heeft het hoofdgebouw een materiaalbesparende constructie, dunne vloervelden, veel prefab onderdelen, 700 vierkante meter zonnepanelen op het dak, een wko-installatie, waterbesparende maatregelen en verbruikt het geen fossiele brandstoffen. Trebbe en Van Wijnen waren de hoofdaannemers, EGM Architecten deed het ontwerp.

Op de plek waar het veertig jaar geleden allemaal begon voor De Zuivelhoeve is de fabriek van het Twentse zuivelbedrijf flink uitgebreid. Bijna 6.500 vierkante meter kwam er bij. De onderneming, opgericht door Gerjhan en Diane Roerink, kan er jaarlijks zo'n 50 miljoen liter melk verwerken tot verschillende zuivelproducten. De nieuwe fabriek geeft De Zuivelhoeve ook de mogelijkheid om nieuwe producten te ontwikkelen. Om de nieuwbouw zoveel mogelijk op te laten gaan in het lokale landschap is het gebouw omkleed met inheems eikenhout. Het pand is verder energieneutraal door het gebruik van tweeduizend zonnepanelen op het dak. Ook is er een biologische retentievijver voor het afvalwater aangelegd. Het gebouw krijgt bovendien een eigen waterzuivering.

Plan Historische Tuin is onderdeel van het nieuwe Nijmeegse stadsdeel Waalsprong in de wijk Woenderskamp in het zuidelijk deel van Lent. Klokgroep ontwikkelde hier samen met BPD een duurzame woonwijk met 130 koopwoningen, waaronder drie- en vierlaagse woningen, verandawoningen, vrijstaande woningen, levensloopbestendige woningen en twee-onder-een-kapwoningen. De naam van het project verwijst naar de historische tuinderij Warmoes, het laatste warmoezeniersbedrijf van Lent, waar de woningen omheen zijn gebouwd. Alle woningen zijn duurzaam gebouwd en hebben stadswarmte. Verder zijn er natuurinclusieve voorzieningen, zoals nestkastjes voor vogels en vleermuizen. Het plan is ontworpen door atelier Loos van Vliet en LSWA Architecten. Bouwer is Van de Klok Bouw & Ontwikkeling.

De ruim vier jaar durende vernieuwing van Museum Arnhem door Rotsbouw bestond uit de renovatie van het bestaande museumgebouw van 2.100 m2 uit 1873 en de uitbreiding met een nieuwe vleugel van 3.800 m2. De vroegere expositiehal onder de ronde koepel van het oude gebouw transformeerde naar een ruime en lichte ontvangstruimte met café en museumwinkel. Blikvanger van de verbouwing is de door Benthem Crouwel Architects ontworpen nieuwe vleugel, waar ook het centrale depot zit. De gevel is bekleed met 82.000 handgemaakte tegels. De nieuwe vleugel kraagt 15 meter uit over de stuwwal en biedt uitzicht over de Nederrijn. De tweelaagse vleugel, met expositiezalen en kantoren, werd eerst opgebouwd en vervolgens met vijzels op zijn plek geschoven.

Op bedrijventerrein Twente in Almelo bouwde Plegt-Vos een volledig gerobotiseerde fabriek voor de productie van kant-en-klare, duurzame prefab-woningen per jaar. In de fabriek bouwt Plegt-Vos prefab-woningen en -onderdelen, die op de bouwplaats binnen enkele dagen in elkaar worden gezet. Het bouwbedrijf verwacht op termijn jaarlijks tienduizenden prefabwoningen te kunnen leveren. Daartoe zullen er naast de huidige productiehal nog drie productiehallen worden gerealiseerd. De productie van de woningen in de fabriek kan volgens onderzoek van McKinsey tot 20 procent goedkoper uitpakken. Met de opening van de fabriek wil Plegt-Vos ook wat doenaan het tekort aan bouwpersoneel door nieuwe doelgroepen aan te trekken. Zo is een derde van de medewerkers in de fabriek vrouw.

Het wooncomplex 'Wonen in Bataviahaven' bestaat uit twee woontorens met 28 koopappartementen plus twee penthouses, een tussenstuk met 42 vrijesector huurappartementen, 26 grondgebonden koopwoningen, twintig koopwoningen voor starters, 54 huurzorgappartementen en een parkeergarage met 204 plaatsen. De woningen zijn energiezuinig en duurzaam. Het gebouw, dat langs de oever van het Markermeer bij de Batavia jachthaven staat, is door Van Wijnen Lelystad gebouwd in opdracht van Amvest. Groosman Architecten maakte het ontwerp en liet zich daarbij inspireren door de industriële sfeer van de haven. De kenmerkende hoge ramen moeten herinneren aan de iconische Amsterdamse havengebouwen van weleer. Continental Car Parks bouwde de parkeergarage.

Bouwbedrijf Van Wijnen bouwde voor zichzelf in Heerenveen een fabriek voor de productie van duurzame en circulaire prefab-woningen. Met deze fabriek wil Van Wijnen kunnen voorzien in de grote behoefte aan woningen. De gerobotiseerde en volledig digitaal aangestuurde fabriek met een oppervlakte van 14.000 m² kan twintig woningen per dag opleveren, 4.000 per jaar; ofwel: een straat per week. Bijzonder is ook dat de woningen via een app 'op maat' kunnen worden besteld in een oneindig aantal variaties. De aldus geproduceerde en daarna op de bouwplaats 'gemonteerde' woningen worden verkocht voor 175.000 euro, vrij op naam. Van Wijnen investeerde 150 miljoen euro in de fabriek, die in juni 2022 in gebruik werd genomen.