Rotterdam maakt een nieuwe gebiedsvisie voor Central District. De gemeenteraad wil dat snel wordt gebouwd om oplopende verliezen te stoppen.

Hoog, ondoorzichtig en te veel verschillen. Dat is de meest gehoorde reactie (van aanvragers) als het om leges gaat. De grote (bouw)projecten dragen daarbij de kosten voor de kleintjes (kruissubsidiering).

Tijdens de Technische Kontakt Dagen op 26, 27 en 28 mei 2016 gaat Hiab op zoek naar de beste Nederlandse kraangebruiker, om ons land te vertegenwoordigen tijdens de World Crane Championship Finals in Duitsland. In totaal zullen zestien landen hun beste kraanmachinist sturen naar de finale tijdens de IAA in Hannover, de grote automotive vakbeurs

Op de dag dat Rijkswaterstaat tijdens de Marktdag zijn doorvertaling van de Marktvisie naar buiten brengt, spreken directeur-generaal Jan Hendrik Dronkers en hoofdingenieur-directeur Cees Brandsen vrijuit over wat er in de sector allemaal anders kan en moet. Doel: de bouw leuker, gezonder en beter maken. Dat zoiets niet vanzelf gaat beseffen ze terdege. "Marktvisie is een werkwoord. Twintig procent ervan is inspiratie, tachtig procent transpiratie." Dronkers: "Over een Marktvisie moet je blijven praten. Dus niet een keer een document maken en dan over vier jaar weer tegen wat ellende aanlopen. Nee, ieder jaar erover praten met alle partijen en de Marktvisie implementeren in onze organisaties. Op elk niveau. Dus niet alleen in de boardroom, maar echt vertalen door de hele organisatie. Anders krijg je geen ander gedrag en attitude. En dat is de kern. Daarom hebben we bij Rijkswaterstaat ook echt iemand vrij gemaakt. Aline Arends wordt implementatiemanager en wordt daarmee verantwoordelijk voor het projectmatig doorvoeren van de Marktvisie door de hele organisatie. [intermezzos:1]Daarnaast hebben we een fors aantal pilots benoemd waarbij we alle elementen uit de Marktvisie ook echt gaan toepassen. Bij Cees en mij zit echt de begeerte om tot nieuw gedrag in de sector te komen." Het doorvoeren van de Marktvisie is een kwestie van lange adem, beseft Dronkers. "Het is een managementopgave waar we nog jaren aandacht aan moeten geven. Dit is niet in een jaar klaar. Het gaat nog tijden duren. Twintig procent van de Marktvisie is inspiratie, tachtig procent transpiratie." Conflicten De Marktvisie is een reactie op het falen van de markt. Mede door de crisis zaten bouwbedrijven zo te springen om werk dat ze tijdens aanbestedingen van grote werk veelvuldig onder de kostprijs doken om het werk maar binnen te halen. Met slepende conflicten en juridisch getouwtrek over meerwerk, de kwaliteit van het geleverde werk en over de risico's. Het kwam de sfeer in de toch al geplaagde sector niet ten goede. Opdrachtgevers, opdrachtnemers en onderaannemers stonden vaak lijnrecht tegenover elkaar, sommige bouwers wisten het hoofd maar net boven water te houden. Dat moest anders, zo besloten 's lands grootste opdrachtgever, branche-organisaties en alle grote aannemers. In januari zetten ze allemaal hun handtekening onder de Marktvisie. Alle partijen vullen de komende tijd in hoe ze die visie tot hun dagelijkse praktijk gaan maken. Rijkswaterstaat geeft met de strategische doorvertaling de voorzet. Is het niet vreemd dat de opdrachtgever - de klant eigenlijk - die voorzet geeft? Terwijl het toch de marktpartijen zijn die er een rommeltje van maken? Dronkers: "Je kunt er twee manieren naar kijken. Je kunt zeggen 'wij hebben grote en complexe vragen en we laten het aan de markt over om die op te lossen'. Economische wetten, shake outs, zorgen er uiteindelijk voor dat de beste en voordeligste oplossingen bovendrijven. Net als in de bijvoorbeeld de vliegtuigindustrie houd je dan twee of drie grote, internationale spelers over. Dat is de strikt economische benadering. Maar wij hebben gezegd: 'bouwen doe je samen'. Daar hebben opdrachtgevers en -nemers een rol in te spelen. De tevredenheid over hoe het gaat is bij zowel de opdrachtgever als de opdrachtnemers niet maximaal, om het zacht uit te drukken. Daarom gaan we dus samen een traject in waarbij we gaan voor excellent bouwen. Met meer plezier en meer kwaliteit. We hebben het proces ook samen in de hand, want we doen het samen. Economische wetten blijven natuurlijk bestaan. Overcapaciteit zorgt voor druk op de prijzen, eventueel voor shake outs. Dat hoort erbij. In de bouw was de afgelopen jaren meer aan de hand. Daar zaten ook fouten in het samenwerkingspatroon. Die willen we nu samen oplossen. Wij hebben het initiatief genomen, maar zonder de marktpartijen was er niets tot stand gekomen." [intermezzos:2]Brandsen bevestigt de woorden van Dronkers: "De markt wil best veranderen. Maar ze kunnen dat pas als een opdrachtgever mee gaat werken en denken. Zeker gezien wat er in de markt speelde, was het belangrijk dat juist Rijkswaterstaat zich roerde. Nog buiten het feit dat echte veranderingen alleen gaan werken als alle partijen meedoen. Langs de strikt economische lijn doorgaan zou heel gevaarlijk geweest zijn voor de sector. Daarbij, bouwen is lokaal. Euro's die in Nederland besteed worden, laten heel veel eurocenten achter in de Nederlandse economie. En wij zijn onderdeel van de overheid en dus uit op een gezonde markt waarin het normaal concurreren is. Wanneer je een markt creëert waarin alleen sommige partijen zich nog thuis voelen dan mag je je als opdrachtgever ook wel eens op je achterhoofd krabben. Dat waren allemaal overwegingen voor ons om te zeggen: 'Wij moeten die Marktvisie mee helpen lanceren. Maar hij niet alleen van ons. Hij is van de hele markt." Heilloze weg Is het nodig? Zo'n Marktvisie? Nu de markt zelf ook lijkt in te zien dat prijsduiken een heilloze weg is die de bedrijven niets goeds brengt? Brandsen kijkt sceptisch: "Laat de tijd en de statistieken maar uitwijzen of de markt die wijsheid inderdaad heeft. Ik zie nog steeds dat er per project behoorlijk geknokt wordt. Er worden wel dingen uitgesproken, maar er zit nogal eens een delta tussen woord en daad. Wij brengen vrij grote contracten in de markt, met een heel stelsel aan afspraken, voor vaak lange periodes. Ook wij kunnen geen jaren vooruitkijken. Je moet dus samen naar oplossingen zoeken. Met elkaar in overleg blijven." Dronkers vult aan. "De gemiddelde aannemer die een werk voor ons uitvoert doet maar 50 procent zelf. De rest wordt uitbesteed aan onderaannemers. Die aannemer is dus ook opdrachtgever. En het rollenpatroon opdrachtgever-opdrachtnemer fatsoenlijk neerzetten is heilzaam voor de hele keten. En moet ook in de hele keten worden toegepast. Uneto-VNI bijvoorbeeld, heeft dezelfde opvatting als ik, terwijl zij op een heel andere plek in de keten acteren. We moeten de Marktvisie dus door de hele keten doorvoeren, anders mislukt het alsnog." [intermezzos:3]Beide mannen denken de gedragsverandering goed te kunnen controleren. Dronkers: "Gewoon gaan kijken op het werk en durven vragen of alles fatsoenlijk verloopt. Of niemand wordt uitgeknepen. En als dat wel zo is het gesprek aangaan." Brandsen: "Bij twee projecten hebben we al zulke gesprekken gehad. Daar werd een gedeelte van het probleem neergelegd bij een onderaannemer. Toen hebben wij gezegd: 'dat is niet fair, want zoals jullie het nu doen kan het niet goed gaan. Die onderaannemer kan deze omvang, deze gevolgschade niet aan. Je moet als hoofdaannemer je verantwoordelijkheid gaan nemen. En dan vragen we verder door. 'Hoe hebben jullie het risicoprofiel doorgezet. Want we zien dat deze onderaannemer heel veel problemen heeft'. Maar je moet voorzichtig zijn. Want je weet niet wat er onderling gebeurd is. Veel bedrijven werken met vaste relaties.Je moet het veld dus kennen, voordat je erin stapt. Maar dat doorvragen over de keten, doen we steeds meer."   Dronkers benadrukt dat nu de tijd van daden is aangebroken. "Marktvisie is een werkwoord. Ik heb niets aan stukken papier en goede intenties. Daar is de weg naar de hel immers mee geplaveid. Beter een onvolkomen gedragsbijstelling in een concreet project dan hoogdravende verhalen of leuke meetings met een afsluitend borreltje. Daar heb ik helemaal niets aan."

Het Nederlandse fietspad met geïntegreerde zonnepanelen dat stroom opwekt krijgt een vervolg in Californië. De Californische wegbeheerder Caltrans en de provincie Noord-Holland hebben daarover een intentie-overeenkomst getekend.  De nieuwste pilot voor SolaRoad komt in Kern County. 

De CSMART Campus in Almere Duin heeft woensdag het hoogste punt bereikt. Het hotel stijgt 50 meter boven zeeniveau uit en ligt midden in het nieuwe Almeerse landschapsgebied Duin.

Rijkswaterstaat begint half april met de werkzaamheden voor het ophogen van een groot deel van het strand tussen Westkapelle en Vlissingen. In het storm- en winterseizoen slaan de golven zand weg dat voor het strandseizoen begint, weer wordt aangevuld. 

Het lijkt een detail, maar het vraagt nog heel wat puzzelen om de kranen op een bouwterrein goed te positioneren, zoals voor Space-S in Eindhoven. Met de kranen realiseert aannemer Stam+De Koning het plan dat de architecten van Inbo en stedenbouwkundigen van Uhahn maakten voor woningcorporatie Woonbedrijf. Bij de verwachte oplevering in het voorjaar van 2017, staan er 402 huurwoningen verdeeld over zeven gebouwen met op bijna elke verdieping van elk gebouw verschillende woningtypen. Er komen 151 appartementen, 61 lofts, 44 studio's voor begeleid wonen met drie gemeenschappelijke ruimten en 143 studentenwoningen. Bijzonder aan de overeenkomst tussen Woonbedrijf en Stam+De Koning is dat de bewoner actief bij de bouw wordt betrokken.

Sinds 2004 was het adagium van Rijkswaterstaat 'Markt, tenzij…'. Want wist de markt zelf niet het beste hoe de complexe opgaven van opdrachtgever Rijkswaterstaat moesten worden aangepakt? En zorgt gezonde concurrentie niet automatisch dat er een goede prijs op tafel komt bij een aanbesteding? De praktijk blijkt twaalf jaar later weerbarstiger. Want crisis, een overvolle markt en weinig te verdelen opdrachten bleken een uiterst giftig mengsel dat op zijn beurt weer leidde tot prijsduiken, vechtcontracten en slepende juridische procedures. En tot een verziekte relatie tussen Rijkswaterstaat en veel aannemers. En een even verziekte relatie tussen bouwers onderling.

De gemeente Arnhem gaat onderzoeken of het mogelijk is om zo'n 450 woningen te bouwen bij station Arnhem Centraal. Die zouden in de plaats moeten komen van de kantoren die er nu gepland staan.