nieuws

Droomcontract: 14 procent marge op stadsdijk Zwolle

infra 4371

Droomcontract: 14 procent marge op stadsdijk Zwolle

Waterschap Drents Overijsselse Delta breekt radicaal met de prijsspiraal in aanbesteden en komt met een droomcontract in de dop: een gegarandeerde opslag van 14 procent, duidelijke risico’s en maximaal ruimte om mee te denken bij de stadsdijken Zwolle. “Maar we spelen hier geen Sinterklaas.”

Aan de lange boerentafel zitten bestuurder Hans de Jong en projectmanager Peter Staats van waterschap Drentse Overijsselse Delta. Plaats van handeling: de wijkboerderij aan het Zwarte Water in Zwolle Noord, aan de rand van zo’n ‘prachtwijk’ met 82 nationaliteiten.

Straks heb je natte voeten

Binnen wordt het uitzicht belemmerd door de dijk. Een groene grasdijk die komende jaren nog een meter hoger moet worden om de stad te beschermen tegen hoogwater. Het water staat nu laag. De houten vlonder leidt naar het water met een omgevallen boom: op de achtergrond Vinex-wijk Stadshagen en aan de andere kant de benzineopslag en daarachter de historische binnenstad. “Pas op, straks heb je natte voeten.”

Over 7,5 kilometer moeten de dijken in Zwolle een meter hoger

Het waterschap moet de klus gaan uitvoeren in het kader van het Hoog Water Beschermings Programma (HWBP) en heeft lang nagedacht over de beste manier. Anders en innovatief, was de conclusie al snel. Maar hoe, dat kostte meer tijd.

Het is twee-traps-raket

In het vertrouwen dat waterbouwers slimme dingen verzinnen en die kennis willen delen als daar een redelijke vergoeding tegenover staat. In de hoop dat de markt bewijst dat samenwerken loont. In de wetenschap dat vechtcontracten vreselijk uitpakken voor alle partijen en geen mooie projecten opleveren waar iedereen trots op kan zijn.

Een etiket op de gekozen contractvorm is niet te plakken. Staats: “Het is een soort twee-traps-raket met een mix van Best Value Procurement, alliantie en bouwteam.” Bij de ontwerpfase is de input 50/50, maar in de uitvoering ziet het waterschap een wat kleinere rol voor zichzelf weggelegd. Transparant werken wordt een harde eis, met een open boekhouding en een vaste marge van 14 procent voor kosten, winst en risico.

Geen Sinterklaasgevoel creëren

Is een vaste opslag van 14 procent niet riskant? “De prijs speelt geen directe rol in de tenderfase. Die angel is eruit. Dat betekent niet dat geld onbelangrijk is, maar de prijs komt pas na contracteren tot stand. De kosten betalen zich terug door in te zetten op een optimaal team en een briljant ontwerp. Wie goede prestaties levert, verdient daarvoor een goede boterham”, motiveert De Jong.

Het waterschap heeft zelf al verschillende scenario’s bedacht, maar wil samen met een waterbouwer verder

De verwachting is dat bouwers ongeveer 3 tot 4 procent winstmarge overhouden en de andere 10 procent nodig zijn voor algemene kosten en tegenvallers. “We willen geen Sinterklaasgevoel creëren. Wie zich nu rijk rekent, kan bedrogen uitkomen. Wie in de planuitwerking niet goed oplet, loopt tijdens de uitvoering wel degelijk een behoorlijk risico”, aldus De Jong.

Dieptepunt: Offerte 80 procent onder raming

De bestuurder heeft tijdens de afgelopen crisis meegemaakt dat waterbouwers ver onder de raming inschreven, het dieptepunt was een inschrijfprijs die 80 procent onder het budget lag. “Die projecten werden toch gewoon gegund, maar als ik dan vroeg of dat nog rechtvaardig was, bleef het lang stil, heel lang. ‘Dat halen ze later wel weer in’, kreeg ik dan uiteindelijk te horen.”

Het is een manier van opereren die De Jong niet aanstaat. Zijn overtuiging is dat de laagste prijs geen hoofdrol mag spelen bij complexe projecten. De insteek is echt werk te maken van gelijkwaardige rollen, respect en samen problemen oplossen.

D-day: gaat het echt werken?

Woensdag 18 april is D-Day. Dan verschijnt de opdracht op Tenderned en zal moeten blijken of het revolutionaire concept ook echt gaat werken. Technisch is een dijkverhoging van een meter niet ingewikkeld, maar de complexe omgeving van een stad is wel lastig. Andere complicaties langs de 7,5 kilometer lange route: Een enorme benzineopslag en de Scania-fabriek waar elke 5 minuten een vrachtwagen van de band rolt.

Het waterschap pakt de Stadsdijken Zwolle heel innovatief aan: Hans de Jong en Peter Staats hebben de opzet bedacht.
(Foto: Ruud Ploeg)

“Het bijzondere zit in een compleet andere aanpak. De prijs speelt niet meteen een rol in deze aanbesteding. We gaan voor het briljante oplossing en zullen dat samen uitwerken. Wie die aanpak verzint, mag het project ook uitvoeren. Er wordt gewerkt met een open boekhouding met een gegarandeerde marge van 14 procent voor AK & WR, kosten, risico’s en winst”, zet De Jong de strategie uiteen.

In de rij

Een droomcontract voor de gemiddelde bouwer: Ruimte voor eigen inbreng en innovatie en samen risico’s aanpakken. De positieve reacties tijdens de marktconsultatie doet vermoeden dat waterbouwers in de rij zullen staan.

Maar hoe voorkom je dat het vertrouwen wordt misbruikt, dat bouwers de situatie zullen uitbuiten? “Marktpartijen snakken naar meer ontwerpruimte met reële prijzen en de mogelijkheid om te laten zien wat vakmanschap is. Maar we geven geen miljoenen belastinggeld cadeau. Het waterschap denkt zelf namelijk ook goedkoper uit te zijn.

Een optimaal ontwerp is namelijk automatisch goedkoper. We hebben al scenario’s op een rij gezet en werken samen een concept uit dat de bouwer zelf ook helemaal ziet zitten om uit te voeren. Het ontwerp wordt aan de voorkant helemaal uitgedacht waardoor risico’s minimaal zijn omdat ze samen doordacht zijn”, vult Staats aan.

Niet bang voor Spaanse invasie

Maar eerst moet nog de juiste waterbouwer worden gevonden via de verplichte Europese aanbesteding. Bang voor een invasie van Spaanse of Franse bouwers is het waterschap niet. “Deze opdracht kan alleen worden uitgevoerd door een partij die echt begrijpt hoe dit gebied in elkaar steekt. Wie laat zien Zwolle en het Zwarte Water in de vingers te hebben, krijgt de opdracht. Waar die partij oorspronkelijk vandaan komt, mag niet uitmaken. Het draait om een optimaal projectteam.” .


Stadsdijken Zwolle

  • Opdrachtgever: Waterschap Drents Overijsselse Delta
  • Contractvorm: Hybride
  • Projectsom: 75 miljoen euro
  • Start aanbesteding: 18 april 2018
  • Gunning: begin 2019
  • Start uitvoering: eind 2020
  • Oplevering: 2024

Gunningscriteria Stadsdijken (totaal 100%)

  • Plan van aanpak (risicogestuurd) 46%
  • Financieel plan (transparantie) 19%
  • Teamcompetenties, interview sleutelfiguren 35%

 

Reageer op dit artikel