nieuws

Zelfs in lagelonenland India moet de betonprinter van CyBe kunnen concurreren

bouwbreed 753

Zelfs in lagelonenland India moet de betonprinter van CyBe kunnen concurreren

Na een vergadergebouw, een laboratorium, een villa en diverse andere constructies zet de Nederlandse betonprintpionier CyBe de tanden in een vierlaags woongebouw in India. Geen icoon maar een regulier project dat moet kunnen concurreren met lokale bouwtechnieken.

Als alles meezit zou de bouw van het complex in Mumbai volgens directeur Berry Hendriks van CyBe nog dit najaar van start kunnen gaan. Hij gaat in zee met een lokale aannemer die een printer koopt bij de bollebozen uit Oss die ook medewerkers van het bedrijf opleiden in het bedienen van de printrobot. De printer gaat semi-precast werken, zoals Hendriks het noemt.  Dat betekent dat hij niet het gebouw uit één stuk print maar in een hoekje van de bouwplaats panelen en wanden print die vervolgens met een kraan op hun plek worden gezet en verbonden met de vloer-elementen.

Zo wordt er tot vier lagen hoog gebouwd. Elke laag van het cirkelvormige gebouw telt 8 appartementen. Het negende segment van de cirkelvormige plattegrond is bestemd voor het trappenhuis. Aan de binnenplaats komen galerijen voor de ontsluiting van de appartementen. Die zijn met een oppervlakte van zo’n 30 vierkante meter naar Nederlandse maatstaven uiterst bescheiden; eerder studentenwoningen.

 

Het woongebouw in Mumbai krijgt 8 woningen van elk 30 vierkante meter per bouwlaag.

Naast een woonkamer en slaapkamer hebben ze allemaal een keuken en een douche. Voor één woning moeten vijf wanden worden geprint die worden geplaatst op de prefab-betonvloeren.  Ook de trapelementen worden geprint. De leidingen zoveel mogelijk al voorafgaand aan de montage in de holle wanden geplaatst. Aan de binnenkant worden de wanden afgewerkt, maar aan de buitengevel zullen de laagjes, die zo kenmerkend zijn voor de printtechniek, veelal in zicht blijven.

 

Hoe nieuw de techniek ook is: de business-case moet kloppen

Voor de Indiase woningmarkt zitten de woningen volgens Hendriks in het middensegment. “Daar ligt, gezien de onvoorstelbare bevolkingsgrootte en de groei ervan natuurlijk ook een enorme markt in het verschiet.” Hendriks benadrukt dat het printen plaatsvindt op basis van een realistische business-case. “De techniek, hoe nieuw en innovatief ook, moet dus concurrerend zijn met de traditionele bouwmethoden ter plekke, zodat ook de woningen een realistische prijs krijgen voor de lokale markt-omstandigheden.” Dat wordt samen met de aannemer bewaakt, een groot familiebedrijf dat ook voor eigen ontwikkeling bouwt.

Of de printer in open lucht zal werken of in een tent die tijdelijk op de bouwplaats wordt ingericht is volgens Hendriks nog niet duidelijk. Dat hangt nog van verschillende factoren af, onder andere van het moment waarop de bouw van start gaat. Tijdens de sterke najaarsregens de monsoon, zal er sowieso niet gebouwd worden.   Omdat de zelf ontwikkelde CyBe mortel lokaal wordt geproduceerd moeten materiaalproeven aantonen dat met lokaal zand en andere toeslagmaterialen goed printbeton ontstaat met voldoende eindsterkte. De Indiase partner betrekt de lokale autoriteiten er nu al bij, zodat die niet overvallen worden bij de aanvraag van de laatste bouwvergunning. “Ze weten precies wat we van plan zijn en wat we gaan doen en hebben aangegeven mee te zullen werken om onnodige belemmeringen weg te nemen.”

Ecosysteem opbouwen rond 3D betonprinten

Hendriks ziet in het ontwikkelen van een ecosysteem rondom 3D betonprinten misschien nog wel een belangrijkere rol weggelegd voor Cybe dan voor het printen zelf. “We willen met CyBe vooral technology provider zijn. Dat betekent: de printers leveren inclusief de printkoppen en de specifiek afgestemde betonmortel. Daarnaast zorgen we voor de bijbehorende software en leiden we aannemers of prefabbeton fabrieken op. Omdat het allemaal zo nieuw is, betekent dat vaak dat er een paar mensen van ons een tijd meedraaien op een project.  In Dubai en Saoedie-Arabie hebben we de projecten als een volwaardige onderaannemer uitgevoerd.  Maar bij projecten in Japan en recentelijk ook in Nieuw Zeeland is onze rol bescheidener. Ook daar blijven we zeker bij de eerste projecten nadrukkelijk betrokken. En als een project erom vraagt treden we zelfs op als hoofdaannemer. Die rol vervullen we bijvoorbeeld in het paviljoen van de Vergaderfabriek in Teuge. Na een lange aanloopperiode was onze printer in ruim tien dagen klaar met het maken van de betonconstructie. Maar het ontwerp voorziet in een hoogwaardige zinken kap bovenop die met klassiekere technieken wordt gerealiseerd. Dat vergt meer tijd , daar leggen we op dit moment de laatste hand aan. Zo vergt elk project en elke regio waar we aan werken zijn eigen aanpak. Maar op de lange termijn zullen we vooral technology provider zijn.”

Berry Hendriks van Cybe bij zijn printrobot.

Reageer op dit artikel