nieuws

Elke bouwer zit in zijn eigen digi-bubbel: ‘Dom, echt verspilling’

bouwbreed 2583

Elke bouwer zit in zijn eigen digi-bubbel: ‘Dom, echt verspilling’
Richard Tieskens Voormalig directeur Vastgoedbeheer bij Rijksvastgoedbedrijf

Elke bouwer zit in zijn eigen digi-bubbel en heeft zijn eigen ict-systemen. Computers vol met essentiële data blijken echter nauwelijks uitwisselbaar met ketenpartners en worden regelmatig suf overgetikt omdat standaarden ontbreken. De DigiDealGo gaat die wirwar in de bouw stroomlijnen.

Tijdens het feestje van 2 jaar Bouwagenda zetten donderdag 11 april alle partijen in de bouw hun handtekening onder de DigiDealGo. Als een van de speerpunten – roadmaps –  van de Bouwagenda is het gelukt om alle partijen aan tafel te krijgen.

Bouwers, opdrachtgevers en toeleveranciers erkennen het probleem, maar een pasklare oplossing….  Richard Tieskens, voormalig directeur Vastgoedbeheer van het Rijksvastgoedbedrijf,  zet zijn tanden in dit taaie dossier in de wetenschap dat komende jaren heel veel meer, sneller en duurzamer moet worden gebouwd. Digitalisering is daarbij een belangrijke pijler, waar nog veel winst is te boeken.

Hoe digitaal is de bouw (cijfer 1-10)?
“Het cijfer 3, misschien. In elk geval zwaar onvoldoende. Al besef ik dat een onvoldoende geven niet echt stimuleert tot het maken van huiswerk. Bekijk het positief: Dan zijn er ook grote slagen te maken en valt er veel te verbeteren.”

Zo slecht? Elke bouwer heeft toch computers in huis?
“Er ligt een vrij duidelijk rapport van McKinsey die 22 sectoren met elkaar vergeleek op het gebied van digitalisering. De bouw staat op plek 21. Natuurlijk heeft de computer allang zijn intrede gedaan en is elke onderneming op een of andere manier ‘digitaal aan de slag. Ze moeten wel. ICT is allang onmisbaar bij ontwerpen, voorbereiden, plannen en factureren van projecten, ook in de bouw.”

Waarom loopt de sector dan toch zo achter?
“Het gaat mis zodra systemen gegevens moeten uitwisselen rond een project. Dan komt de ‘draaistoel-interface’ om de hoek kijken en zitten mensen de gegevens uit het ene systeem over te kloppen in een het andere systeem. En draaien letterlijk met hun stoel van het ene scherm naar het andere scherm. Dat is echt verspilling. Elke marktpartij zit in zijn eigen systeem-bubbel en komt in de problemen zodra binnen de keten gegevens moeten worden uitgewisseld. En er zitten heel wat schakels in die keten voordat een project is opgeleverd.”

Hoe is dat op te lossen?
“Door sneller, slimmer en samen te werken in de bouw. Samenwerken moet wat mij betreft in hoofdletters. Daar moet de nadruk liggen.”

En concreet betekent dat?
“Pas als iedereen werkt met dezelfde uitwisselbare systemen is sprake van digitalisering in de bouw. We hebben het niet over een tooltje. Denk meer aan een catalogus waarmee iedereen werkt. Het gaat om standaarden waarbij de architect en de toeleverancier van boutje M6 in hetzelfde BIM-systeem kunnen werken, bijvoorbeeld. Nu heeft elke bedrijf zijn eigen variant ontwikkeld en is bijna niets uitwisselbaar. We moeten terug naar de basis.”

Hoe doe je dat? ‘Terug naar de basis.’
“Het begint met het herkennen en erkennen van dit probleem. Die stap wordt donderdag gezet doordat alle relevante partijen in de bouw hun handtekening zetten onder deze deal met de intentie dit probleem samen op te lossen. Ik geloof heilig in een bottum-up-benadering en in het gezamenlijk vaststellen van standaarden. Een dictaat van bovenaf werkt niet in Nederland.

Het Rijksvastgoedbedrijf heeft in 2011 een BIM-norm gelanceerd. Die is heel snel breed geaccepteerd binnen de sector, zonder dwang. Toch is die standaard vrij snel daarna weer alle richtingen uitgewaaierd.”

Hoe ga je dat dan voorkomen in de toekomst?
“Door ook na het vaststellen van de standaard te blijven overleggen en samen te werken. Samenwerken. Ik kan het niet vaak genoeg zeggen. Daar gaat het nog het vaakste mis. Samenwerken en een revolutie ontketenen. Het is bittere noodzaak als we erkennen dat dat sector meer en sneller moet bouwen. Mijn ambities liggen niet lager.”

Revolutie, toe maar!
“Ik ben als ingenieur veertig jaar geleden nog begonnen aan de tekentafel. In de jaren 90 kreeg je CAD. Dat was al een hele stap, maar feitelijk nog steeds een digitaal potlood. BIM was alweer een stap verder, maar de opgave waar we nu voor staan is een grote sprong. Het betekent loslaten van het denken in tekeningen en plaatjes. Een manier van denken die we in de bouw erg zijn gewend. De toekomst is om te schakelen naar data-systemen met oneindig veel koppelingen.”

Kan dat werken?
“Denk bijvoorbeeld aan de OV-chipkaart. Ook dat heeft best een lange aanlooptijd gehad, maar is een verademing voor de reiziger. Die stapt in en uit waar die wil en wordt niet lastig gevallen met verrekenmodellen achter de kaart. Ook daar moesten veel partijen het eens worden en gezamenlijk een standaard kiezen. Dat is gelukt. Dus ja, dat kan de bouw ook lukken.”

Kunnen opdrachtgevers bepaalde standaarden niet beter voorschrijven?
“‘We eisen dit of dat’ Daar geloof ik niet in. Wat een onzin dat opdrachtgevers alle wijsheid in pacht zouden hebben. De kennis van bouwen zit juist ook bij de markt. Dus ook hoe je het beste processen kunt digitaliseren. Van Wijnen, BAM, Heijmans, Dura en noem ze allemaal maar op, moeten afspreken hoe we kennis uitwisselbaar maken en transparant. Daarbinnen moet je dan weer het verschil kunnen maken. We willen geen eenheidsworst.”

Vier hoofddoelen DigiDeal-Go

  1. Toegankelijke informatie

Het digitaal toegankelijk maken van alle informatie door alle individuele stakeholders. Dit resulteert in digitale projecten dossiers, digitale asset informatie en digitaal beschikbare gebiedsinformatie.

  1. Integraal deelbare informatie

Om alle individueel gedigitaliseerde informatie deelbaar te krijgen, het kennis- en innovatieniveau binnen de gehele sector te vermeerderen en zo een level playing field te creëren moet er een betrouwbare en bestendige dienst binnen het Digitaal Stelsel worden ingericht. Dit resulteert in een open netwerk van diensten die informatie op basis van open standaarden gekoppeld aanbieden.

  1. Functionele uitbreiding van diensten

De beschikbaarheid van data op grote schaal leidt tot nieuwe ideeën en functionaliteiten in de markt die de samenwerking verder optimaliseren. Dit resulteert bijvoorbeeld in meer geavanceerde real-time planning functies, calculatie functies, materialen marktplaatsen.

  1. Innovatie

Door een transparante samenwerking binnen het Digitaal Stelsel, waar kennis en ervaring gedeeld wordt, ontstaat in brede zin ruimte voor innovatie. Dit resulteert in field labs, toepassing van nieuwe technologieën en daarmee toenemende weerbaarheid tegen (ongewenste) externe disruptieve invloeden in de sector.

Reageer op dit artikel