nieuws

Daan Sperling (TBI) neemt afscheid: ‘Mijn telefoonnummer heb ik in een la gelegd. Bart kan me altijd bellen’

bouwbreed 4854

Daan Sperling (TBI) neemt afscheid: ‘Mijn telefoonnummer heb ik in een la gelegd. Bart kan me altijd bellen’
Bart van Breukelen (links) gaat Daan Sperling (rechts) opvolgen bij TBI. 'Bart kan me altijd bellen.' Foto: Guido Benschop

Daan Sperling (63) neemt met rooskleurige jaarcijfers afscheid van TBI. “Ik draag het bedrijf met een gerust hart over”, zegt hij aan tafel met zijn opvolger Bart van Breukelen (59). ‘‘Voldoende afstand houden en daar waar nodig kort op de bal spelen, dan komt het goed Bart.”

“De spanning bij het tenderen en aanbesteden, de kortstondige euforie als je gewonnen hebt. De day after the night before: dat je daadwerkelijk moet gaan bouwen. Dat geeft adrenaline, een mooie elixer. Die dynamiek zal ik missen”, zegt Daan Sperling. Per 1 mei geeft hij het stokje als bestuursvoorzitter over aan Bart van Breukelen, die tot voor kort projectontwikkelaar Synchroon onder zijn hoede had.

Met volle teugen heeft Sperling genoten van de bouw van de Markthal, de woontorens Boston & Seattle of de renovatie van de Maastunnel. “Als koningin Máxima de Markthal komt openen, denk ik wel: Yes, dat hebben wij wel uitgevoerd!” Maar nuchter is hij ook over zijn afscheid, zegt hij. “Er zijn veel onzekerheden in het leven, maar op één punt heb je wel je zekerheid en dat is je leeftijd. Dus dat moment komt een keer.”

Uitzicht op Rotterdam is het bewijs dat het weer goed gaat: ‘Ik zie vijftien kranen’

Het is een goed moment om afscheid te nemen, vindt de man die 35 jaar in de bouw werkte, waarvan 17 jaar bij TBI. De laatste zeven jaar was hij bestuursvoorzitter. De crisis is achter de rug, TBI staat er financieel sterk voor en de orderportefeuille is goed gevuld. “Ik draag het bedrijf met een gerust hart over”, zegt hij op zijn werkkamer op de 19de etage aan het Wilhelminaplein met zijn opvolger Bart van Breukelen naast hem aan tafel.

Het uitzicht op Rotterdam is het bewijs dat het weer goed gaat met de bouw. Sperling gaat even bij het raam staan en tuurt over een zonnige stad: “Ik zie vijftien kranen.” Er is bewondering voor Heijmans’ Fenixloodsen, dat de eindstreep nadert. Ook TBI’s eigen woningbouwproject aan de Coolhaven, dat maar liefst 27 jaar geleden door de gemeente werd gegund, verschijnt aan de horizon. Al twijfelt Sperling even als hij zijn wijsvinger naar de overkant van de Maas richt. “Bart, daar bij Dijkzicht, dat is toch Little C?” “Ja”, zegt Van Breukelen.

In de ‘donkere periode’ heeft TBI nooit problemen met de banken gehad

Tijdens de crisis zag de Rotterdamse skyline, maar ook die in de rest van Nederland er heel anders uit, herinnert Sperling zich nog goed. “De hele markt viel stil. Een kaalslag in de sector. Dat voelde als een donkere periode.” TBI moest bij alle ondernemingen hard saneren. Toch is er nooit een moment geweest dat Sperling bang was dat TBI eraan onderdoor zou gaan. “Volstrekt niet. We hebben op geen enkele wijze discussie met de banken gehad.”

TBI was en is een robuust schip dat zich volgens Sperling “senang” voelt bij een aandeelhouder die continuïteit het hoogst in het vaandel heeft staan. De Stichting TBI is aandeelhouder en staat onder leiding van Gert Jan Woudenberg, die vóór Sperling aan het roer stond bij TBI.

Bart van Breukelen had vijf jaar geleden niet gedacht dat er een dag kwam dat hij TBI zou gaan leiden. Tot 2014 was hij nog bezig de hard getroffen ontwikkelaar Synchroon door de crisis te loodsen. Voor de crisis werden grondeigenaren “ontzorgd” en nam TBI grote risico’s. Te veel werd pijnlijk duidelijk. De projectontwikkelaar moest voor vele tientallen miljoenen euro’s verlies nemen op grondposities. De opgedane kennis en ervaring neemt Van Breukelen mee naar de TBI-top.

Zo zal TBI minder risicodragend vermogen investeren in projectontwikkeling. “Maar dat wil niet zeggen dat we minder actief zijn in projectontwikkeling”, zegt Van Breukelen. Tegenwoordig vraagt TBI de grondeigenaren om deels eigenaar te blijven tot start bouw. Ook beleggers wordt gevraagd te participeren. Van Breukelen: “Of we betalen nu een deel en betalen de rest als de bestemming er is.” Projecten met een snelle doorlooptijd hebben de voorkeur. Sperling: “Eigenlijk gaat het om het spelletje van hetzelfde volume projectontwikkeling houden met een geringer vermogensbeslag.”

Bart van Breukelen (l) en Daan Sperling (r). ‘We hebben op geen enkele wijze discussie met de banken gehad.’ Foto: Guido Benschop.

Met andere ogen naar een wijk kijken

Onder Van Breukelen zal TBI de komende jaren ook de “belangrijke troef” inzetten: de verscheidenheid aan bouwgerelateerde bedrijven binnen het concern. Van projectontwikkeling tot installatietechniek. Van gebiedsontwikkeling tot onderhoud van wegen. Die troef kun je bijvoorbeeld inzetten voor corporaties, die dringend behoefte hebben aan betaalbare verduurzaming van hun portefeuille. “We kunnen kijken of we de business case voor de corporaties kunnen verbeteren door met andere ogen naar een wijk te kijken en te zien of je de vastgoedwaarde een stimulans kunt geven. Daarmee zeg ik dat Synchroon naar de zusterbedrijven moet kijken en vice versa. De kennis van onze bouw- en installatiebedrijven heb je nodig om tot financieel haalbare projecten te komen. Dat is belangrijk, want de ambities zijn hoog. We willen mooie projecten maken. Maar ze zijn soms ook complex als het om binnenstedelijke projecten gaat.”

Energietransitie en “modulair engineeren en bouwen” zijn volgens Van Breukelen de komende jaren “cruciale ontwikkelingen” waar TBI zijn gezicht prominent wil laten zien. “Als we echt faalkosten willen verlagen en minder afhankelijk willen worden van schaarse arbeid, dan moet je gaan repeteren. Het is belangrijk dat we zien dat unieke gebouwen niet samengesteld zijn uit unieke componenten.”

“Als je ziet hoe de kosten in onze sector oplopen en betaalbaarheid op termijn echt een issue blijft, zowel in de woningmarkt als in de verduurzamingsopgave, dan is de inspanning die we zelf doen om die betaalbaarheid te verbeteren cruciaal”, vindt Van Breukelen.

Van Breukelen dompelde zich onder in de infrawereld

Ook voor infrastructuur moet de bouw “herhaalbare producten” maken, die steeds beter en goedkoper worden. “Dat zie je nu ook bij de Maastunnel. We maken twee tunnelbuizen. De tweede tunnelbuis moet efficiënter, beter en sneller dan de eerste. En dat gebeurt ook.”

Om zich klaar te stomen voor de functie van bestuursvoorzitter dompelde Van Breukelen zich onder in de wereld van infra en techniek. “De wereld die het verst van me afstond”, zegt de voormalige architect. Hij bezocht met bouwlaarzen de mannen die ’s ochtends om 5 uur opstaan. Fascinerend werk. En als hij weer op het hoofdkantoor van TBI in hartje Rotterdam was dan liep hij vaak de kamer van Daan Sperling in. “Zeg Daan, hoe zou jij hier tegenaan kijken?”

‘Het zou onnozel zijn om Daan niet te bellen’

“Voldoende afstand houden en daar waar nodig kort op de bal spelen”, is een belangrijk advies dat Sperling hem meegaf. “Ondernemerschap hoort bij de bedrijven van TBI.” Daan Sperling was de “hoeder van het gedachtengoed van TBI”, geeft Van Breukelen zijn voorganger een pluim. “TBI gaat me zeer aan het hart”, zegt Sperling, die commissaris wordt bij Royal HaskoningDHV en Boskalis. “Ik heb mijn telefoonnummer en e-mailadres in een bureaula gelegd. Bart kan me bellen als hij ergens over wil praten.”

Van Breukelen: “Het zou onnozel zijn om dat niet te doen.”

Meer omzet en winst voor TBI

TBI heeft een goed jaar achter de rug. De omzet steeg in 2018 met 4 procent naar 1,8 miljard euro. De nettowinst kwam uit op 18,2 miljoen euro. De orderportefeuille steeg met 11 procent naar 2,6 miljard euro. Ondertussen behield TBI een stevige solvabiliteit van 34,5 procent. TBI verkocht 1.731 woningen (2017: 1.251 woningen). Opvallend is dat de bouwproductie daalde. Oorzaak is het doorschuiven van projecten door vertraging in de vergunningsverlening en bouwplantoetsingen. “Er is geen sprake van het wegvallen van projecten”, zegt Daan Sperling. Ook kost het “iets meer inspanning” om complexe binnenstedelijke projecten, waarvan TBI er relatief veel heeft, financieel haalbaar te krijgen, zegt Bart van Breukelen. “In de huidige markt is het soms voor onze bedrijvenn een zoektocht om met opdrachtgevers een budget te sluiten.” Komend jaar wordt dat volgens hem nog lastiger. “De bomen groeien niet meer tot aan de hemel als het gaat om verkoopprijzen.” Toch stemt de lagere bouwproductie Sperling tot tevredenheid in het kader van marge-boven-volume. De operationele marge (EBITDA) nam toe van 2,7 naar 3,1 procent.
Reageer op dit artikel