artikel

Onzichtbaar naspansysteem houdt galerijvloeren overeind

bouwbreed 201

Onzichtbaar naspansysteem houdt galerijvloeren overeind

Het bezwijken van een galerijvloer in Leeuwarden leidde in heel Nederland tot extra inspecties en reparaties. Herstel is eenvoudig met een speciaal naspansysteem, dat alle krachten overneemt van de bestaande wapening, zonder dat je er iets van ziet. Misschien ook iets voor breedplaatvloeren?

Een hersteloperatie met het zogenoemde Balm Span Systeem (BSS) vergt een boormachine van de buitencategorie. De boor moet namelijk vanaf de voorzijde van de galerijplaat zo’n 2,5 meter diep het beton in tot aan de verdikking in de achterliggende gebouwconstructie. Dat lukt alleen met een lasergestuurde machine, die de draaisnelheid automatisch aanpast op het materiaal dat hij onderweg tegenkomt. Langsstaven van de bestaande wapening weet hij te vermijden. “Dat de boor onderweg door dwarsliggende wapening heen gaat maakt niets uit”, vertelt Wim Vermeulen van Balm bv. “Het naspansysteem neemt toch alle krachten over.”

Injecteren met hoogwaardig cement

De constructeur bepaalt vooraf waar de staven precies moeten komen. Nadat de ankers in het vers geboorde gat van 38 millimeter zijn aangebracht, volgt het spannen. Dat gebeurt met een vaste naspankracht van 150 kN. Vervolgens wordt het geboorde gat geïnjecteerd met een hoogwaardig cement. Dit zorgt voor een hechte verbinding met de betonplaat. De M20 spanstaven nemen uiteindelijk de rol van alle aanwezige wapening over. Voor het anker wordt een hoogwaardig staal gebruikt.

Gewoon de galerij op

Wanneer de wapening ernstig is aangetast en de doorsnede sterk is verminderd, worden de galerijvloeren vooraf doorgestempeld. Verder zijn geen voorzieningen nodig bij de uitvoering. Bewoners kunnen gewoon de galerij op tijdens de reparatiewerkzaamheden. Geluidshinder is er nauwelijks, door gebruik van een ‘stille’ boormethode. De reparatie gaat snel.

Instorting galerijvloer Leeuwarden

De betonreparateur pakte al een stuk of tien galerijflats met constructieve problemen aan met BBS. Er staan ook nog diverse projecten op stapel. Het bedrijf uit Vianen ontwikkelde het naspansysteem vorig jaar in samenwerking met technisch adviseur Nebest en constructeur Pieters Bouwtechniek. Aanleiding was de instorting in 2011 van een galerijvloer in Leeuwarden.

Soortgelijke problemen

Inspecties elders in Nederland wezen uit dat vele honderden galerijenflats te kampen hebben met soortgelijke problemen. Het gaat om uitkragende galerijvloeren die vast zijn gestort aan de binnenvloeren van de woningen. Over het algemeen zijn ze alleen aan de bovenzijde gewapend. Dat maakt ze extra kwetsbaar voor aantasting door putcorrosie als gevolg van indringing van chloriden uit strooizout.

naspanankers worden aangbrachtOnvoldoende wapening

In Leeuwarden speelde mee dat er gewoon onvoldoende wapening aanwezig was. Volgens de NEN 8700 moet een galerijvloer haar eigen gewicht kunnen dragen in combinatie met een vlakbelasting van 200 kilo per vierkante meter en een puntlast van 300 kilo. Dat blijkt bij oudere flats wel vaker een probleem.Vermeulen: “In een galerijflat in Rotterdam uit 1945 bijvoorbeeld, bleek de wapening niet alleen te laag aangebracht, maar ook buitengewoon gering. Dat heeft mogelijk te maken met materiaalschaarste van vlak na de oorlog.”

Lijmbewapening niet ideaal voor dit probleem

Balm heeft het naspansysteem ook toegepast bij verandering van het gebruik. Wanneer galerijenvloeren worden verhoogd om het niveauverschil met de woningentree te verminderen, krikt BBS hem op naar de veiligheidseisen van de CUR 248. Balm werkt ook met lijmwapening, maar achtte deze reparatiemethode niet ideaal voor dit specifieke probleem. Voor het aanbrengen van lijmwapening wordt aan de bovenzijde van het beton een sleuf gemaakt haaks op de gevel en een gat geboord naar de achterliggende gebouwconstructie. Vervolgens wordt in de sleuf een koolstofstaaf aangebracht en verlijmd in epoxy. Op zich een veilige reparatiemethode. “Ons bezwaar is dat dit systeem pas gaat functioneren wanneer de oude constructie bezwijkt: het is een soort airbag”, zegt Vermeulen. “Bovendien kan de lijmverbinding al bij een keukenbrandje verzwakken. Vandaar dat wij voor een bouwkundige oplossing kiezen die nooit kan bezwijken.”

Toepassing in breedplaatvloeren

Wanneer de reparatie is uitgevoerd en het geboorde gat afgevuld, is van het BSS-naspansyssteem niets meer te zien. Vermeulen: “Het enige dat rest is de rekening. En die valt reuze mee.” Mogelijk moeten op termijn honderden flats worden aangepakt die met het probleem kampen. Het roept associaties op met de beruchte Kwaaitaalvloeren, waarvoor Balm een veelgebruikt ondersteuningssysteem ontwikkelde. Is het nieuwe naspansyssteem een volgende grootschalig toegepaste oplossing? “Het zou zomaar kunnen, zeker als we dit systeem ook kunnen gaan toepassen in breedplaatvloeren.”

Eind dit jaar operationeel systeem

Na de instorting van de parkeergarage op Eindhoven Airport en de daarop volgende reeks van sluitingen van gebouwen is de vraag interessant: is inboren en plaatsen van naspanankers mogelijk in de getroffen breedplaatvloeren? Balm onderzoekt inmiddels in samenwerking met constructeur Pieters hoe het innovatieve naspansysteem – met kleine aanpassingen – in dit type vloeren efficiënt en economisch kan worden aangebracht. Tests zijn gaande. Vermeulen hoopt eind dit jaar een operationeel systeem te hebben.

Dit artikel verscheen in de Cobouw Special Beton & Prefab van 9 november 2017 >>


Meer over Beton & Prefab

Protonde in Ermelo: snelle en duurzame realisatie van duurzame rotonde >>

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels