Edo Beerda

Duurzaam bouwen vergt duurzame bouwmaterialen en daar heeft Friesland er zat van. In deze 'koploperregio' innoveert de bouwmaterialengroothandel mee met bouwers en producenten. Een levert al 35 procent van zijn isolatie in biobased vorm. "De knop is om."

De windturbine van de toekomst werkt niet verticaal, maar eerder in diagonale stand. Dat geloven innovators uit Eindhoven. Hun gekantelde rotor past zich eenvoudig aan de wind aan en kan op een kluitje met andere turbines zeer efficiënt stroom opwekken.

Het zwaarbeveiligde gebouw van De Nederlandsche Bank was altijd een vesting in hartje Amsterdam, maar een grote renovatie maakte daar een eind aan. Zelfs de goudkluis ging open voor de stad. Een circulaire aanpak zorgde voor een besparing van 70.000 ton aan bouwmaterialen.

De redacties van onder meer de Volkskrant, Trouw en Nu.nl werken vanaf de herfst in een goeddeels houten hoofdkwartier. De grootste uitdaging was om al het kruislaaghout tijdig op z'n plek te krijgen in Amsterdam.

Het silhouet van het gebouw is al van verre te zien op de ringweg A10. Aan de ene kant rijst een woontoren op, met een afwerking van minerale strips met baksteenuitstraling, aan de andere kant een kantoortoren met fraaie sculpturale erkers van biocomposiet. De 35 meter hoge 'plint' die hen verbindt, heeft op het dak een park met forse bomen.

Elektrisch materieel opladen kan ook met behulp van een vlieger. Hoog boven een bouwplaats van Dura Vermeer op dijkproject Mekante Diek zet er al eentje windenergie om in stroom. Een volgende versie moet tien keer lichter zijn en veel meer vermogen opwekken.

Ankerpalen die kademuren op hun plek houden kunnen veel meer trekcapaciteit hebben dan gedacht. Dat blijkt uit een trekproef van het Havenbedrijf Rotterdam in de Europoort. Dat kan geld en milieu-impact schelen bij renovaties, mogelijk op veel meer plaatsen.

Alle gebouwen zakken, zelfs die op megapalen, maar aan welke lagen ontlenen zij hun draagkracht? In het dichtbebouwde Rotterdam is die vraag steeds relevanter. Een palentest aan de Coolsingel brengt het haarfijn in beeld. Eerste update: de diepste paalpunt draagt nog niets bij.

De 'Smûk'-woning is CO₂-negatief, energieneutraal en betaalbaar, toch kan Dijkstra Draisma hem niet bouwen. De bouwregelgeving torpedeert dit 'droomhuis voor de corporatiesector', zegt directeur Biense Dijkstra. "Vergeet die starre regels en ga toetsen op warmtevraag!"

Friesland bouwt aan een circulaire economie die boeren en bouwers met elkaar verbindt. Vezelhennep komt in de plaats van koeien én fungeert als basisproduct voor bouwmaterialen. De eerste biobased voorbeeldwoning is af, een vezelhennepfabriek is in aanbouw.