Douchewarmtewisselaar winnaar van de DreamHûs Challenge

Een van de grootste energieslurpers in huis, de douche, kan veel warmte hergebruiken die normaal in het riool verdwijnt. Sanura bedacht een warmtewisselaar die je zo in een bestaande douche schuift. Het bedrijf won er de DreamHûs Challenge van The Green Village mee.
Delen:
Foto: Sanura

Het plaatsen van de Flat­mate warmtewisselaar is een fluitje van een cent. Je haalt de bestaande kraan weg en installeert twee omleiders. Het apparaat in de vorm van een plaat met antislipoppervlak wordt eraan gekoppeld. “Daarna werkt het meteen”, zegt Tomas Schietecat van Sanura. “Het warme douchewater gaat niet direct het afvoerputje in, maar stroomt langs een dubbelwandige koperen buis die fungeert als warmtewisselaar. Deze verwarmt vervolgens koud leidingwater dat erlangs wordt aangevoerd.”

Op die manier wordt de temperatuur van het schone water opgewarmd van ongeveer 10°C tot zo’n 25°C. Daardoor hoeft de cv-installatie beduidend minder te stoken. Volgens Sanura scheelt het al gauw 40 procent energie per douchebeurt. Op jaarbasis komt dat gemiddeld neer op 150 euro. Dat kan in een paar jaar zijn terugverdiend, want het apparaat kost zo’n 500 euro. Schietecat: “Hoe meer je de douche gebruikt, hoe groter de energiebesparing en hoe sneller je de investering terug hebt.”

Bestaande bouw

Het plaatsen van de Flatmate kan zonder breek- en hakwerk. Het apparaat weegt circa tien kilo en staat op pootjes op de douchevloer. De installatie is in pakweg twintig minuten gepiept. De installatiekosten zijn dus minimaal. Dat maakt de vinding uitermate geschikt voor bestaande bouw. Het is precies de reden waarom de Flatmate de winnaar werd van de DreamHûs Challenge.

DreamHûs Challenge

De DreamHûs Challenge is erop gericht standaard huurhuizen op betaalbare, comfortabele en simpele manieren te verduurzamen. Op The GreenVillage, de regelluwe testlocatie van de TU Delft, worden innovatieve methoden beproefd in drie rijtjeshuizen die daarvoor speciaal zijn gebouwd.

Initiatiefnemers woningcorporatie WoonFriesland, Bouwgroep Dijkstra Draisma, YES!Delft, The Green Village en de Bewonersraad Friesland willen er met het experiment vooral voor zorgen dat verduurzaming betaalbaar blijft. Daarnaast moeten bewoners goed met nieuwe technieken kunnen omgaan.

De drie proefwoningen hebben verschillende typen bewoners en hebben alle drie een laag energielabel. Wat dat betreft zijn ze vergelijkbaar met veel jaren ‘70 woningen. Betrokkenheid van bewoners zorgt ervoor dat snel duidelijk wordt welke verduurzamingstechnieken wel en welke niet werken.

Het DreamHûs-experiment startte een jaar geleden om uit te vogelen hoe we miljoenen bestaande huizen betaalbaar en simpel kunnen verduurzamen. De focus ligt op sociale huurhuizen, waarvan Nederland er circa 2,4 miljoen heeft. Hoe kun je deze ‘Opel Kadets van de woningbouw’ het best energiezuiniger maken? In de The Green Village van de TU Delft wordt het beproefd in drie speciaal daarvoor nagebouwde jaren ‘70 woningen.

Tosti-ijzer

De vinding van Sanura is het komende jaar aan de beurt voor een test. In de proefhuizen moet volgens de jury van de DreamHûs Challenge in de eerste plaats blijken of de gebruikers de plaat van 70 bij 70 centimeter in hun douche accepteren. “Onze doelgroep bestaat voor een groot deel uit ouderen”, aldus duurzaamheiddeskundige Rudo de Bert van WoonFriesland. “Is het opstapje in de douche geen probleem voor hen en kunnen ze het apparaat makkelijk onderhouden?”

Wat dat laatste betreft zit het volgens Sanura wel snor. De Flatmate opent als een soort tosti-ijzer en dan is de warmtewisselaar eenvoudig te reinigen met een schuursponsje.

Klimaatadaptatie

Sanura versloeg bij de finale van de DreamHûs Challenge vijf andere kandidaten. Productontwerper Bas Sala ontwikkelde een slimme regenton (www.slimmeregenton.nl) die als een grote, platte zak in de kruipkelder wordt weggewerkt. Gebufferd regenwater is bruikbaar als spoelwater voor de WC of voor het besproeien van de tuin. Als er een grote hoosbui aankomt kan het systeem op basis van de weersvoorspelling bufferwater tijdig lozen. Dan kan hij helpen voorkomen dat het riool overbelast raakt.

Klimaatadaptatie staat ook centraal bij de prefab plantenpanelen van 5D Solutions (www.5dsolutions.nl). Die laten zich kant-en-klaar tegen een schuin dak of tegen een gevel plaatsen. Ze helpen met het afvangen van fijnstof en CO₂ en het bufferen van regenwater. Een paneel van een halve vierkante meter (15 kilo), weegt na verzadiging met regenwater wel 22 kilo.

4Omid (www.4omid.com) bedacht een uitbreiding voor rijtjeshuizen die er als een remontabele kroon bovenop kan worden geplaatst. De lichtgewicht constructie biedt ruimte aan uiteenlopende functies.

Al in gebruik

Een innovatieve muurisolatie van Takkenkamp Isolatie (www.airofill.nl) is in feite het stadium van proefnemingen al ontgroeid. In Amersfoort zijn in mei van dit jaar al de eerste spouwmuren gevuld met de witte slurrie. Airofill hardt later uit en kan zonder beschermingsmiddelen worden aangebracht. Takkenberg claimt een lambdawaarde van 0,0219. Bij een spouwmuur van 6 centimeter komt dat neer op een RC van 3.0.

Karbonik tenslotte ontwikkelde een ultradunne elektrische verwarmingsfolie van carbon die makkelijk onder de vloerbedekking past. Het innovatieve product verwarmt al een doorzonwoning in Eindhoven. Volgens de ontwikkelaars kan het systeem draaien op een standaard 3 x 25A huisaansluiting, maar dan moet je niet voortdurend de inductiekookplaat aanzetten.