
Nederland kampt al jaren met leegstand in winkels door het overschot aan vastgoed. Maar tegelijkertijd bestaan er volop plannen om nieuwe te bouwen, zij het op andere plekken dan voorheen.

Tijdens de coronacrisis kreeg het toerisme in Nederland een flinke optater. Maar inmiddels stijgt de economische waarde die deze sector vertegenwoordigt weer rap. De komende jaren worden er dan ook ruim honderd nieuwe hotels gebouwd. Vooral in Noord- en Zuid-Holland, waar hotels bouwen daarna lastiger wordt.

Nieuwe schoolgebouwen hebben vaak meer functies, zoals 'cultuur' of 'sport en recreatie'. De financiering kan zo gemakkelijker rondkomen.

Woonminister Mona Keijzer wil flink meer woningen creëren door kantoren, winkels, scholen en kerken te laten ombouwen. Voldoende woningen levert het nog niet op: in 2024 werden op deze manier slechts 9.000 van de gewenste 15.000 woningen per jaar opgeleverd.

Bouwers leveren steeds minder winkelgebouwen op. De daling van afgelopen jaar was extremer dan eerder: het aantal vierkante meters aan nieuwbouw bereikte de laagste stand in bijna tachtig jaar.

Nederland heeft een overschot aan kantoren, maar omdat werknemers door het hybride werken andere eisen zijn gaan stellen aan hun werkplek, is gebrek aan kwaliteit een groot probleem.

Eigenaren van grote kantoorpanden moeten nog veel werk verzetten om hun kantoor afdoende te verduurzamen voor een label C, volgens de landelijke cijfers van het VNG-dashboard. Maar bij navraag in zes gemeenten met veel kantoorruimte wordt een heel ander beeld zichtbaar.

Miljoenen vierkante meters aan schoolgebouw zijn de komende jaren toe aan renovatie of vervanging. Scholen en gemeentes missen daarvoor de benodigde slagkracht. Meer grootschaligheid moet de kosten in bedwang brengen.

Locatie, duurzaamheid en OV-bereikbaarheid zijn post-corona doorslaggevend geworden voor succes op de kantorenmarkt. Terwijl verouderde panden in de periferie met leegstand kampen, bloeien moderne, goed bereikbare kantoren in stedelijke gebieden.

Scholen zien hun huisvestingslasten groeien. Vooral de basisschool zit klem. Een nieuwe wet moet meer duidelijkheid scheppen over wie scholen moet opknappen, maar daarmee is er nog geen oplossing voor het gebrek aan middelen.

De zorgvraag in Nederland neemt al jaren hard toe, onder meer door vergrijzing. Die ontwikkeling kan de bouw kansen opleveren, maar zeker niet op elk vlak.

De budgetten voor onderwijshuisvesting worden beïnvloed door veranderingen in leerlingenpopulaties. In het primair onderwijs is de krimp voorbij.

Het aantal kantoorbanen is stabiel, maar het aantal vierkante meters per werknemer neemt af. Wat betekent dat voor de kantoormarkt?