nieuws

Verhagen wijkt af van klimaatroute Samsom: “Label B is ook mooi”

woningbouw 3801

Verhagen wijkt af van klimaatroute Samsom: “Label B is ook mooi”

Diederik Samsom dreigt veel te hard van stapel te lopen met zijn ambities om 7 miljoen woningen CO2-neutraal te verduurzamen. Investeringen naar label A zijn  al nauwelijks terug te verdienen, waarschuwt Bouwend Nederland-voorman Maxime Verhagen.

De bouw trekt aan de bel over de plannen Samsom en het kabinet. Aanstaande dinsdag krijgt de oud PvdA-topman tussentijdse adviezen van ‘zijn’ klimaattafels. Er wordt te makkelijk voorbij gegaan aan de haalbare uitvoering van al die ambities, weet Verhagen zeker.

Behapbaar maken

“Isoleren, innoveren en faseren zijn de enige manieren om de opgave behapbaar te maken.” Tienduizenden euro’s per woning en er is niets geregeld voor de financiering? Heeft Samson het rapport van het EIB niet gelezen? “De kosten wegen lang niet op tegen de baten. Dit pikt de consument niet.” Het goede nieuws is dat de doelstellingen in 2030 wel degelijk haalbaar zijn, ook volgens Verhagen. Hij wil alleen een andere route.

Maar het tempo is nu toch veel te laag?
“Zeker, het tempo moet omhoog. Maar het is essentieel dat er ook draagvlak blijft bij de bewoners van die 7 miljoen woningen die duurzaam gemaakt moeten worden. Met de huidige voorstellen van Samsom stevenen we af op onnodig hoge kosten voor de laatste stap naar energieneutraal en vergeten we de essentiële stap van isoleren. Juist isoleren van glas, dak en muren betaalt zichzelf altijd terug.”

Maar de klimaatdoelen van Parijs moeten toch worden gehaald?
“Daar staat de bouw voor 100 procent achter. Maar de klimaatdoelen in 2030 zijn ook haalbaar door in te zetten op aanpassingen naar energielabel B. In deze variant wordt in 2030 met voornamelijk energiebesparing een reductie van het energieverbruik met 80 PJ bereikt en in 2040 van 145 PJ. Deze besparingen staan gelijk aan het huidige totale verbruik van respectievelijk 1,3 miljoen en 2,4 miljoen huishoudens. Mijn waarschuwing is geen onomkeerbare stappen te nemen en allerlei zaken verplicht te stellen die nu nog heel duur zijn en verhoudingsgewijs weinig opleveren.”

Er komt toch objectgebonden financiering?
“Ik zie dat niet zomaar gebeuren. Er ligt niet eens een wetsvoorstel om de kosten voor energiebesparingen aan huizen te koppelen. Als er een plan ligt, duurt het nog minimaal 1,5 jaar voordat die regels van kracht worden. Je kunt mensen niet dwingen als zaken niet fatsoenlijk zijn geregeld, zeker niet als het om particuliere woningen gaat. Ga je dan alleen de corporaties dwingen? Dan komt er zeker weinig terecht van de wijkaanpak, waarbij alle wijken stuk voor stuk worden aangepakt. Dan wordt het hapsnap wat plukjes woningen en dat is verre van efficiënt.”

Dat zijn toch alleen maar extra opdrachten voor de bouwers en installateurs?
“We zijn blij met alle extra opdrachten voor de bouw, maar het moet wel behapbaar en betaalbaar zijn. Een hybride CV-ketel kost nog zomaar 7000 euro. Dat is nog extreem duur. Voor mijn eigen woning heb ik het wel gedaan, maar zo’n investering betaalt zich zeker niet terug in lagere energielasten. Isoleren, zo mogelijk faseren en tegelijk innoveren zijn bittere noodzaak om dit plan realistisch te houden. Je kunt mensen niet opzadelen met rekeningen van 40.000 euro zonder daar iets tegenover te stellen.”

De bouw heeft toch ook al 75.000 NOM-woningen per jaar beloofd?
“Afgelopen week zijn de handtekeningen gezet voor 75.000 nieuwe woningen per jaar. Die zijn hard nodig, want de tekorten zijn gigantisch.”

Is dat wel haalbaar?
“Nou niet als per 1 juli nu alles gasloos moet. Die maatregel is ineens 6 maanden naar voren getrokken. Ruim 40 procent van de plannen in de pijplijn heeft nog een gasaansluiting. Als je dat tussentijds gaat omgooien, kost dat zomaar 20.000 euro per huis extra. En wie draait daarvoor op? Het kabinet laat steken vallen als het gaat om consequent beleid. Het afschaffen van de salderingmaatregel voor opgewekte energie en de 300 miljoen euro extra belasting voor corporaties zijn daar andere voorbeelden van.”

Waarom is dit niet tijdens de bouwcrisis in gang gezet?
“Dat was een goed idee geweest, want toen had de bouwsector heel hard extra opdrachten nodig en hadden vele faillissementen voorkomen kunnen worden. Ik heb bij het Energieakkoord bij minister Blok al gepleit voor 1 miljard euro extra voor het verduurzamen van woningen. Ik was net een maand voorzitter bij Bouwend Nederland en werd weggewuifd. Achteraf zeg je: ‘hadden we maar’. Maar we moeten vooruit kijken en staan voor een grote opgave die de bouw graag wil aanpakken.”

Bouwend Nederland trapt niet op de rem?
“Nee, heel uitdrukkelijk niet. We benadrukken vooral dat deze opgave doordacht en gefaseerd moet worden uitgevoerd. Alle woningen naar label B is al ambitieus. Wat naar label A kan is prachtig, maar we moeten niet alles verplicht, ongeacht de kosten, naar energieneutraal willen brengen in een korte tijd. Dat is geen goed idee. We kiezen liever voor een variant waarin de helft van de voorraad energieneutraal wordt en de andere helft naar label B wordt gebracht. Met deze variant halen we ook de doelstellingen van het klimaatakkoord met minder investeringen en werkdruk voor de sector.”

Wat zou Diederik Samsom nu eerst moeten?
“Allereerst het rapport van het EIB goed lezen. Daaruit volgt een duidelijke conclusie: Deze opgave moet in fases en niet meteen alles gasloos. Bij BENG – bijna energieneutraal – loopt de rekening al meteen op naar 240 miljard euro. Label B is in eerste instantie al een heel mooi streven, aangevuld met duurzaam opgewekte energie. Zonder realistische aanpak worden hardlopers doodlopers.”


Klimaattafels van Diederik Samsom

Het kabinet wil het klimaatakkoord van Parijs invullen. Via het poldermodel van de klimaattafels heeft Diederik Samsom de taak gekregen een plan van aanpak te maken. Het doel is om deze zomer al te komen tot afspraken op hoofdlijnen over de manier waarop Nederland de CO2-uitstoot met 49% terugdringt in 2030. Deze afspraken zullen vervolgens in de 2e helft van het jaar worden uitgewerkt in concrete programma’s. De uitvoering van het Klimaatakkoord begint in 2019.

Zes tafels:

  • Gebouwde omgeving (BZK): Diederik Samsom
  • Mobiliteit (I&W): Annemieke Nijhof
  • Industrie (EZK): Manon Janssen
  • Elektriciteit (EZK): Kees Vendrik
  • Landbouw & landgebruik (LNV): Pieter van Geel
  • Klimaatberaad: Ed Nijpels

 

Reageer op dit artikel