artikel

Nog kleiner en goedkoper

woningbouw 6

Nog kleiner en goedkoper

Radicaal hervormen van de woningmarkt levert de bouw niet minder werk op. Wel een blijere woonconsument.

Het is een reflex op het H-woord. Niet morrelen aan de hypotheekrenteaftrek! Het fiscale cadeautje is al decennialang een heilig huisje. Het mantra is: eigenwoningbezit is goed voor de mens.

De loopgraven werden vorige week weer betrokken toen het Centraal Planbureau (CPB) en het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) met een nieuwe studie kwamen. “Een aanval op de zekerheid”, brieste VVD-Tweede Kamerlid Roald van der Linde. Ook Bouwend Nederland is mordicus tegen afschaffen.

Hoe verstandig is die starre houding? De sector krijgt het waarschijnlijk drukker bij een grondig hervormde woningmarkt.

De noodzaak is helder: onze woningmarkt functioneert niet goed. Huishoudens hebben hoge hypotheekschulden, wachtlijsten voor sociale huurwoningen zijn lang, de prijs van koopwoningen wordt opgedreven door de hypotheekrenteaftrek en er zijn te weinig vrijesectorhuurwoningen. Volgens de onderzoekers van het CPB en het PBL kan het anders: goedkopere koopwoningen, veel meer huuraanbod en dus meer vrijheid om een woning te kiezen die past bij de voorkeur van dat moment.

Medicijn

Het medicijn: afschaffen van de subsidiëring van het eigenwoningbezit en marktconforme huren. De huurmarkt gelijk behandelen als de koopmarkt. Bijwerkingen? De prijzen van koopwoningen zullen structureel 3,8 procent dalen. Even schrikken is het misschien ook dat de huren van corporatiewoningen structureel 18 procent moeten worden verhoogd. Maar, kalmeren de onderzoekers, huishoudens met lage inkomens kunnen bijvoorbeeld worden beschermd door een woontoeslag of verlaging van de inkomstenbelasting.

Als de nieuwe woningmarkt zich uitkristalliseert zal het aandeel van de huurmarkt met 13 procentpunt zijn gegroeid naar 47 procent.

Wat heeft de bouw hieraan? Door marktconforme huren wordt het voor commerciële en sociale verhuurders aantrekkelijker om huurhuizen bij te bouwen. Door het afschaffen van de subsidies op koopwoningen is er bovendien minder concurrentie.

Wel zal er een lagere vraag, in euro’s, naar woondiensten zijn als de overheid alle woonsubsidies schrapt. Maar de vraag naar woningen zal door het grotere aanbod eerder stijgen. Woningbouwers – en dat hebben ze al geleerd tijdens de crisis – zullen nog goedkoper en/of kleiner moeten bouwen.

De grootste uitdaging ligt in een uitgekiende transitie naar het nieuwe woonbeleid. De huidige lage rente, en dus de beperkte hypotheekrenteaftrek, maakt het wel erg aantrekkelijk om snel te beginnen.<

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels