artikel

Lessen voor corporaties – deel 2

woningbouw Premium

Lessen voor corporaties – deel 2

58 mensen namen plaats in de zwarte leren stoel tegenover de parlementaire enquêtecommissie woningcorporaties. Wat hebben we gehoord en geleerd? Een opsomming van opvallende uitspraken en lessen van politici.

Paulus Jansen, Voormalig Tweede Kamerlid (SP) 

*Ik denk dat 90 a 95 procent van de ellende veroorzaakt door beleid uit Den Haag. 

*Er werd opgeroepen om over de randen van de toenmalige kerntaken te begeven. 

Pieter Hofstra, Voormalig Tweede Kamerlid (VVD) 

*Toezicht is geregeld op de agenda geweest. Maar de partijen dachten er anders over en de minister had meer te doen. 

*Aedes was een geoliede lobbymachine dat met wetsvoorstellen en amendementen langskwam. 

*Of ik een machteloos en droevig ambt heb gekleed? Tuurlijk hadden sommige zaken beter gemoeten. Het is wel de realiteit dat dingen soms zo lopen. 

Staf Depla, Voormalig Tweede Kamerlid (PvdA) 

*Ik had graag willen weten over de Kafkiaanse niksigheid in de regio. Dan hadden we er wat aan kunnen doen. 

*De topsalarissen werden steeds gekker. Dat vonden we niet doelmatig. 

*Het feit dat we leefbaarheid wilden, was niet een vrijbrief voor bavianen en weet ik wat er nog meer op het lijstje van corporaties stond. 

*Er is een verschil tussen goede verhalenvertellers en goede presteerders. 

*Mismanagement en fraude kun je niet oplossen door speelveld kleiner te maken. 

Bas Jan van Bochove, Voormalig Tweede Kamerlid (CDA) 

*Je maakt in tien jaar een ontwikkeling door in denken. Voortschrijdend inzicht (Van Bochove was eerst voor zelfregulering, later niet meer) 

Marnix Norder voor de enquêtecommissie. 

 Johan Remkes, oud-staatssecretaris van VROM (1998-2002) 

*Sturing vanuit de gemeenten is lastig. Ze kijken of projecten mooi zijn. Of het voor de volkshuisvesting van belang is, telt voor de gemeente minder. 

*In 2001 waren corporaties niet massief en massaal grenzen aan het opzoeken. Dat is later wel gebeurd. 

*Ik heb nooit de deur opengegooid voor nevenactiviteiten. Wel op een kiertje. 

*Is het wel redelijk dat corporaties prijs betalen als systeemcorporatie als Vestia valt? Als je de Vestia-schade als sector betaalt, zit er ook het element in dat je slecht gedrag mede mogelijk maakt. 

Sybilla Dekker, oud-minister van VROM (2003-2006) 

*In kabinet werd niet heel veelvuldig over taakverbreding corporaties gesproken. 

*U moet ook kijken naar de impact van de lijn die ik heb uitgezet. Die lijn wordt nog steeds gedragen en uitgevoerd. Ik heb het niet zelf kunnen realiseren, daar heeft u helemaal gelijk in. (In reactie op de vraag van de commissie: Hoe verklaart u dat er in uw periode eigenlijk niets tot stand is gebracht?) 

Pieter Winsemius, oud-minister van VROM (2006-2007) 

*Kabinet maakte rekenfout in het regeerakkoord. Daardoor moest Ella Vogelaar met een negatieve beurs langs de corporaties. De wijkenaanpak werd daar niet beter van.

*Ik had vraagtekens bij het CFV. Vond het niet veel tanden hebben. 

Wouter Bos, oud-minister van Financiën (2007-2010) 

*Martien Kromwijk, bestuursvoorzitter van Woonbron kwam in augustus 2007 met suggestie om vennootschapsbelasting te heffing. Dat wilden corporaties volgens hem liever dan nieuwe heffing. 

*Nergens heeft Vogelaar een cent minder gekregen dan ze in het coalitieakkoord voorgeschoteld heeft gekregen. 

Ella Vogelaar voor de enquêtecommissie. 

Ella Vogelaar, oud-minister voor WWI (2007-2008) 

*Ik heb de rekenfout nooit gesnapt. Als je de wijkenaanpak zo prominent in het regeerakkoord zet, verwacht je dat het fatsoenlijk geregeld is. 

*Ik heb als een terriër gevochten om een fatsoenlijke financiering van de wijkenaanpak te regelen. 

Eberhard van der Laan, oud-minister voor WWI (2008-2010) 

*Ik heb op heel veel momenten ingegrepen bij corporaties. Het heeft nooit tot enthousiasme geleid bij Aedes. 

*Ik heb in de zomer van 2009 een brief gestuurd naar de Tweede Kamer over nevenactiviteiten. De brief zit vol met pogingen om de grenzen helderder en transparanter te krijgen. 

*De staatssteundiscussie met Brussel was voor mij rugwind om corporaties aan te spreken op hun kerntaken. 

*Woonbron bleek een uitermate beroerde ondernemer te zijn. 

*Oordeelsbrieven creëren schijnzekerheid. 

Piet Hein Donner, oud-minister van BZK (2010-2011) 

*Ik gaf meer prioriteit aan de bouw- en woningmarkt die stil lagen, dan aan toezicht. 

*Van der Laan was meer geneigd om verantwoordelijkheden naar de overheid toe te trekken. Ik meende dat dat de overheid verder de sector in zou zuigen. 

*Het feit dat er een probleem is, is geen reden om de Kamer in te lichten. Dat is Staatsrecht. (over maandenlang niet informeren Kamer bij Vestia-probleem) 

Liesbeth Spies, Oud-minister van BZK (2011-2012) Gerrit Zalm belde 

*Hij was not amused en dreigde alle corporaties geen krediet meer te geven. (Banken waren verrast dat WSW hypotheek op woningen Vestia had gevestigd) 

Erik Wilders, bestuurder bij het Waarborgfonds Sociale Woningbouw (WSW). Oud-directeur bij het Agentschap van de Generale Thesaurie bij het ministerie van Financiën. 

*In 2006/2007 zei ik tegen het WSW en treasurers van corporaties: houd het simpel. Pas op, u zwemt tussen de haaien. De banken hadden meer kennis van de producten en hadden financiële prikkels om ze te verkopen. 

*Ik vind dat er een kans moet bestaan dat een corporatie failliet gaat. Zodat financiers weten dat ze risico lopen. 

*De uitvoering van de sanering naar het WSW verplaatsen heeft als voordeel dat het WSW de pijn voelt die het zelf heeft veroorzaakt. 

Daphne Braal, directeur van het Centraal Fonds Volkshuisvesting (CFV) 

*Door de crisis en Vestia zijn we scherper en breder gaan toezicht houden. 

*Moral hazard leidt bij corporaties tot incentive om meer risico’s te nemen dan je aankunt. Daar zijn we nog niet vanaf. 

*Je zou er serieus over na moeten denken of de saneringsplicht niet moet begrenzen. 

*Er zouden gedragsregels voor corporatiebestuurders moeten komen. 

Ronald Paping, directeur van de Woonbond 

*Corporaties zouden kleiner en goedkoper moeten bouwen. 

*De deal tussen Aedes en minister Blok over het accepteren van de verhuurdersheffing is absurd. Twee partijen bepalen dat de derde partij betaalt. 

*Prijs voor huurders Vestia is wel erg hoog. 

Marnix Norder, oud-wethouder in Den Haag 

*Ik zet buitengewone vraagtekens bij de manier van afkopen van derivaten bij Vestia. Een zachtere landing had beter geweest. 

*Het ministerie van Financiën had betrokken moeten worden bij de onderhandelingen met de Vestia-banken. Dat had waarschijnlijk een beter onderhandelingsresultaat opgeleverd. 

*Voor 22 van de 24 locaties waar Vestia bouwde, is een oplossing gevonden. 

Johan Conijn, buitengewoon hoogleraar Woningmarkt aan de Universiteit van Amsterdam, directeur bij Ortec Finance. Oud-directeur van het Centraal Fonds Volkshuisvesting (CFV). Oud-partner bij RIGO Research en Advies. 

*Aan goede voornemens heeft het niet ontbroken. Het gaat er uiteindelijk om of het gerealiseerd wordt. Er is veel tijd verloren gegaan. 

*Na 2005 zijn corporaties veel meer gaan investeren. Vooral in nieuwbouw. 

*Huurder betaalt de helft van de sanerings- en verhuurdersheffing Corporaties zijn 30 tot 40 procent minder gaan investeren vanwege de heffingen. De grootste klappen vallen in de nieuwbouw. 

Lees hier deel 1. 

Reageer op dit artikel