artikel

Houd duurzame woning betaalbaar

woningbouw Premium

In de brief die half februari door een aantal initiatiefnemers (NVB, Bouwend Nederland en Neprom) van het Lente-akkoord aan minister de Jager is verstuurd, wordt verzocht om verruiming van de hypotheekverstrekking voor energiezuinige nieuwbouwwoningen. De insteek die deze initiatiefnemers kiezen is verbazingwekkend en gebaseerd op verkeerde intenties, meent Menno Schapendonk.

Uit onderzoek is gebleken dat prijs, ruimte, comfort en omgeving voor potentiële consumenten nog steeds de belangrijkste aankoopfactoren zijn. Wel is energiezuinigheid vanuit kostenperspectief een steeds belangrijkere afweging om een woning te kopen. Er is echter vooralsnog te weinig betalingsbereidheid voor duurzaamheid in zijn algemeenheid zolang de gebruiker daar geen direct voordeel uit haalt. Dit hoeft echter helemaal geen probleem te zijn indien duurzame woningen betaalbaar worden gehouden. En niet – op basis van een traditionele aanpak en bouwmethode – 20.000 tot 40.000 euro duurder zijn qua bouwkosten zoals de initiatiefnemers stellen.

Enorme piek

Dit is een enorm conventionele benadering gebaseerd op een traditionele aanbodgerichte markt, bouwkolom en woonproducten. De enorme piek in vergunningaanvragen aan het einde van 2010 – om zo een epc van 0,6 per januari 2011 te voorkomen – onderschrijft deze houding. Wordt het in een samenleving waarin de woningmarkt op slot zit en intrinsieke duurzaamheid verwacht wordt niet juist eens tijd voor innovatie en integratie van de bouwkolom? De meest gerenommeerde belangenorganisaties tonen met hun vraag juist aan hoe dramatisch het gesteld is met de sector. Zij proberen namelijk onder het mom van het belang van energiezuinigheid voor de consument extra financiële ruimte naar zich toe te trekken. Gebrek aan inventiviteit en vermogen tot verandering wordt zo afgewenteld via een roep om extra hypotheekruimte voor de consument. Om vervolgens als sector zelf inefficiënt en te duur te kunnen blijven bouwen! Laat het duidelijk zijn dat een incentiveop basis van extra hypotheekruimte voor duurzame en energiezuinige woonconcepten zeer toe te juichen is. Dat kan de markt weer wat op gang helpen. Ook betaalbaarheid van wonen voor consumenten is een groot goed. Echter, het zijn de consumenten in de markt die daar dan ook daadwerkelijk de vruchten van moeten plukken en niet de vastgeroeste traditionele ontwikkelings- en bouwsector. Die moet vooral gewezen worden op het feit dat het hen zou sieren om eindelijk eens met haalbare nieuwe ideeën en concepten te komen. Daaruit moet volgen dat er mogelijkheden zijn voor transitie van de bouwkolom en nieuwe bouwmethoden waardoor duurzame en energiezuinige woningbouw niet duurder hoeft te zijn.

Ook de overheid kan worden aangesproken op haar verantwoordelijkheden. Intrinsieke duurzaamheid op het gebied van woningbouw gaat namelijk verder dan epc-normen, warmteterugwin douches en grasdaken. Omdat de overheid – wellicht onder druk van de installatiebranche – de epc als de heilige norm heeft verklaard, blijft vernieuwing om te komen tot werkelijk duurzame bouwmethoden achterwege. Inmiddels gaat het om het scoren van normen en labels op basis van ouderwetse woonproducten en dat valt inderdaad niet mee. Indien we traditioneel blijven bouwen en de epc-berekening slechts ‘gunstiger’ uitvalt bij toename van installaties zullen daadwerkelijke innovatie en nieuwe woonconcepten achterwege blijven.

Schilisolatie

Wellicht is het een suggestie om serieus en op grote schaal aan de slag te gaan met bouwmethoden die uitgaan van een optimale schilisolatie en een minimale energievraag. Hierdoor zijn extra investeringen – in met name installaties – helemaal niet nodig.

Zowel voor de markt (innoveren van sector en producten) als voor de overheid (herformuleren van duurzaamheidseisen) is een belangrijke rol weggelegd. Laten we de financiële markt daar vooralsnog even buiten laten, die hebben het al zwaar genoeg gehad, toch? Wellicht kan als eyeopener worden gewezen op de recente geschiedenis waarin zaken als de vervaardiging van elektronica, kleding en auto’s ons land grotendeels verlaten hebben omdat de betaalbaarheid in het gedrang kwam. Daar hielpen geen subsidies tegen noch het aantrekken van goedkope gastarbeiders. Voor specifiek de woningbouw kunnen we naar onze oosterburen kijken. Daar is woningbouw reeds in hoge mate een geïndustrialiseerd en uitgedacht product dat daarmee kwalitatief, duurzaam, betaalbaar en snel te realiseren is.

Laten we met al onze bouwhistorie en belangen de sector in Nederland levend houden en de uitdaging tot innovatie daadwerkelijk aangaan!

Directeur-eigenaar Sustay; verantwoord ontwikkelen

www.sustay.nl

Reageer op dit artikel