nieuws

Kathedraal vol veevoer

utiliteitsbouw 12

Kathedraal vol veevoer

Liefst 54 meter torent het betonnen silogebouw van Vitelia uit boven haar omgeving. Glijbekisting bleek de methode om gladde wanden te krijgen waaraan niets vastkoekt. Het grootste gevaar vormde snel stijgend Maaswater dat de bouwputwanden bedreigde.

Gerst, mais, bietenpulp, erwten en kalksteentjes. Deze en andere ingrediënten voor mengvoeders worden vanaf dit najaar opgeslagen in betonnen silo’s van 40 meter hoog. Ze staan boven op een laadstraat van bijna 14 meter hoogte, zodat ze ruim 54 meter boven de omgeving uittorenen. Daarmee is het een indrukwekkende verschijning die Wijnen Bouw neerzet in de haven van het Limburgse Wanssum.

Soms zullen de opslagvaten tot de nok toe zijn gevuld, op andere dagen nog niet tot de helft. En het zal ook wel eens voorkomen dat één silo helemaal vol is, terwijl de silo’s ernaast leegstaan. De constructeurs van Bartels moesten een hele reeks scenario’s doorrekenen om het maatgevende belastinggeval te bepalen.

“Toch was ook dat niet bepalend voor de hoeveelheid wapening die uiteindelijk in de wanden werd toegepast”, meldt projectleider André Heerink van het ingenieursbureau.

Spiegelglad

De ruim 1000 ton staal die werd gebruikt in de silowanden, had voor een belangrijk deel te maken met de hoge eisen die opdrachtgever Vitelia stelde aan de scheurvorming. De wanden van de silo’s moesten spiegelglad worden opgeleverd en dat de komende decennia ook blijven. Om een lange levensduur van de constructie te garanderen, maar ook om hygiënische opslag en verwerking van de grondstoffen mogelijk te maken.

Een beetje bietenpulp kan een bron van bacterie- en schimmelgroei gaan vormen

Want een beetje bietenpulp of maismeel dat zich in een scheurtje afzet, kan een paar laad- en loscycli verder zomaar zijn aangegroeid tot een heuse koek en een bron van bacterie- en schimmelgroei vormen. Om dezelfde reden wilde Vitelia ook geen stortnaden hebben aan de binnenzijde van de silo’s. Die zijn daarom naadloos opgetrokken met een glijbekisting.

Het Oostenrijkse Gleitbau had het daarmee de afgelopen maanden erg druk. Met snelheden die opliepen tot wel 9 centimeter per uur kroop de bekisting gestaag omhoog naar zijn eindhoogte van 54 meter. Werkbordessen om wapening te vlechten, beton te storten en te trillen klommen synchroon mee omhoog. Net als de steigers aan de binnenzijde zodat de medewerkers van Gleitbau het oppervlak konden nabehandelen en gladpoetsen zodra het onder de kist vandaan kwam.

Kathedraal

De glijbekisting ging in drie fases omhoog. Aan de eerste fase, nadat tien silo’s waren voltooid, ontleent de constructie zijn bijnaam: de kathedraal van Wanssum. Boven op de drie laadstraten torende op dat moment een dikke toren omhoog. Dat had volgens Heerink wel iets van een driebeukige kathedraal. Dat beeld is inmiddels wat achterhaald door afronding van de andere twee fases. Het is nu meer een massieve betonnen doos.

Het stalen elevatorgebouw dat gebouwd wordt, was complexer

Voor Heerink en zijn collega’s was het uiteindelijk niet zozeer het silogebouw, dat hen de meeste hoofdbrekens bezorgde. Het stalen elevatorgebouw dat er momenteel tegenaan wordt gebouwd was vooral door de afstemming met alle bouwpartners complexer. In het elevatorgebouw worden de grondstoffen die per schip aankomen, naar 54 meter hoogte opgevoerd.

Onderwijl worden ze zoveel mogelijk gezeefd en ontdaan van verontreinigingen, om van boven met transportbanden over de verschillende silo’s te worden verdeeld.

De staalconstructie van de elevatortoren bevat tal van sparingen, overdrachtconstructies, verzwaringen en andere complexe details. “Dat vergde heel wat inventiviteit van de constructeurs.” Het werd nog complexer, omdat het elevatorgebouw boven op een 7 meter diepe kelder staat, die deels fungeert als stortput. Niet alle grondstoffen voor de mengvoeders worden namelijk per schip naar Wanssum aangevoerd. Sommige ingrediënten komen met vrachtwagens, die huninhoud leegkieperen in de put.

Spannende dagen

De bouw van die put zorgde begin maart nog voor een paar enerverende dagen op de bouwplaats, herinnert Heerink zich. Door aanhoudende regen in de Ardennen steeg het waterpeil in de Maas angstaanjagend en rees de vraag of de bouwputwanden de oplopende waterdruk wel aankonden.

De constructieve wanden waren namelijk nog niet gestort, dus alles kwam aan op de soilmixwanden gemaakt door Franki. Heerink: “De berekeningen wezen uit dat die wand het zou moeten houden, maar we hebben serieus overwogen om de bouwput uit voorzorg onder water te zetten. Dat hebben we niet gedaan en gelukkig hield alles het, maar spannend was het wel.” 

Projectgegevens

Opdrachtgever: Mengvoedercoöperatie Vitelia, Wanssum
Ontwerp: Tebodin
Bouwmanagement: Schreven’s
Bouwkundige uitvoeringsengineering: Arvalis
Installaties: Poeth en Convoi
Constructeur: Bartels Ingenieursbureau
Hoofdaannemer: Wijnen Bouw, Someren
Bouwkundige Aanneemsom: Circa 11 miljoen euro (incl. btw)
Begin bouw: April 2015
Oplevering: Augustus 2016

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels