nieuws

De man van 5 miljard regeert over de Gaaspertunnel

infra 5368

De man van 5 miljard regeert over de Gaaspertunnel

Hij is de man van 5 miljard. Niet 6 miljoen zoals de televisieserie van weleer, maar 5 miljard. Wat hij ermee doet? 63 kilometer snelweg verbreden op het drukste stukje Nederland tussen Schiphol, Amsterdam en Almere. En wat nog het meest opmerkelijk is: het verloopt vrijwel vlekkeloos, zonder gedoe. Interview met de relaxte projectdirecteur Hans Ruijter: “Maar je kunt geen moment verslappen.”

De superlatieven buitelen over elkaar heen: het grootste aquaduct ter wereld, de langste landtunnel van Nederland en het duurste bouwproject in uitvoering.

Prima boterham

Voor miljoenen wordt dagelijks weggezet door Fluor, VolkerWessels, Boskalis, Hochtief, DIF, Heijmans, Ballast Nedam, Dura Vermeer en Besix. De bouwers  krijgen door de voorfinanciering pas vanaf de oplevering betaald, maar houden er wel allemaal een prima boterham aan over, maar daar moeten ze wel wat voor doen.

Halverwege

Drie van de vijf deelprojecten zijn volop in uitvoering, draaien overuren, want tijd is geld. De grootste – A1/A6 – wordt nog voor de kerst afgerond en dan liggen 9 miljoen m3 zand en 1 miljoen ton asfalt op z’n plek, maar achterover leunen is er niet bij.

“We zijn zo ongeveer halverwege. Mijlpalen als de spoorbrug, het aquaduct en de knooppunten Muiderberg en Diemen zijn achter de rug, maar er moet ook nog heel veel gebeuren.”

Betonmixers rijden af en aan

Omringt door beton, vlechtijzer en damwanden wijst Ruijter midden in de Gaasperdammertunnel naar zijn levenswerk. Op het dak van de tunnel is het uitzicht een groot bouwproject tot aan de spoortunnel dwars over de A9. Kilometers lang torenen de bouwkranen boven de damwanden, rijden betonmixers af en aan en zigzaggen de auto’s daar in rijen dik tussendoor.

Je bent nooit klaar

“Je bent nooit klaar. En je kunt nooit verslappen. Bij zo’n groot project is er altijd wel wat aan de hand. Ruim 90 procent van een bouwproject is voorspelbaar en in te plannen, maar die laatste 10 procent van onverwachte dingen en tegenvallers vereist flexibiliteit en oplossingsruimte. Dat hoort bij de bouw. De tastbaarheid en afwisseling maakt de sector voor mij juist aantrekkelijk.”

Als een echte diplomaat weigert Ruijter een van zijn vijf deelprojecten tot favoriet te kiezen. “Ze zijn me allemaal even lief.” Hij zoekt graag het compromis, houdt van polderen, maar is ook recht-door-zee, besluitvaardig en heeft altijd een luisterend oor. Lessen trekken en valkuilen voorkomen is onderdeel van de dakpantactiek die bij SAA is uitgerold.

Amstelveen best complex

Bewust overlappen de projecten steeds een stukje om maximaal te profiteren van leereffecten. De tussenstand halverwege: De A10 is opgeleverd, A1/A6 is bijna klaar, maar de Gaasperdammertunnel is nog volop in uitvoering en de energieneutrale A6 bij Almere is net de opstartfase voorbij. De tender voor Amstelveen gaat in juli beginnen met de Industry Day om met de bouwers de aanbestedingstaktiek en emvi-criteria te bespreken. Ruijter verwacht dat het slotproject met de verdiepte bak in de A9 en bewegende brug bijna zo complex zal zijn als de Gaasperdammerweg.

Niet altijd bemoeien

De afgelopen zes jaar is hij er meer dan full-time druk geweest om het project in goede banen te leiden. Als projectdirecteur was hij betrokken van tenderfase tot oplevering met alle stadia er tussenin. Hoogtepunten en dieptepunten wisselen elkaar af. Bij ongelukken zoals onlangs op de A6 of eerder bij het omgevallen portaal, krijgt Ruijter onmiddellijk een telefoontje. Ook via de verschillende app-groepjes is hij steeds op de hoogte.

Bewust probeert hij zich niet overal mee te bemoeien. “We hebben een goed team, dus je moet ook oppassen om mensen niet voor de voeten te gaan lopen.” De projectorganisatie telt ruim 120 mensen, bij de bouwers loopt nog eens een veelvoud van dat aantal rond.

Het blijft mensenwerk

Zijn stellige overtuiging is dat bouwen volledig draait om mensenwerk. “Een goed team is cruciaal voor goede verhoudingen. En daar hechten we hier grote waarde aan.” De juiste mensen op de juiste plekken krijgen en houden, is een constante bron van zorg.

Vastbesloten niet te verzanden in vechtcontracten of ander gedoe, tuigde Ruijter een tikkeltje tegendraads zes jaar geleden al zijn eigen versie van de Marktvisie op. Hij bedacht daar de tikkeltje oubollige term ‘dienend opdrachtgeverschap’ voor in een poging te breken met de heersende bouwcultuur.

Vergaderen en vergaderen

In de praktijk betekent dat meedenken met bouwers, vertrouwen geven en open communiceren. “En het werkt echt zo simpel om problemen tot een minimum te beperken. Maar vergis je niet, ook dat gaat niet vanzelf en vergt organisatie en moeite.” Meer dan 90 procent van zijn tijd gaat op aan overleggen en vergaderen, maar dat beschouwt Ruijter als onvermijdelijk.

Meebewegen en een flexibele opstelling als risico’s optreden of bij onverwachte tegenvallers staat haaks op de extreem strakke planning van een dbfm-contract. Om niet in een tijdsklem te komen, eist Rijkswaterstaat de inbouw van buffers om tegenvallers op te vangen. Ook die les werd geleerd en meteen toegepast bij de Gaasperdammertunnel en A6 Almere.

50 meter tunneldak per keer

Bij de Gaasperdammertunnel wordt meestal gewerkt van 07.00 tot in de late avonduren. Op zes plekken tegelijk bouwt combinatie IXAS (Heijmans, Ballast Nedam, Fluor en 3i Infrastructure) aan het tunneldak. De vloeren zijn voor 90 procent klaar, de wanden voor 70 procent en het dak voor 40 procent, maar tegelijk wordt al volop gewerkt aan de installaties.

Op zes plekken tegelijk wordt wekelijks 50 meter dak bijgebouwd. Dat vergt extreem goed pas- en meetwerk om alle ruwbouw in september naadloos op elkaar aan te laten sluiten. In twee jaar wordt een volledige tunnel van 3 kilometer dwars door de Bijlmer gebouwd. “Een record, zeker als je bedenkt dat prefab hier maar zeer beperkt mogelijk is.” Rijkswaterstaat is zo tevreden over de aanpak en filosofie om in principe niet te werken met tijdelijke voorzieningen om dubbel werk te voorkomen dat ook daar brede lessen zullen volgen voor nieuwe tunnels.

Ruim 10.000 palen

Het maandenlange heien van de 10.000 palen is net achter de rug. Het leverde een reeks van klachten op van hinder en overlast. Een geluidsarme heivariant, zoals bij de Zuidasdok gaat gebeuren, was onmogelijk omdat er 173.000 ton puin ligt van oude gesloopte boerderijen waar doorheen geheid moest worden. Daar lopen onherroepelijk alle andere machines op vast, maar leg dat de omwonenden maar eens uit.

Geen getouwtrek

De belofte dat alle schade tot 5000 euro redelijkerwijs wordt vergoed, heeft veel goodwill gekweekt. “Die tactiek hebben we overgenomen van de Noord-Zuidlijn. Geen eindeloze onderzoeken of getouwtrek, maar zonder gemor de schade herstellen.” Daar zouden ze in Groningen nog een lesje van kunnen leren, maar die conclusie neemt Ruijter niet voor zijn rekening. Te politiek gevoelig.


Projectdirecteur Hans Ruijter (Foto: Eran Oppenheimer)

CV Hans Ruijter (Rotterdam, 1961)

Ir, Civiele Techniek TU Delft
2012-2017 Projectdirecteur Schiphol-Amsterdam-Almere
2010-2013 Landelijk Tunnelregisseur
2006-2009 HID Maaswerken
2000-2009 Directeur Verkeersinfrastructuur
1996-2000 Projectmanager Rekeningrijden
1990-1996 Afdelingshoofd Beleidsanalyse Natte Infra
1989-1990 Projectmanager Sluizenbouw
1986-1989 Hoofd beheer en onderhoud Oosterscheldekering

 


Planning wegverbredingen Schiphol-Amsterdam-Almere

  1. A10-Oost/A1 Diemen 2012-2014
  2. A1/A6 knpt Diemen-Almere Havendreef 2014 – 2017
  3. A9 Gaasperdammerweg 2015 – 2020
  4. A6 Almere Havendreef – Buiten-Oost 2017-2020/202
  5. A9 Amstelveen 2019-2024/2026

Budget SAA (MIRT 2017)

  • A10 141 miljoen
  • A1/A6 1.737 miljoen
  • A9 Gaasperdammerweg 1.068 miljoen
  • A6 Almere 323 miljoen
  • A9 Amstelveen 709 miljoen
  • Projectoverstijgend 1.123 miljoen
  • Totaal 5.101 miljoen

Topeisen bij RWS wegtunnels

  • Ga preventief te werk
  • Voorkom escalatie bij een incident
  • Bied mensen de mogelijkheid zichzelf in veiligheid te brengen (zelfredzaamheid)
  • Verzeker doelmatig ingrijpen door de hulpdiensten
  • Bescherm het milieu
  • Beperk materiële schade
Bron: Veiligheidsbeambte Rijkswegtunnels

 

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels