nieuws

Is de gifbeker van Heijmans eindelijk leeg?

infra Premium 168

Een aanzet tot wedergeboorte of uitstel van executie? Heijmans lijdt een recordverlies van 110 miljoen euro, maar denkt na het afwikkelen van vijf grote probleemprojecten “vitaal” verder te kunnen.

“Doen wat je kunt, en niet doen wat je zou moeten kunnen.” Dat is volgens bestuursvoorzitter Ton Hillen het nieuwe credo bij Heijmans. Niet meer projecten aannemen waar je niet goed in bent. Nee, bij elk project wordt alleen nog maar gekeken of “het klantsegment, het risicoprofiel en het margepotentieel” passen bij de competenties van Heijmans.

Dat past dus niet altijd. “Eigenlijk ben ik verheugd dat we vorig jaar veertig à vijftig keer ‘nee’ hebben gezegd tegen projecten. Daar doen we dan niet aan mee”, zei Ton Hillen vorig week bij de toelichting op de voorlopige jaarcijfers van het bouwconcern uit Rosmalen.

Strenger selectiebeleid is broodnodig

Het strengere selectiebeleid is broodnodig. In de laatste acht jaar boekte Heijmans zes keer verlies. Per saldo maar liefst 366 miljoen euro. Het bedrijf uit Rosmalen was in het verleden te gretig bij het binnenhalen van projecten. Met als voorlopig dieptepunt een recordverlies van 110 miljoen euro in 2016. Zo’n groot verlies is zeldzaam in de bouw. “Een dramatisch jaar”, zei Hillen.

Grootste verliespost: Westfrisiaweg/N23

Nog nooit was het verlies van het bouwbedrijf uit Rosmalen zo groot. Op vijf grote probleemprojecten moest Heijmans vorig jaar 80 miljoen euro afschrijven. Op enkele kleine projecten moest nog eens 10 miljoen euro verlies geslikt worden. De grootste schadepost is de Westfrisiaweg/N23: Heijmans nam een verliesvoorziening van 32 miljoen euro.

Met een vorige week getekende intentieverklaring werd het conflict met provincie Noord-Holland over de bodemgesteldheid gladgestreken. De lopende arbitragezaak is stilgelegd.

In 2018 weer gezond

[intermezzos:2]De tweede grote verliespost is de Energiefabriek in Tilburg: het bouwconcern moest vorig jaar met 23 miljoen euro over de brug komen. Voor de Wilhelminasluis in Zaandam loopt de arbitragezaak nog; Heijmans heeft voor dit project een voorziening genomen van 8 miljoen euro. Bij het later dit jaar op te leveren aquaduct in Leeuwarden is het verlies 6 miljoen euro. De extra kosten voor het aangepaste ontwerp voor het nieuwe RIVM-gebouw, vormen de laatste tegenvaller. Heijmans schat het verlies op 10 miljoen euro, maar probeert nog een deel te verhalen op de opdrachtgever.

“2017 zal in het teken staan van winstherstel en schuldreductie”, zei Ton Hillen. In 2018 moet Heijmans weer gezond zijn. De banken (ABN Amro, ING, KBC en Rabobank) gunnen Heijmans een jaar adempauze. Voor het eerste kwartaal van 2017 geldt een volledige vrijstelling van de bankconvenanten. Daarna worden de duimschroeven steeds harder aangedraaid. Aan het eind van het jaar moet Heijmans een Ebitda (winst voor aftrek van rente, belasting, afschrijving en afboekingen) van minimaal 20 miljoen euro halen. Ook moet de solvabiliteit boven de 20 procent liggen. De solvabiliteit is door de verliezen gezakt van 26 naar 16 procent.

Buitenlandse bedrijven in de etalage

De schuld terugbrengen door te desinvesteren is een andere opdracht die Heijmans van de banken heeft gekregen. Goed renderende bedrijven op stabiele markten – de buitenlandse bedrijven – gingen in de etalage. De Duitse dochter en funderingsspecialist Franki werd in januari verkocht voor 15 miljoen euro. Begin februari zijn ook de Belgische activiteiten van de hand gegaan voor 40 miljoen euro. De Duitse dochter Oevermann (omzet 230 miljoen euro) is bijna verkocht, liet Hillen doorschemeren. Door de verkopen komt de solvabiliteit halverwege 2017 rond de 20 procent uit.

Heijmans gaat zich volledig terugtrekken op de Nederlandse markt. Daarmee verdwijnt ruim een kwart van de omzet. Risicovol voor Heijmans is dat met de verkoop van de Belgische en Duitse bedrijven de belangrijkste winstbron van de afgelopen jaren verloren gaat. In 2016 werd door de buitenlandse bedrijven gezamenlijk een onderliggend operationeel resultaat van 20 miljoen euro behaald op een omzet van 515 miljoen euro.

Nieuwe omzet: 1,5 miljard euro

De nieuwe omvang van het Nederlandse Heijmans zal rond de 1,5 miljard euro uitkomen, schat Hillen. In 2007 was Heijmans nog goed voor een omzet van 3,7 miljard euro.

[intermezzos:1]Tien jaar geleden had het bouwconcern ruim 11.000 mensen in dienst. Bij het nieuwe Heijmans bestaat er een “goede toekomst” voor 4500 à 5000 mensen, aldus Ton Hillen. “De overhead wordt aangepast aan het nieuwe bedrijf. Zonder dat er grote reorganisaties plaatsvinden.” Bij infra en utiliteit is al “ingegrepen” en zijn “mensen vervangen”. “Niet fijn maar noodzakelijk”, aldus de ceo.

Volgens lid van de raad van bestuur Ruud Majenburg, verantwoordelijk voor infra, wordt de flexibele schil uitgebouwd. Verder wordt op grotere infraprojecten alleen nog maar gewerkt met partners en worden geen infraprojecten meer aangenomen die groter zijn dan 10 procent van de infra-omzet.

Hoopgevend voor Heijmans is dat nieuwe projecten een beter rendement hebben dan oudere werken, die langzaam uit de orderportefeuille verdwijnen. Majenburg wil daar graag aan toevoegen dat het “merendeel van de activiteiten zeker naar behoren presteert”.

Sterk en vitaal

Alle maatregelen zijn erop gericht van Heijmans weer een normaal winstgevend bedrijf te maken. De vernieuwde overeenkomst met de banken is volgens Hillen een “belangrijke voorwaarde om Heijmans weer sterk en vitaal te maken”. Het risicoprofiel van de onderneming is volgens hem duidelijk verbeterd. “Met name de overeenkomst over de Westfrisiaweg/N23 is een belangrijke mijlpaal.”

2016 wordt voor Heijmans de zesde keer in acht jaar tijd dat verlies wordt geleden. Dit keer een recordverlies van 110 miljoen euro. Oorzaak: 90 miljoen euro aan projectverliezen; 16 miljoen euro aan afschrijvingen op vastgoedposities en 4 miljoen euro aan reorganisatiekosten. Sinds 2008 heeft het bedrijf per saldo 366 miljoen euro verlies geleden. Op grond en vastgoed is in die jaren 134 miljoen euro afgeschreven en is voor 88 miljoen euro gereorganiseerd.

Reageer op dit artikel