nieuws

‘IJmeerlijn kan ook zonder Den Haag’

infra

‘IJmeerlijn kan ook zonder Den Haag’
Lex Beers, Fotografie Alexander

De IJmeerlijn moet er zo snel mogelijk komen, desnoods zonder financiële middelen uit Den Haag. Dat zegt Tjeerd Herrema, wethouder van Almere. “Als ik moet wachten op Den Haag, ben ik zo twintig jaar verder.”

“In Nederland duurt het te lang voordat besluiten worden genomen over cruciale infrastructurele verbindingen. Daarom wil ik me voor een IJmeerlijn niet afhankelijk laten maken van Den Haag”, zegt een ontspannen Tjeerd Herrema op zijn kantoor op de vijfde verdieping van het stadhuis.

Zijn ‘nieuwe’ stad staat onder grote belangstelling, of, beter, ligt onder vuur. Economen en rekenmeesters zoals Coen Teulings, oud-directeur van het CPB, openden onlangs publiekelijk de aanval. “Almere had een dorp moeten blijven.” “Hoezo bouwen in Almere?” “Bouw liever in de groene velden van Amsterdam.”

Herrema haalt zijn schouders op. Spreekt over een “achterhaalde” en “typisch Amsterdamse” discussie. “Vijftien minuten reistijd vinden Amsterdammers al heel veel. Economen hebben ook moeite om de natuur te waarderen. Natuurlijk heeft het met geld te maken. Als geld de drijfveer is, dan bouw je het Vondelpark vol. Maar dat zegt Teulings niet. Almere pesten? Ik weet het niet. Maar ook dat hele verhaal over krimp gaat niet op. Dat speelt aan de randen van Nederland. Deze regio groeit als kool. Ook wij moeten  extra bouwen.”

Waar is het fietspad nou?

Mensen willen niet alleen maar in zandbakken wonen

De PvdA’er verruilde Amsterdam als woonplaats vanaf dag één voor Almere. “Naar een mooie plek in een gebied waar al een beetje meer af is.” Om maar aan te geven. “Mensen willen niet alleen maar in zandbakken wonen. Voorzieningen, ontmoetingsplekken en verbindingen bepalen de kwaliteit van de stad en de regio in toenemende mate.”

Het was even wennen in Almere: geen mix van wonen, winkelen en uitgaan. Maar monoculturen, om maar te zwijgen over al die aparte fietspaden en busbanen. “Maar daarvan had ik in Zuidoost ook last. Op een dag fietste ik op de weg, omdat ik het fietspad niet kon vinden. Ik werd er vanaf getoeterd.”

Ontmoetingsplaatsen, parken en verbindingen zijn cruciaal voor toekomstige steden en netwerkregio’s, beschouwt Herrema. Hij kan het weten. In de hoofdstad moest hij de Noord-Zuidlijn ‘op de rails’ zetten. Na de reorganisatie van het project in 2009 bleek de bouw van de metro 290 miljoen euro extra te kosten. De wethouder nam zijn verantwoordelijkheid en trad af. Zes maanden geleden ‘spoelde hij aan’ in Almere als wethouder wonen en ruimtelijke ordening.

“Almere was voor mij voor een groot deel onbekend”

“Of ik Amsterdam mis? Een beetje wel”, zegt de wethouder (1961) uit Harlingen. “Ik hou van de drukte, de reuring, de levendigheid en de monumenten in de oude stad. Het is hier rustiger. Nee, relaxter, dat is het woord. Almere is relaxter, ook op de woningmarkt.”

En of hij wil of niet, hij kan Amsterdam niet loslaten. Of beter gezegd, Almere en Amsterdam mogen elkaar niet uit het oog verliezen. Zo veel leren Teulings citaten Herrema wel. Al hoort Almere bij de Metropoolregio Amsterdam, het voelt niet zo, het zijn twee werelden.

“Almere is voor veel mensen, en ook voor mij, voor een groot deel nog onbekend. Dat is het grootste probleem van de stad. Mensen kennen de stad niet en zo wel, dan hebben ze het beeld van de bloemkoolwijken waarheen Amsterdammers veertig jaar geleden vertrokken. Dat er in de tussentijd een prachtig winkelcentrum kwam,  kregen velen niet mee.”

Hoe kan dat nou?

“Om naar Almere te gaan, moet je er mensen kennen. Wij moeten ons best doen om mensen kennis te laten maken met de stad. Daarom organiseren we expedities waarin we laten zien wat we te bieden hebben aan woningen, projecten en kavels. Dat heeft al geleid tot meer verkopen.”

De trek naar de stad is groot. Maar dan denk je niet direct aan Almere.

“Dat klopt. Almere is niet de stad waaraan je het eerst denkt. Oude steden zoals Haarlem zijn heel populair. Dat kunnen wij niet bieden. We moeten de sfeer op een andere manier tonen.”

Wat is de sfeer van Almere?

“Relaxter, beter betaalbaar en er is meer verbinding met groen. De garden city… Onze inwoners hechten daar ook aan. Oh wee, als je in hun groen een woning wilt bouwen. Daar wordt om gevochten.”

Ik snap Almere niet zo goed, met al die wijken…

“Al die new towns zijn moeilijk te begrijpen. Fietspaden die apart zijn aangelegd, en busbanen, veel groen. Dat is niet zoals we steden kennen. In Almere moet je voor je gevoel ook ver rijden voordat je in de stad bent. Dat kunnen we verbeteren met bewegwijzering, maar we moeten ook investeren in onze identiteit.”

Los zand?

“Nee, de garden city is een mooi principe. Oude stenen hebben weinig groen. Hier is dat het tegenovergestelde. Dat heeft ook nadelen. Almere bestaat uit monoculturen. Bedrijvengebieden, woongebieden, winkelgebieden. De kracht van de oude stad is juist de mix van functies.”

Hoe kun je van Almere een ‘echte’ stad maken?

“In het centrum willen we meer mengen. Met parken, pleinen en ontmoetingsplekken. Ook het station moet als cruciale ontmoetingsplek worden aangepakt. Het huidige station voelt niet als zodanig, maar als klein stationnetje waar je doorheen moet kruipen. Ook de uitstraling is niet goed.”

IJmeerlijn snel op politieke agenda

Voor 180.000 euro heb je geen woning in Amsterdam

Verdichten. Verstedelijken. Transformeren. Een veertig jaar jonge stad een ziel geven, een hart, een smoel. Dat is de missie van Herrema. “En voor hetzelfde geld meer woningen bieden. Vergis je niet. De hypotheekregels zijn enorm veranderd. Het aantal eenpersoonshuishoudens groeit. Voor 180.000 euro heb je geen woning in Amsterdam. Als het zo doorgaat kunnen die mensen nooit meer in de regio wonen.  Met andere woorden. Als je daar ontspanning wilt hebben, moet je hier  extra bouwen.”

Daar. Alsof Amsterdam aan de andere kant van de wereld ligt. Eén verbinding kan veel goedmaken: “Een IJmeerlijn helpt absoluut. Nu zijn we afhankelijk van één lijntje. Als er iets is, heb je direct een probleem. Door de komst van IJburg 2 ziet men ook in Amsterdam de noodzaak van de IJmeerlijn steeds meer in.” Hij beseft dat hij veel vraagstukken niet alleen kan oplossen. Met Amsterdam hebben we afgesproken dat we onze zachte ontwikkelingsplannen dit jaar snel hard maken. Voor ons betekent dat concrete plannen ontwikkelen voor Almere Poort en Pampus. Daarna moeten we de IJmeerlijn op de agenda zien te krijgen van Den Haag.”

Wachten op Den Haag

En als dat niet lukt? Dan zoekt Herrema alternatieven. “Als ik moet wachten op Den Haag, ben ik twintig jaar verder.” Waarom die IJmeerlijn zo belangrijk is? Dat heeft Herrema van de Noord-Zuidlijn geleerd. “Ik heb gezien wat de Noord-Zuidlijn heeft gedaan met Amsterdam-Noord. Veel ontwikkelingen daar zouden zonder de lijn, die daar nog altijd moet aankomen, nooit hebben plaatsgevonden. Ineens reserveerden hotelketens een locatie rond het station. Zo’n besluit alleen al heeft dus een enorm stuwende kracht.”

Herrema moet door. “Gekleurde boxen” openen. Hij wijst ze aan door het raam. Hij wandelt er zo naar toe. Eigenlijk is hij nog lang niet uitgepraat. Hij wil nog zo veel kwijt. “Almere moet geen stad met gaten worden”, floept hij eruit. En: “We hebben te veel ballen in de lucht gehouden in het verleden.”

Waarop kun je hem afrekenen over drie jaar? Op de woningbouwproductie. “Die moet fors omhoog.” Die productie is onderdeel van het grotere plaatje. Zo snel mogelijk aansluiting zoeken bij Amsterdam. En de IJmeerlijn zo snel mogelijk op de politieke agenda krijgen.



Tjeerd Herrema is ook te gast op ons congres Klantgericht bouwen, hoe dan? op 4 april in Almere. Naar aanleiding van de nieuwe wet Private kwaliteitsborging in de bouw organiseert Cobouw samen met het ministerie van Binnenlandse Zaken en de gemeente Almere een dag vol inspirerende sprekers en praktische workshops. De positie van de consument wordt sterker en bouwbedrijven moeten meer prestaties garanderen. En hoe bouw je in hemelsnaam ‘samen met de klant’? Dit hoort u in de schouwburg van Almere op 4 april, meld u hier aan



 

 

Reageer op dit artikel