nieuws

Duurzame energie uit de Afsluitdijk

infra

Al jaren wordt er gesproken, gerekend en getekend aan verbetering van de Afsluitdijk. De dijk tussen Den Oever en Zurich moet opgeknapt worden. Een mooie gelegenheid om het icoon van de dijkenbouw in Nederland eens goed onderhanden te nemen. Energie speelt daarbij een grote rol.

De Afsluitdijk gaat open voor vissen, wordt versterkt en gaat energie leveren. Daartoe worden enkele regionale projecten opgenomen in een contract voor de werkzaamheden van het Rijk aan de dijk. Dat hebben Rijkswaterstaat en de regio afgesproken. Rijk en regio hebben hiervoor een extra bedrag van 82,5 miljoen voor over, ongeveer 10 procent van de totale investering voor de Afsluitdijk.

“Door de nauwe samenwerking tussen rijk en regio wordt de Afsluitdijk niet alleen veilig en sterker gemaakt. Met De Nieuwe Afsluitdijk – DNA – creëren we schone energiebronnen en worden verbindingen van zout naar zoet gerealiseerd. De natuur kan zo letterlijk weer stromen en opleven. Al met al een enorme impuls voor veiligheid, natuur, toerisme en goed voor de werkgelegenheid. Bovendien profiteren we optimaal van de voordelen van werk-met-werk”, zegt de voorzitter van de regionale stuurgroep DNA, de Friese gedeputeerde Tineke Schokker.

In de plannen wordt de dijk in eerste instantie een testcentrum voor schone energie. Bij Beezanddijk is al een zogenoemde Blue Energypilotcentrale gebouwd die begin volgende week officieel in gebruik wordt genomen door de Koning. Bij Blue Energy wordt stroom gemaakt uit het spanningsverschil tussen zout en zoet water. Daarnaast zijn er plannen om stromingsenergie op te wekken bij de spuisluizen bij Kornwerd. DNA wil 30 onderwaterturbines plaatsen in de spuisluizen. Die wekken bij laagwater, wanneer IJsselmeerwater de Waddenzee in stroomt, stroom op. Kosten 14,5 miljoen. Alles bij elkaar moet dat ervoor zorgen dat de Afsluitdijk in 2021 energieneutraal is.

Toeristisch

Verder zijn er plannen om de Afsluitdijk toeristisch aantrekkelijker te maken. Daarbij gaat het om twee fietspaden aan de Waddenkant van de dijk: een van Den Oever Monument op de plak waar in 1932 het laatste gat in de dijk gesloten werd, en een van de Friese Kust naar de sluizen en kazematten in Kornwerd. Kunstenaar Daan Roosegaarde gaat in opdracht van het ministerie van Infrastructuur en Milieu icoon Afsluitdijk verder ontwikkelen. De plannen zijn om een lichtlint in de autoweg over de dijk te maken. Overdag absorbeert het lint licht en straalt het ‘s nachts weer uit. Dat is dan een onderdeel van de Smart Highway.

Het grootste project, 55 miljoen euro, is de vismigratierivier. Dat is een baanbrekend project om de vistrek tussen Waddenzee en IJsselmeer te verbeteren. Als Spanje en Portugal in de toekomst nog wat glasaal doorlaten, kan dat over een aantal jaren wellicht weer heerlijke IJsselmeerpaling opleveren. Maar ook andere trekvissen als zalm en forel kunnen ervan profiteren. Het herstel van de visstand zal de natuurwaarden van het Waddengebieden het IJsselmeer sterk vergroten. Ook ver in het achterland kunnen positieve effecten optreden.

Nog niet in dit project zitten plannen voor verbreding van de sluis in Kornwerd. In de plannen zit nu wel een stormvloedkering aan de Waddenkant. Die kering krijgt een bredere doorvaart dan de huidige sluis en brug. Daarmee wordt ruimte geboden om in de toekomst de sluis te verbreden, een grote wens van de regio. De provincies Friesland, Drenthe, Overijssel en Flevoland werken nu samen met de havengemeenten aan het plan en de financiering voor de grotere sluis. Komend voorjaar worden de eerste resultaten verwacht. Een definitief besluit volgt dan eind 2015.

250 miljoen

Naast deze projecten lopen er nog wat programma’s buiten het rijkscontract om. Het totaalprogramma van De Nieuwe Afsluitdijk loopt tot 2025 en vergt een investering van 250 miljoen euro.

De komende maanden wordt het besluit over de regionale projecten ter goedkeuring aangeboden aan Provinciale Staten van Friesland en Noord-Holland en de gemeenteraden van Hollandse Kroon en Harlingen. In het voorjaar besluit Melanie Schultz dan over de versterking van de dijk en de vergroting van de waterafvoer. Vervolgens volgt het gehele aanbestedingsproces. Deo volente kan in 2017 de eerste schop de grond in.

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels