nieuws

Alternatief voor beveiliging van spoor kleine revolutie

infra Premium

ProRail heeft het marktidee van Movares voor uniforme, goedkopere spoorbeveiliging goedgekeurd. Het mag nu worden gebruikt bij nieuwe aanbestedingen. Daarmee ligt de weg open om het revolutionaire beveiligingsalternatief landelijk in te voeren.

De spoorbeheerder ruziet met de markt over onderhoudscontracten en ligt regelmatig onder vuur door vertragingen of wisselstoring, maar tegelijkertijd is er ruimte voor bijzondere innovaties. Sinds afgelopen maand is de plc (Programmable Logic Controller) toegestaan om bij aanbestedingen te gebruiken, bevestigt de woordvoerder van ProRail. Nu de spoorbeheerder het systeem omarmt, is de laatste hindernis voor brede invoering genomen.

Expliciet voorschrijven mag niet volgens de Europese aanbestedingsregels, maar door de relatief lage kosten is de gunningskans wel groot. Babette Verstappen van ProRail licht toe. “Wij schrijven bij aanbestedingen niet voor welke producten gebruikt moeten worden. Dat is de vrije keuze voor biedende partijen zolang het systeem aan de specificaties voldoet en een plc is daarbij inmiddels één van de systemen die is toegestaan.” Omdat sprake is van goedkope standaard technologie worden alle speciaal ontwikkelde veiligheidscomputers en omvangrijke installaties van B-relais op termijn overbodig, hoopt ontdekker Movares.

Het systeem is ook in gebruik als beveiliging bij Shell en andere maatschappijen en dat maakt de inkoop een stuk goedkoper. “Onze huidige beveiligingssystemen beginnen monopolistische trekjes te vertonen waarvoor nog maar een beperkt aantal toeleveranciers bestaat. En dit is een manier om ‘open source’ en standaardproducten te introduceren”, lichtte Jorn Pruntel, manager treinbeveiliging van ProRail vorig jaar, de samenwerking met Movares toe. In theorie kunnen alle dure, op maat gemaakte computers in de spoorwegbeveiliging worden vervangen door kant-en-klare units die in de markt te koop zijn.

ProRail heeft voor initiatieven uit de markt een loket ingericht met experimenteerruimte, maar lang niet altijd lukt het een kansrijk idee ook een stap verder te krijgen dan de pilotfase. Ongeveer een derde van de ingediende plannen mondt uit in een vervolgcontract. Voor PLC Interlocking ligt dat anders en is sprake van een doorbraak.

Het adviesbureau werkte samen met ProRail aan een uitwerkingsvariant voor het spoor die ook nog eens 30 procent goedkoper uitvalt. In de afgelopen twee jaar werd daarvoor gewerkt met een engineeringscontract. Het staat de spooropdrachtgever vrij nieuwe contracten zonder extra voorwaarden of beperkende octrooien in de markt te zetten met de mogelijkheid voor deze nieuwe optie.

Bijzonder is dat de microprocessoren voor meerdere toepassingen inzetbaar zijn, dus niet alleen bij heavy rail , maar ook bij light rail, overwegen, rangeerterreinen en materieelbewegingen.

Een kleine revolutie, want in Nederland geldt nog nu een strikte scheiding tussen de manier waarop treinen worden aangestuurd en de manier waarop seinen en wissels worden bestuurd. Besturingslaag en beveiligingslaag functioneren naast elkaar.

De basis van het idee ligt in de procesindustrie en de chemische industrie en wordt daar veel gebruikt voor beveiliging en ordening van werkprocessen. Movares nam het initiatief dit bewezen basissysteem tegen het licht te houden bij de spoorwereld en de kansen voor spoorbeveiliging in kaart te brengen. Na twee jaar zijn de perspectieven uitstekend te noemen. In relatieve stilte is de proef op de som genomen bij station Santpoort Noord waar het systeem sinds juli 2012 foutloos functioneert op een lijn voor passagiersvervoer. De aansluiting tussen Santpoort naar Beverwijk met het systeem, volgde eind vorig jaar.

Nu is nog 80 procent van de 7000 kilometer spoor met relaisbeveiliging uitgevoerd, maar de verwachting is dat de komende tien jaar 15 procent van de bestaande beveiligingssystemen aan vervanging toe is.

Een Programmable Logic Controller (plc). De verwachting is dat de komende tien jaar 15 procent van de bestaande beveiligingssystemen aan vervanging toe is.

Reageer op dit artikel