artikel

Alle bouwpartijen extra alert op schijnconstructies in het noorden

infra

Alle bouwpartijen extra alert op schijnconstructies in het noorden

De noordelijke provincies kregen ruim 2 miljard euro voor extra infraprojecten, maar de uitvoering verloopt allesbehalve op rolletjes en bouwers morren. Het duikgedrag zorgt voor diverse vechtcontracten. De FNV probeert tegelijkertijd de strijd aan te binden met schijnconstructies.

De verhalen over onderbetaling en schijnconstructies doen volgens Masja Zwart van vakbond FNV de ronde over het Drachtstercomplex, de Centrale As en de Eemshaven. Dat werd duidelijk tijdens het lustrumcongres Regiospecifiek Pakket (RSP) vrijdag in het provinciehuis in Assen. Met de nieuwe Wet ketenaansprakelijkheid in de hand probeert de vakbond de uitwassen tegen te gaan. “Het gaat bijna altijd mis onderin de bouwketen. Het is toch onacceptabel dat zzp’ers voor 20 euro per uur aan de slag zijn op bouwplaatsen? Daar kunnen we juridisch trouwens niet eens iets aan doen.”

Zwart bespeurt extra alertheid van opdrachtgevers, maar hoopt op een mindshift om het probleem echt aan te pakken. Overigens legt tweederde van de aanwezigen in de zaal een directe link tussen onderbetaling en duikgedrag van de bouwers. Door de crisis is bij diverse RSP-projecten een gevecht om de laagste prijs gevoerd, waardoor nu diverse projecten allesbehalve soepel lopen. Er zijn inmiddels tientallen infraprojecten in uitvoering die (deels) zijn gefinancierd uit het budget van de geschrapte Zuiderzeelijn.

Friesland is het verst en ook Drenthe ligt op stoom, terwijl een aantal projecten in Groningen relatief complex is, waaronder de spoorzone Groningen en de zuidelijke ringweg van de stad. De provincies varen allemaal een eigen koers en stemmen relatief weinig onderling af, is een geregeld gehoord kritiekpunt in de zaal. Enkele majeure projecten die onder het programma vallen zijn het Knooppunt Joure, N31, FlorijnAs en diverse projecten rond Leeuwarden, dat in 2018 culturele hoofdstad is.

“Ik ben het direct eens dat malafide bouwers en cowboys worden aangepakt, maar we hebben ook te maken met cao’s die uit de tijd zijn, waardoor geregeld naar creatieve oplossingen wordt gezocht. Ondanks de schaarste aan vaklieden en de wedstrijdjes om de laagste prijs”, zegt Rolf Koops van Bouwend Nederland.

Niet uitgekomen

Hij moet constateren dat de verwachting dat de extra inframiljarden zouden leiden tot een extra impuls van de noordelijke bouw met 20 tot 30 procent niet is uitgekomen. “De bouwomzet van de noordelijke provincies is zelfs iets gedaald ten opzichte van het gemiddelde in de bouw. Dat heeft ook veel te maken met het volledig opdrogen van andere budgetten. Met name bezuinigingen bij gemeenten pakken rampzalig uit.”

Zijn pleidooi om de prijs geen doorslaggevende rol meer te laten spelen bij tenders, kan rekenen op brede bijval onder de aanwezige aannemers.

Bij de lopende tender voor de ringweg Groningen neemt de opdrachtgever alvast extra maatregelen om schijnconstructies voor te zijn. Er worden twee A4’tjes over het onderwerp aan het contract toegevoegd, bevestigt projectdirecteur Ton Swanenberg. De ringweg is een van de projecten waardoor de verplichte einddatum van 2020 gaat knellen, maar het is volgens Swanenberg niet onmogelijk. De Groningse rondweg is één van de grote kluiven die nog voor de zomer van 2016 worden gegund.

Er zijn nog drie consortia in de race voor het design&constructcontract: Naast VolkerWessels/BAM en Strukton/Mobilis hebben vier regionale bedrijven de handen ineengeslagen met de Duitse bouwers Max Bögl en Züblin. Het gaat om Oosterhof Holman (Grijpskerk), Sjouke Dijkstra (Leek), Jansma Drachten en Roelofs (Den Ham).

Swanenberg schroomt niet om het onderwerp van de schijnconstructies in de dialoogfase te bespreken, maar let daarnaast vooral op hinder, duurzaamheid (CO2) en het risico-beheersplan. Bij de gunning zal de prijs voor tweederde de doorslag geven en de kwaliteitscriteria (emvi) wegen voor een derde mee. De uitvoering kan dan eind 2016/begin 2017 beginnen.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels