nieuws

Onvermijdelijk, ook in de bouw: duurzame inzetbaarheid

bouwbreed Premium 2790

Onvermijdelijk, ook in de bouw: duurzame inzetbaarheid
rotterdam - een stratenmaker buiten werken tegels stoeptegels , stenen , winter , koud buiten zwaar , werk , pensioen , pensioenen

Als personeel schaars is, en het werk toch gedaan moet worden, moeten werkgevers alles uit de kast halen om personeel te binden en boeien. Schoorvoetend komen steeds meer bedrijven over de brug. Hoe werkt duurzame inzetbaarheid? Een verhaal over zuinig zijn op personeel, sporten met voordeel, sabbaticals, royale verlofregelingen
en bedrijfswinsten die over de plinten klotsen.

Al jaren heeft Bouwbedrijf Balemans een ziekteverzuim van 1 tot 2 procent. De 25 vaste medewerkers van het renovatie- en restauratiebedrijf uit Breda zijn zelden ziek. Directeur Jaco Balemans geeft daar verschillende verklaringen voor maar het potje voor ‘duurzame inzetbaarheid’, dat versleuteld is in de bouw-cao, zit daar niet bij. Balemans: “De in de cao afgesproken bijdrage voor duurzame inzetbaarheid krijgen de jongens overgemaakt als salaris. Als ze daar een flatscreen voor willen kopen, dan kopen ze een flatscreen. Je begrijpt dat een 26-jarige metselaar dat geld niet opzij gaat zetten om op zijn 52ste minder te gaan werken.”

‘Mijn bouwvakkers hebben liefde voor hun vak. Ze zijn retetrots als ze geen opleverpunten maar credits krijgen van een opdrachtgever’

Nee, Jaco Balemans geeft andere verklaringen voor zijn loyale medewerkers en goed functionerend personeelsbeleid, zoals “eigen verantwoordelijkheid”. Dat lijkt een containerbegrip maar Balemans legt het helder uit: “Mijn bouwvakkers hebben liefde voor hun vak. Ze zijn retetrots als ze geen opleverpunten maar credits krijgen van een opdrachtgever. Zo moet het ook zijn. Ik heb liever dat zij de complimenten incasseren dan ik. Degenen die echt mee willen denken en een gesprekspartner willen zijn voor onze klanten, geef ik alle ruimte. Kijk, daar krijgen ze nou energie van.”

Maar er is meer. Zo besloot Balemans niet met zzp’ers te werken – “die passen niet bij onze mentaliteit van samen aanpakken”. Verder geeft het bedrijf oudere bouwvakkers de keuze om een dag minder te gaan werken, zodat ze drie vrije dagen hebben om de batterij weer op te laden. Ook wordt het volgen van vakgerelateerde opleidingen gestimuleerd en betaald (“je bent nooit klaar met leren”) en is besloten om voortaan te werken in kleine teams – waarover later meer. Je zou het duurzame inzetbaarheid kunnen noemen, maar gezond verstand mag ook.

Ook ‘duurzame inzetbaarheid’ is niet bepaald een onderwerp voor in de schaftkeet

De bouwsector heeft over het algemeen weinig op met hoogdravende P&O-thema’s, bedacht door knappe koppen op de universiteit. Ook ‘duurzame inzetbaarheid’ is niet bepaald een onderwerp voor in de schaftkeet, waar het klagers-zijn-mietjes-virus nog vaak de bovenhand voert. Gezondheidsissues worden op een nogal aparte manier benaderd.

Dat bleek maar weer uit de discussie die onlangs op Facebook werd gevoerd over het Cobouw-interview met Alfred Boot, directeur human resources van Dura Vermeer. Boot wil na de bouwvak het vitaliteitsprogramma ‘Beter in balans’ uitrollen voor alle 2.600 medewerkers en wil dan ook met zaken als energiemanagement en energiescans aan de slag.

‘Even wennen aan de Chinese cultuur’, schrijft een ondernemer op Facebook. ‘Als het hier maar bij blijft, anders krijgen wij weer werkdagen van tien uur.’

‘Even wennen aan de Chinese cultuur’, schrijft een ondernemer op Facebook. ‘Als het hier maar bij blijft, anders krijgen wij weer werkdagen van tien uur.’ Over de uitlatingen van Boot worden vooral grappen gemaakt: ‘We fietsen al elke dag.’ ‘Zie je jezelf al staan?’ ‘Ik wens ze veel succes hahaha.’ ‘Lekkere flop.’

Tussen alle flauwekul staan gelukkig ook een paar serieuze reactie van mensen die geloven in betrokkenheid, teambuilding en werkplezier als basis voor betere prestaties.

Koolmees’ kamerbrief

Duurzame inzetbaarheid wint aan belang door de krapte op de arbeidsmarkt. Goed personeel vasthouden (ook ouderen) is nu de grote kunst. Toch hoeft dit werkgevers er niet van te weerhouden om nieuwe medewerkers te blijven lokken. In juni stuurde minister Wouter Koolmees daarover een brief naar de Tweede Kamer. Werkgevers kunnen op vier onderdelen hun aantrekkingskracht vergroten: meer loon, meer vast contracten, meer opleidingsmogelijkheden en een betere balans tussen werk en privé. Geen speld tussen te krijgen. Toch mist CNV-voorzitter Maurice Limmen een cruciaal punt. Uit het persbericht: ‘Dit is dé kans voor werkgevers om die honderdduizenden mensen die al langer aan de kant staan aan een baan te helpen. Werkgevers willen zelf het liefst arbeidsmigranten inzetten. Makkelijk en goedkoop. Maar nu de bedrijfswinsten werkelijk over de plinten klotsen, moeten werkgevers eindelijk eens hun maatschappelijke verantwoordelijkheid nemen en gaan investeren in deze mensen. Dat zou dé topprioriteit moeten zijn en dat lees ik te weinig terug in deze kamerbrief.’

Want duurzame inzetbaarheid is serieuze koek. In het sectorplan Bouw & Infra 2013-2015 werd al bedongen dat er 120 miljoen euro in geïnvesteerd zou worden, voor de helft gefinancierd door de sector zelf. MKB Nederland noemde het destijds hèt ondernemersvraagstuk tot 2025, relevant voor alle sectoren, maar misschien wel het meest voor de leeftijdscategorie 45-65 jaar in de bouw en techniek, stelde projectleider Martin Kloet.

Kloet destijds: “Nederland vergrijst. Het aantal pensioengerechtigden stijgt de komende jaren enorm en werkgevers kunnen het zich niet meer permitteren om gezondheid, vitaliteit, maximale inzetbaarheid, persoonlijke ontwikkeling en interne mobiliteit links te laten liggen.” Dat was drie jaar geleden. De nood is nu veel hoger toen.

Persoonlijke aandacht

Ook de installatiebranche zit in een spagaat. Uneto-VNI richtte onlangs de stichting Pro-Fonds op om duurzame inzetbaarheid van medewerkers en zzp’ers te stimuleren en werkgevers te ondersteunen bij het bevorderen van vitaliteit, productiviteit, kwaliteit van leven en zelfredzaamheid en het uitvoeren van onderzoek. Met de oprichting van Pro-Fonds geeft de installateurskoepel invulling aan een SER-advies over arbeidsgerelateerde zorg.

‘Net als andere sectoren heeft ook de installatiebranche te maken met vergrijzing. We doen er alles aan om jongeren te laten instromen in de techniek, maar we hebben ook oudere medewerkers hard nodig’.

Volgens Erik van Engelen, voorzitter van Pro-Fonds en algemeen directeur van Uneto-VNI, is de oprichting een belangrijke stap. Van Engelen in een recente persverklaring: ‘Net als andere sectoren heeft ook de installatiebranche te maken met vergrijzing. We doen er alles aan om jongeren te laten instromen in de techniek, maar we hebben ook oudere medewerkers hard nodig. Er is nu al een fors tekort aan technici. Daarom is het zo belangrijk dat we mensen helpen om gezond door te werken.’

De noodzaak is overduidelijk. Daarom is het vreemd dat zo weinig bouwers zich profileren met dit thema. Jorritsma Bouw, 220 vaste en 110 flexibele medewerkers, vormt een uitzondering. “Onze werknemers zijn ons werkkapitaal”, zegt P&O-manager Joke Hemrica. “Daar zijn we zuinig op en daar investeren we in. Duurzame inzetbaarheid is dan ook een must.”

Bij Jorritsma gaat de hele trukendoos met P&O-instrumenten open. Maar “persoonlijke aandacht” is het toverwoord.

Bij Jorritsma gaat de hele trukendoos met P&O-instrumenten open. Maar volgens Hemrica is “persoonlijke aandacht” het toverwoord: “Iedereen doet ertoe, van bouwopruimer tot directeur. Bij ons wordt er naar mensen geluisterd. Wij willen dat ze meepraten, meedenken en meebeslissen. Daarvoor hebben we tevredenheidsonderzoeken, werkoverleggen, toolboxmeetings en functioneringsgesprekken ingevoerd. Verder kunnen onze mensen kiezen voor deeltijdpensioen, flexibele werktijden, verlofregelingen, sabbaticals, opleidingen en sporten met voordeel. Ook de PAGO/DIA wil ik noemen. In de cao staat dat je voor het gratis Periodiek Arbeid Gezondheidskundig Onderzoek en de DuurzaamInzetbaarheidsAnalyse verlofuren moet opnemen. Nou, niet bij ons. Wij betalen die uren.”

Bij Burgy Bouwbedrijf in Leiden werd de personeelsdag onlangs besteed aan workshops.

De aanpak is per bedrijf verschillend. Bij Burgy Bouwbedrijf in Leiden werd de personeelsdag onlangs besteed aan workshops. Jeroen Wienbelt: “We hebben gekeken naar persoonlijke stressscores en hoe we balanceren tussen werk, privé, sport en hobby’s. Verder hebben we eens goed gekeken naar onze beweeg- en eetpatronen, en hoe we communiceren met elkaar. Zo hebben we heel wat bijgeleerd over het zuinig zijn op onszelf.”

De krapte op de arbeidsmarkt

De krapte op de arbeidsmarkt

Werkgevers moeten wel. Anders hebben ze door de vergrijzing straks helemaal geen personeel meer. Terug naar Jaco Balemans. Voor hem heeft duurzame inzetbaarheid alles te maken met inzicht krijgen in wat verschillende leeftijdsgroepen willen en hoe ze tot hun recht komen. Balemans: “Tieners willen vooral leren. Twintigers willen hard werken. Dertigers en veertigers willen een goede balans tussen werk en privé. Voor vijftigers en zestigers geldt dat ze hun energiebalans in de gaten moeten houden en hun kennis kunnen doorgeven aan jongeren.”

‘Ik zet tieners bij zestigers, die zo het zware werk niet hoeven te doen’.

Gewerkt wordt er in kleine teams van twee of drie mensen. Balemans: “Ik zet tieners bij zestigers, die zo het zware werk niet hoeven te doen. Soms zet ik tieners bij dertigers, die voor het eerst hun kennis gaan overdragen. De teams wisselen eens per jaar. Dan zijn ze ingespeeld en is het tijd voor iets nieuws. Rouleren is belangrijk. Jonge knullen laat ik met fijne èn met ruwe timmermannen meelopen. Iedereen krijgt de verantwoordelijkheid die hij aan kan. En het mooie is: ik krijg er loyaliteit voor terug. Degenen die bij ons de afgelopen jaren met pensioen gingen, hebben allemaal de eindstreep gehaald.”

 

Cobouw Awards
Bedrijven die inzetten op duurzame inzetbaarheid maken dit jaar kans op een Cobouw Awards. Cobouw lanceerde onlangs drie nieuwe Cobouw Awards, waaronder die voor de beste werkgever in de bouw. Om daar in aanmerking voor te komen, kunnen aannemers, projectontwikkelaars, toeleveranciers en installateurs, maar bijvoorbeeld ook ingenieursbureaus en adviseurs hun case ‘goed werkgeverschap’ insturen. Dat kan gaan over duurzame inzetbaarheid, maar bijvoorbeeld ook over veiligheid of talenten-binding. Kijk voor mee informatie op www.cobouwawards.nl
Reageer op dit artikel