nieuws

‘We zeggen in Scapetown tegen niemand: je moet timmerman of metselaar worden’

bouwbreed 2216

‘We zeggen in Scapetown tegen niemand: je moet timmerman of metselaar worden’

Door het verdwijnen van een groot aantal banen tijdens de crisis heeft ook het imago van de bouw onder jongeren een forse deuk opgelopen. Bouwopleider Bouwmensen wil met het ontsnappingsspel Scapetown onderbouwleerlingen uit vmbo, havo en vwo op een onorthodoxe manier weer warm laten lopen voor een loopbaan de sector.

“We hebben niet alleen knappe koppen nodig, maar ook gouden handjes”, aldus de Eindhovense burgemeester John Jorritsma, die zich sinds de opening ook burgemeester van Scapetown mag noemen.

In een grote hal van het Klokgebouw in Eindhoven maken tweeduizend scholieren uit het hele land deze maand kennis met het sluitstuk van Scapetown: een ‘stad’ die bestaat uit twintig escaperooms. Ontsnappen uit één van deze tiny houses is pas mogelijk na het kraken van een code. De ontwerpen van de huisjes zijn gemaakt door scholieren en door architecten en constructeurs uitgewerkt tot een uitvoerbaar bouwwerk. Leerlingen van de verschillende vestigingen van Bouwmensen hebben ze vervolgens gebouwd, soms met hulp van scholieren.

Scapetown is geen wervingsprogramma

Hoe graag de opleiders ook zien dat de sterk teruggelopen instroom bij bouwopleidingen weer omhoog gaat, Scapetown is geen wervingsprogramma, benadrukt projectleider Hans van Gestel, directeur van Bouwmensen Eindhoven en Tilburg. “We zeggen tegen niemand: je moet timmerman of metselaar worden. We willen jonge kinderen vanaf een jaar of elf zich laten verbazen door het creëren. Dat doen we in de bouw.”

Om te laten zien dat de bouw veelzijdig is komen in het lesprogramma allerlei elementen samen: van ontwerpen, samenwerken, plannen tot digitale technieken. Van Gestel: “Het is een andere manier om aandacht te vragen voor de maakindustrie.” Dat werkt volgens hem beter dan de traditionele manieren van werven.

Volgende editie in een andere stad

En hoewel het programma nog tot het einde van deze maand loopt, is Bouwmensen al volop bezig met de voorbereidingen van de volgende editie. Die vindt plaats in een andere stad. Welke wil Van Gestel nog niet kwijt. “Het wordt wat meer naar het noorden.” Het concept van Scapetown blijft ook in de tweede editie volgend jaar overeind, maar mogelijk met nieuwe samenwerkingspartners en met nieuwe elementen. “Wellicht in de vorm van een edugame, ook in de opmaat naar BIM.”

Bij de verschillende vestigingen van Bouwmensen zien ze dat de instroom langzaam weer toeneemt. Maar dat gaat niet vanzelf, constateert Koos Karsijns, directeur van Bouwmensen Rivierengebied.

“Daar moeten we veel inspanningen voor doen. Ook tijdens de crisis zijn we volop blijven werven.” Het kost ook tijd. “Leerlingen zijn trendvolgend. Waar banen zijn, zijn leerlingen. Je hebt altijd een na-ijleffect.” Bij Bouwmensen Apeldoorn benaderen ze leerlingen al vanaf de basisschool met verschillende activiteiten om ze in aanraking te brengen met de bouw. Op die manier kunnen ze als dat aan de orde is een bewuste beroepskeuze maken. Het gaat vooral om bewustwording, net als bij Scapetown. “Het is niet de bedoeling om zieltjes te winnen”, zegt manager Martien van Reen.

Bouw escaperooms mooie ervaring

Voor de leerlingen van Bouwmensen, die dus al wel gekozen voor een toekomst in de bouw, was de bouw van de escaperooms een mooie ervaring, aldus Karsijns en Van Reen. Het was soms puzzelen om te ontwerpen van de scholieren goed uitgevoerd te krijgen, temeer omdat de moeilijkheidsgraad van de ontwerpen nogal verschilde. Ook veiligheid was een belangrijk aspect. Weliswaar hebben de huisjes geen eeuwigheidswaarde, maar ze moeten wel bestand zijn tegen een groot aantal bezoekers.

Een deel van de “bouwers” en ontwikkelaars van de spellen van Scapetown (vlnr.: Sara Veenstra, Maarten de Bruijne, Roy Bomhof, Puck van Iersel).

Van Reen: “Bijzonder was dat wij ook zij-instromers als leerlingen hebben. Die combinatie van vijftigplussers met jongeren bij het bouwen was geweldig.” Het afgelopen jaar heeft Bouwmensen Apeldoorn vijftien oudere zij-instromers opgeleid. Het ging om mensen afkomstig van onder meer Achmea en het gevangeniswezen, die na reorganisaties hun baan waren kwijtgeraakt. Bouwmensen Rivierengebied werkt aan een soortgelijk opleidingstraject, maar dan niet voor ww’ers, maar voor mensen met een bijstandsuitkering.

Werkgevers kunnen werkgaranties geven

Bouwend Nederland, partner van Scapetown, verwacht dat er de komende vijf jaar 40.000 jonge vakmensen nodig zijn in de bouw gezien alle opgaven die wachten, zoals de bouw van nieuwe huizen, het energiezuinig maken van huizen, kantoren en andere gebouwen en de vervanging van reparatie van infrastructuur. De sector heeft de jongeren nu ook echt iets te bieden, zegt voorzitter Maxime Verhagen. Het gaat zeker niet alleen om tijdelijke contracten. “Werkgevers kunnen nu ook langjarige werkgaranties geven.”

Is er ook nog perspectief voor de oudere bouwvakkers die door de economische malaise thuis kwamen te zitten of leggen ze het af tegen de jongeren? Verhagen ziet voor beide groepen kansen. “Ouderen zijn meer dan welkom, hoewel je ziet dat veel van hen in andere sectoren terecht gekomen zijn. We hebben niet meer de luxe om te kiezen voor de één of de ander, gezien de krapte op de arbeidsmarkt. We kunnen alle mensen gebruiken.”

Met mijn handen werken

De interesses van de leerlingen die Scapetown op de officiële openingsdag bezoeken is nogal divers. Vwo-leerlingen Thijn en Ryan van het Reeshof College in Tilburg weten zeker dat de bouw niks voor hen is. Ryans opa werkte lang in de bouw, maar zelf ziet hij meer in ICT, en nee, dan niet combinatie met bouw. Ook Thijn heeft zijn keuze al gemaakt. Hij gaat biologie studeren. Mede-leerlinge Anne uit 3 vmbo van dezelfde school ziet wel wat in podiumtechniek na een geslaagde techniekstage bij een theater.

Voor een groep scholieren uit 2 vmbo van het Broeckland College in Breukelen lijkt een loopbaan in de bouw het verschiet te liggen. Lars, Harm en Dilano gaan na de zomer het profiel BWI (bouwen, wonen en interieur) binnen de sector techniek volgen. Ze hebben al een aardig concreet beeld van hun toekomstige werk. Dilano kan waarschijnlijk terecht in het bouwbedrijfje dat een aantal familieleden een paar jaar geleden is gestart en Harm denkt aan schilder of stukadoor.

Ook Lars weet al dat hij bouwvakker wordt. “Het is leuk om met mijn handen te werken, veel leuker dan om uit boeken te leren.” Veel tijd om te praten heeft hij niet, want nu de codes in Scapetown gekraakt zijn, moet er ook nog gebouwd worden aan een kettingreactie, waarbij alle bouwwerkjes van de verschillende groepen op elkaar aan moeten sluiten. Welk onderdeel vond het leukste? “De kettingreactie”, zegt Lars met glimmende ogen. “Hier kun je echt iets maken.”

 

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels