nieuws

‘Vakmanschap wordt als inferieur gezien, een grove schande’

bouwbreed

‘Vakmanschap wordt als inferieur gezien, een grove schande’

De bouw kan leren van de scheepsbouw, en tot hij erbij neervalt, doet Doekle Terpstra, voorzitter van Uneto VNI, er alles aan om de bouw en techniek weer aantrekkelijk te maken voor jongeren. “We hebben het beeld laten ontstaan dat vakmanschap inferieur is. Dat is een grove schande.”

In Zoetermeer zit hij misschien wel in de meest bescheiden bestuurskamer die hij ooit heeft gehad. Hij. Bestuurder Doekle Terpstra (61), oud-bondsvoorzitter van de Nederlandse schaatsbond, oud-voorzitter van het CNV, Oud-voorzitter van de Vereniging Hogescholen, aanjager van het Techniekpact, sinds kort voorzitter de werkgevers, van Uneto-VNI, de ondernemersorganisatie voor de technische installatiebranche.  

Hij praat aan een stuk door. Dat vele praten tekent zijn passie, zijn drive om te veranderen, zijn niet te temmen onrust, misschien wel een vereiste om door te kunnen pakken.  “Deze kamer nodigt uit om buiten de deur te zijn”, lacht de man uit Geldermalsen. “Mijn werk voor de branche doe ik niet hier op kantoor, maar buiten de deur. Meestal rijd ik hier voorbij richting Den Haag of het land in richting leden.”

Overtuigd bij een bak koffie 

Eerlijk is eerlijk. Toen hij benaderd werd om Uneto-VNI te gaan leiden, heeft hij getwijfeld. “Ik was eerst terughoudend. Ga eerst een kop koffiedrinken, kreeg ik als advies. Dat gesprek heeft me écht verrast. De technische installatiebranche is onmisbaar voor het oplossen van maatschappelijke problemen op het gebied van klimaat, zorg en mobiliteit. De techniek in de volle breedte heeft een enorme potentie. Dus na de koffie was ik helemaal overtuigd en super gemotiveerd om als voorzitter van Uneto-VNI aan de slag te gaan. Deze sector gaat het verschil maken. De maatschappij staat op een kantelpunt. Dat vraagt om onconventionele keuzes.”

Met uitspraken en stopwoordjes als “fit for the future”, “sleuren”, “ruggengraat tonen”, en “Nederland zou het meest duurzame land van de wereld moeten zijn”, zet Terpstra de toon van dit gesprek. Aanpassen is het credo en het liefst een beetje snel. En gezien de overspannen arbeidsmarkt moeten we nú met oplossingen komen voor de instroom van technische vakmensen.

Vissen in stilstaand water

Onlangs nog sloten Bouwend Nederland en Uneto-VNI met de Bouwagenda een pact om onder andere dat doel vaart te geven. Volgende stap graag, denkt Terpstra, al krijgt hij soms “Boe-roepers” over zich heen. ‘We moeten vooruit als sector, ik wil dat stimuleren en aanjagen. Ik ben niet iemand van vissen in stilstaand water.’

“De Bouwagenda die we met zijn allen hebben aangeboden is prachtig, en ik ben ook erg benieuwd wat het nieuwe kabinet daarmee gaat doen, maar de grote opgaven van verduurzamen tot aan innovaties voor gezonde gebouwen en slimme infrastructuur kunnen niet zonder human capital agenda. In opdracht van het kabinet en de SER ben ik die aan het maken in het kader van het Techniekpact. Vervolgens moeten we die twee aan elkaar koppelen.”

In quarantaine met Maxime Verhagen 

Terpstra is vrijdag een van de gasten van het Cobouw Café, tijdens de Bouwinspiratiedagen in Veenendaal, dat dit keer helemaal in het thema staat van de problematische instroom in de bouw- en installatiesector. Wat moet er gebeuren? Hoe zorg je ervoor dat meer kinderen voor opleidingen in deze sectoren kiezen?

“Studenten van nu denken niet meer in hokjes en verzuiling. Dat is al winst. Laatst organiseerden we op de Business Universiteit Nijenrode een sociale hackathon over de toekomst van Nederland. Vijftig deelnemers, allemaal jonge gasten, we sloten ze 24 uur op. Dit is het probleem, los het maar op. Als je dan ziet wat voor verrassende oplossingen dat oplevert.”

Overspannen arbeidsmarkt 

Terpstra wil aangeven dat de sector bouw en installatie daar een voorbeeld aan zouden moeten nemen. Of zoals hij dat zegt: “samenwerken is het nieuwe concurreren.” “Verhagen en Terpstra 24 uur lang in quarantaine? Nou, nee, het gaat me ook niet om Bouwend Nederland in het bijzonder. Maar met de industriecoalitie van FME, de Metaalunie, Bouwend Nederland en Uneto-VNI moeten nu wat mij betreft wel doorpakken. Laatst hebben we gezamenlijk een brief gestuurd naar de formateur (1 miljard voor onderzoek en innovatie en techniekonderwijs als topprioriteit, red), maar nu moeten we daar met elkaar snel verder invulling aan geven. Het is twee voor twaalf. Nu al hebben we een overspannen arbeidsmarkt.”

Van algemeen naar hightech  

Laat alle kinderen in het basisonderwijs kennis maken met techniek. Maak ze nieuwsgierig. Tuig snel een investeringsfonds op, werk de Bouwagenda uit, en een human capital-agenda als fundament voor een bouw- en installatiesector die nog tientallen jaren vooruit kan. Zo klinkt zijn mantra. En het veel te algemene onderwijs mag ook wel op de schop. En inderdaad er zijn te veel juffen.

“Vakmanschap wordt nu ondergewaardeerd. Dat is het probleem. We hebben het beeld laten ontstaan dat vakmanschap inferieur is. Dat is een grove schande. Ja het kan anders. In de jaren ’80 was de scheepsbouw op sterven na dood. Nu is die sector bijna hightech en is die wereldleider op de jachtschepenmarkt.”

Doekle Terpstra is vrijdag één van de gasten tijdens het Cobouw Café in Veenendaal. Hij gaat onder meer in discussie met Henk Homberg, vice-voorzitter van Bouwend Nederland, lokale bestuurders en bouwers over het gebrek aan instroom in de bouw- en installatiesector. Meer informatie over het Cobouw Café vindt u hier.  

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels