nieuws

‘Bijstandsmoeder heeft ook recht op nul-op-de-meter’

bouwbreed Premium 52

‘Bijstandsmoeder heeft ook recht op nul-op-de-meter’

Nul-op-de-meter? Stedin juicht het toe. De netbeheerder waarschuwt wel voor desinvesteringen. Op pad met Marko Kruithof, manager duurzaamheid en vernieuwing bij Stedin, langs het ‘koffievrouwtje’ van bouwer BAM die de aanwezigheid van bouwers mist.

Een doorsnee woonwijk in Soest. Marko Kruithof staat te wachten bij één van de eerste rijtjes corporatiewoningen (in totaal 81) die 1,5 jaar geleden door BAM nul-op-meter zijn (nom) gemaakt.

“Hier zie je een goed hoe een bestaande woonwijk er rigoureus anders uit kan zien door een ander energieconcept”, begint hij te vertellen. “Stedin houdt samen met BAM het gedrag van de woningen in de gaten. We kregen daar een Europese subsidie voor.”

Niet alle bewoners deden mee. Het is met eigen ogen waar te nemen. Het huis op de hoek verkeert nog in oorspronkelijke staat; geen zonnecellen, geen nieuwe gevel, enkel glas. “En het wooncomfort is laag”, vult Kruithof aan. Sinds een paar jaar ziet hij ‘het licht’. In zijn optiek is Nederland toe aan een grootschalige ‘theemutsaanpak’, alle huizen een isolatiemutsje, die maandelijkse energierekeningen doen verdampen.

Bijstandsmoeder

De zon schijnt, zoals het hoort in mei. Als het warm is, levert de verbouwde wijk energie. In de winter “consumeren” ze. De zogeheten salderingsregeling tackelt dat probleem. Maar of die regeling blijft bestaan, is nog onduidelijk. Op termijn kan dat een bedreiging zijn voor energiebesparing in de gebouwde omgeving. “De overheid moet kaders scheppen om nom op te schalen”, zegt Kruithof.

Regeling moet toegankelijk worden voor iedereen

“Dit moet toegankelijk worden voor iedereen. Ook voor de bijstandsmoeder.”

Kozijnen van kunststof. Een van de bewoners die in zijn tuintje aan het werk is, is er blij mee. Hij woont er drie maanden. “Het zicht wil ook wat. Hoe hoog zijn energierekening is? Daarvoor moet je bij mijn vrouw zijn.”

Kruithof wijst op de zwevende gevel. Die zou je eigenlijk helemaal moeten doortrekken de grond in, vindt hij. “Dit is niet mooi.” Toch zijn het niet dit soort kinderziektes waar hij zich het meest aan stoort. Zijn verhaal is; als je woningen nom maakt, doe dat zoveel mogelijk op wijkniveau en kijk integraal naar energie op wijkniveau.

Nu is het zo dat wij vaak achteraf worden ingeschakeld als wijkniveau. Dat kan betekenen dat wij dan ineens leidingen moeten verzwaren om stroomstoringen te voorkomen. Dan gaat het zo maar om 1500 euro per woning extra. Als wij net nieuwe leidingen hebben aangelegd, is dat natuurlijk een enorme desinvestering.”

Het koffievrouwtje van BAM

In Soesterberg speelt het geschetste euvel niet. Elk huis is hier voorzien van een energieopslag  die in installatieschuurtjes in tuinen staan. “Luchtbehandeling, alles zit erin. Een huishouden kan daar een kwart dag opdraaien.”

Hapsnap woningen nul op de meter maken is echter niet verstandig, vindt de duurzaamheidsman. In de Nederlandse grond heeft Stedin voor 6 miljard euro aan leidingen liggen. Dagelijks leggen we nieuwe aan en vervangen wij bestaande netwerken”, zegt Kruithof terwijl hij richting het ‘koffievrouwtje van BAM loopt. “En dan heb ik nog niet eens gehad over de opkomst van elektrische auto’s. Die verbruiken drie tot vier keer meer energie dan een woning. Ook daar zullen we meer rekening mee moeten houden.”

Intelligente systemen kosten niet zo veel

Denk integraal na over het nieuwe energienet. Dat is de boodschap van Stedin. Beschouw elektrische apparaten als consumerende vaten. “Hier is het al zo dat de wasmachine aangaat als de zon schijnt. ‘Jullie gaan toch niet bepalen wanneer ik de was doe’, luidde eerst de reactie. Nu vinden ze het fantastisch dat ze de was doen op de zon. Maar gratis energie gebruiken van de buurman als die op vakantie is mag nog niet. En waarom zouden we op elk dak zonnepanelen plaatsen als bepaalde rijtjes in een buurt voldoende opwekken voor de hele wijk?”

Minister Kamp zou in toekomstige “energiecommunities” moeten denken vindt Kruithof. Hij weet wel waarom die transitie niet op gang komt. “Dijsselbloem haalt jaarlijks 3 miljard euro op aan energiebelasting. En dat wordt minder als iedereen zijn eigen duurzame energie opwekt.” “En zo moeilijk is het niet. Intelligente systemen kosten niet zo veel.”

Ook voor bouwers heeft hij een boodschap: “Bied diensten aan. Spreek af dat je een woning onderhoud voor veertig jaar. Wat mijn drijfveer is? Ik ben de eerste die iets merkt van de opwarming van de aarde en de laatste die er iets aan kan doen. We moeten de gasslurpers van Poetin en Groningen een halt toe roepen. Groningen trilt en Poetin vertrouw ik niet.”

Voor de deur bij het koffievrouwtje van BAM. Ze heet Debbie Stikvoort. Na een minuut doet ze open. Voor ze het wist, zette ze koffie voor de bouwvakkers die maanden de buurt vertoefden en maakte ze de keet schoon.

In haar woonkamer is het 25 graden. “Maar je merkt niet dat het warm is toch”, glundert ze trots. Ook met haar douchecel en keuken is ze super tevreden. Stikvoort is een soort begrip geworden. Minister Opstelten kwam op bezoek, de EO, en ook de burgemeester. Toch kijkt ze vooral met weemoed terug naar de bouwers in de straat. 

“Het was altijd lachen met de bouwvakkers. Vooral Gerrit uit Volendam mis ik.” Kruithof prijst het lokale bestuur. “Een zenuwachtige wethouder duurzaamheid was hier nooit aan begonnen.

Maar het is volstrekt logisch dat we dit doen. Lef. Dat hebben we nodig,”

Cobouw Café Zoetermeer

Marko Kruithof is vanavond (31 mei) één van de gasten van het Cobouw Café in Zoetermeer in de Dutch Innovation Factory. Zoetermeer wil vernieuwen en vergroenen, maar vraagt zich af hoe. De zevende editie van deze talkshow op locatie begint om 19:30. Hier vindt u meer informatie over de gasten en het programma. Cobouw Café Zoetermeer wordt mede mogelijk gemaakt door de gemeente Zoetermeer en Onze Zoetermeerse Bouw sociëteit.

 

  

Reageer op dit artikel