nieuws

Door aanleg Noord-Zuidlijn verzakte wevershuizen met de hand gevijzeld

bouwbreed

Door aanleg Noord-Zuidlijn verzakte wevershuizen met de hand gevijzeld

Door het wegstromen van een deel van de eerste zandlaag, als gevolg van een gat in de diepwand van de Amsterdamse Noord-Zuidlijn, verzakte een aantal wevershuizen aan de Vijzelgracht in Amsterdam. Gisteren vijzelde Kneppers Bouw- en Aannemingsbedrijf de laatste twee woningen met de hand omhoog, naar bijna de stand van voor 19 juni 2008.

De woningen aan de Vijzelgracht met huisnummers 22, 24 en 26 vormen een aaneengesloten rij. Daarvan is 22 niet verzakt, 24 en 26 wel. De hoek van de woningen aan de zijde van de Vijzelgracht verzakte zo’n 16 centimeter, de hoek van de achtergevel zo’n 9 centimeter. Na de fatale gebeurtenis zijn de bewoners elders gehuisvest. De panden zijn gestabiliseerd met houten kruisen in het interieur en klampbalken tegen de gevels.

Na geruime tijd heeft het Ontwikkelingsbedrijf Gemeente Amsterdam (OGA) de woningen kunnen aankopen. In opdracht van Schadebureau Noord-Zuidlijn van de gemeente Amsterdam worden ze nu, voorzien van een nieuwe fundering, omhoog gevijzeld en krijgen ze een vloer van gewapend beton in het sousterrain. Daarna verkoopt OGA de casco’s, die vervolgens nog gerestaureerd moeten worden. “We hebben even gedacht aan sloop en nieuwbouw”, aldus Otto Schut, bouwkundige bij Schadebureau Noord-Zuidlijn. “Maar dat wilde Bureau Monumentenzorg Amsterdam in geen geval. De kosten van de nieuwe fundering, het vijzelen en de betonvloer vallen mee. We hebben het sousterrain zo’n 30 centimeter uitgegraven, zodat de ruimte ongeveer 2,20 meter hoog wordt.” Op de bodem is een werkvloer gelegd.

Buispalen

Ron van der Vliet, directeur van Kneppers Bouw- en Aannemingsbedrijf uit Amsterdam, vertelt dat de fundering vóór de verzakking al gedeeltelijk hersteld was en een betonvloer op eigen palen was uitgevoerd. Die vloer is verwijderd en de koppen van de palen zijn gesneld. Van ‘t Wout Funderingstechnieken uit Waddinxveen heeft met een kleine machine 47 stalen buispalen naar de eerste zandlaag gepulst. Boren was niet mogelijk, want er moest gekalenderd worden teneinde de draagkracht zeker te stellen. De buizen zijn gevuld met gewapend beton. Daarop zijn potkrikken geplaatst en een stalen frame rust met inkassingen in de gemetselde steens bouwmuren.

“Hydraulisch vijzelen is viermaal zo duur als met de hand”, aldus Van der Vliet. “Bovendien leent dit project zich goed voor handmatig vijzelen, want de ruimte is beperkt.”

 

Fragment van de palen, vijzels en het frame in het sousterrain. Foto: Frans van Velden.

Na het omhoog drukken vindt stabilisering plaats van de constructie van bakstenen muren en de houten vloeren. De scheuren worden hersteld en de balken verankerd. Daarna kunnen de trekstangen, sjorbanden en klampbalken weer weg. Vervolgens wordt de gewapend betonnen vloer uitgevoerd, met inkassingen in de bouwmuren. Als tot slot het stalen frame is weggehaald, zijn de casco’s gereed voor een nauwgezette restauratie.

Verrassing

Het vijzelen verliep voorspoedig, maar eindigde met een verrassing. De 16 centimeter verzakte hoek kon niet verder dan ruim 14 centimeter omhoog geduwd worden. In overleg met Arne Middeldorp, constructeur bij ABT in Delft, besloten aannemer en opdrachtgever het daarbij te laten. Zij schatten het risico van een tijdelijke constructie om daarna verder te vijzelen, te groot. De wevershuizen blijven toch een beetje schever staan dan voor de verzakking. Maar het verschil valt mee.

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels