nieuws

‘BIM is geen cd’tje dat je even aanschaft, maar een proces’

bouwbreed

‘BIM is geen cd’tje dat je even aanschaft, maar een proces’

Werken in een Bouw Informatie Model (BIM) raakt steeds meer in zwang. Vaak gaat het dan nog om gebouwontwerpen. Zo tekenen de producenten van stalen constructies al heel lang in driedimensionale modellen. Maar ook installaties worden steeds vaker in BIM vormgegeven, waar dat al langer gebeurde in onder meer de proces- en petrochemische industrie.

BIM doet langzaam maar zeker ook zijn intrede in andere sectoren van de bouw. Zoals de grond-, weg- en waterbouw en de daaraan nauw verbonden bedrijven die zich gespecialiseerd hebben in infra-ontwerp. En dat is niet alleen omdat het ontwerpen in BIM zo leuk is, maar ook omdat grote opdrachtgevers als Rijkswaterstaat de druk op de ketel houden en het werken hiermee steeds vaker voorschrijven. Immers, met behulp van BIM hopen opdrachtgevers en het bedrijfsleven onder andere faalkosten verder in te perken, kosten te besparen en een hogere kwaliteit te leveren. Het in wegontwerp gespecialiseerde ingenieursbureau Geonius heeft BIM inmiddels in de eigen organisatie doorgevoerd onder de naam onsBIM. Deze titel impliceert een vooral intern gerichte werkwijze, maar dat is het juist niet, benadrukt directeur Frank Bemelmans. ‘‘Het is juist onze bedoeling om zoveel mogelijk partners kennis te laten maken met onze zienswijze op het werken in BIM.’’

Proces

In de visie van Geonius gaat het niet om een softwareprogramma dat je even aanschaft. ‘‘Het is geen cd’tje. BIM is een proces, waarin de bouwpartners allemaal dezelfde taal spreken. De techniek erachter is niet het belangrijkste, maar de mens’’, zegt Jordy Brouwers, teamleider bij Geonius Civiel. Hij adviseert bedrijven die willen gaan bimmen in ieder geval niet lukraak te beginnen met het kopen van software. ‘‘Je moet je allereerst afvragen wat jij of de klant ermee wil gaan doen.’’ Zelf heeft het bedrijf er vanaf het begin voor gekozen de samenwerking te zoeken met innovatieve partners om de kennis en ervaring op het gebied van BIM verder uit te breiden. Dat zijn onder andere Heijmans en Boskalis. ‘‘Daar denken ze net zoals wij, dus ga je samen dingen uitzoeken en ontwikkelen. Bij deze manier van werken moet iedereen namelijk wel hetzelfde doel hebben. Op die manier zorg je dat je voorop blijft lopen.’’

Frank Bemelmans is gepokt en gemazeld in het wegontwerp. Hij beschikt dan ook over een schat aan kennis als het gaat om het maken van ontwerpen met de computer. Dat begon ruim twintig jaar geleden al met het ontwerpprogramma MX. Hiervoor heeft hij onder andere een tool ontwikkeld waarmee volumes grond kunnen worden berekend die in een bepaald wegontwerp verzet worden. Het is een praktische tool, want de aannemer moet die hoeveelheden altijd kunnen verantwoorden. De MX-software wordt tegenwoordig op grote schaal ingezet voor het maken van infra-ontwerpen. De gebruikers ervan hebben zich zelfs verenigd in de VNMG, de Vereniging van MX-gebruikers. Geonius profiteerde jaren geleden van de koerswijziging die Rijkswaterstaat inzette, waarbij steeds meer kennis en taken werden overgeheveld naar de markt. Voor de meeste wegenbouwers was wegontwerp een specialisme dat ze niet in huis hadden en dus moest worden ‘ingekocht’. Tot op de dag van vandaag kent Bemelmans voorbeelden van aannemers die dat onderdeel van een project onderschatten. ‘‘Als ze in april vragen of ze het complete ontwerp in september kunnen krijgen, dan vraag ik: welke september?’’ Desalniettemin stelt hij juist met de aannemer mee te denken. ‘‘Wij zitten namelijk aan de praktische kant en denken dus praktisch, net als de aannemer. Toen in het begin die volumes voor grondverzet berekend moesten worden, zat ik niet op kantoor, maar in de bouwkeet.’’

Nieuwe dimensie

Met behulp van BIM verwachten hij en Brouwers een nieuwe dimensie aan de bestaande programma’s voor wegontwerp toe te voegen. Brouwers: ‘‘De omgeving wordt namelijk steeds belangrijker bij het ontwerp van de buitenruimte. Met BIM kun je aan alle partijen veel beter laten zien en laten beleven hoe het eruit gaat zien dan met technische tekeningen. Je vertaalt technische tekeningen naar een begrijpbaar model. Ook kun je bijvoorbeeld aspecten als geluidsbelasting en fijnstofconcentraties voor iedereen inzichtelijk maken.’’ Ter illustratie laat Brouwers een animatie op de computer zien van het ontwerp van de nieuwe trambaan op het Utrechtse universiteitsterrein De Uithof, vanuit het perspectief van de trambestuurder. ‘‘Die kun je nu bij je ontwerp betrekken om in een vroeg stadium nog zaken te kunnen veranderen.’’ In de ogen van Bemelmans en Brouwers is het ook niet nodig dat alle partijen in 3D moeten werken om te kunnen bimmen. ‘‘Het is een proces. Maar wij merken op de grote projecten dat andere partijen vanzelf mee gaan doen.’’

 

Oude (rechts) en nieuwe situatie (trambaan) in BIM op de Uithof in Utrecht.

Grote infrawerken

Ingenieursbureau Geonius heeft zich gespecialiseerd in het ontwerpen van wegen, maar is onder andere ook thuis in geotechniek en milieuvraagstukken. Diverse grote infrawerken prijken op de projectenlijst, zoals de A15 Maasvlakte-Vaanplein, de Coentunnel, Avenue2, Schiphol-Amsterdam-Almere (SAA) en de Haak om Leeuwarden. Trots is het bedrijf ook op het binnenhalen van de Buitenring Parkstad Limburg, een thuiswedstrijd voor het bureau dat zijn hoofdvestiging heeft in Schinnen dat deel uitmaakt van de stadsregio Parkstad Limburg.

Reageer op dit artikel