nieuws

Zie kansen van subsidies, maar let op risico’s

bouwbreed

Tijdens de Provada waren de meesten het erover eens: het einde van de crisis in de bouwsector is in zicht. Het glas is weer vaker half vol dan half leeg. En na vijf jaar ellende is dit een prettig vooruitzicht. Bovendien ligt er overheidsgeld ongebruikt op de plank

De overheid heeft de afgelopen jaren veel financiële middelen ter beschikking gesteld om de bouwsector weer op gang te brengen. Vooral voor verduurzaming en innovatie is een scala van subsidies beschikbaar gesteld, en nog steeds zijn subsidieregelingen noodzakelijk.

Niet voor niets heeft Zeeland tot en met 2019 een bedrag van 21 miljoen euro uitgetrokken om de kwaliteit van bestaande woningen te verbeteren, besteedt Overijssel ruim 2,1 miljoen euro aan de sanering van asbestdaken van bedrijven en verstrekt de regering 3,8 miljard euro per jaar aan subsidies voor duurzame energie.

Toch blijven nog miljoenen euro’s aan subsidies die bestemd zijn voor de bouwsector ongebruikt op de plank liggen. Het gaat om subsidies die tot 10 procent van de bouwkosten kunnen dekken. Hoe dat komt? Onkunde en onwetendheid. Vaak is de subsidieaanvraag niet goed geformuleerd. Vaak ook weet men niet dat de subsidie er is of hebben simpelweg andere onderdelen prioriteit. Dit is jammer en is te voorkomen.

Dit jaar is de nieuwe zevenjarige Europese subsidieperiode van start gegaan. Er is minder geld beschikbaar voor algemene fondsen, maar er zit wel veel geld in thematische fondsen. Europa stuurt meer dan ooit aan op directe subsidiëring van bedrijven. In de nieuwe periode zullen de projectvoorstellen nadrukkelijk worden getoetst aan doelstellingen op het gebied van innovatie, bevordering van het midden- en kleinbedrijf en uiteraard duurzaamheid. Hier liggen dus kansen voor de bouw.

Maar let op, wanneer de overheid projecten financieel steunt, komt men terecht in een complex veld van aanbestedings-, staatssteun- en subsidieregulering. Er rijzen vragen als: is de verlening van de financiële bijdrage wel staatssteun-proof? Gaat het werkelijk om een subsidie of hebben we te maken met een aanbestedingsplichtige opdracht van de overheid? En wordt het project voor meer dan 50 procent gesubsidieerd? Dan is de private projectontwikkelaar als ontvanger van subsidies zélf aanbestedingsplichtig. In dat geval moeten de aanbestedingsregels moeten strikt worden nageleefd.

Martinique

Dit laatste overkwam recentelijk een particuliere projectontwikkelaar met een bouwproject op het Caraïbische eiland Martinique. Wat was er aan de hand?

De ontwikkelaar exploiteerde op Martinique het vakantiedorp Les Boucaniers van Club Méditerranée en besloot zijn vakantiedorp te renoveren en uit te breiden. De kosten hiervan werden begroot op ongeveer 50 miljoen euro. De projectontwikkelaar ontving van verschillende kanten een financiële bijdrage. Zo kreeg het project steun van de regio Martinique voor een bedrag van ongeveer 2,5 miljoen euro, kende de Franse staat belastingverlichtingen toe van 16,69 miljoen euro én werd een bedrag van 12,46 miljoen euro ontvangen van de Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling. In totaal werd het project dus voor 63,33 procent met overheidsmiddelen gefinancierd.

Belastingverlichting

Na een controle uitte de Europese Rekenkamer bezwaren tegen de toekenning van de EFRO-middelen, omdat de ontwikkelaar de opdracht voor de renovatie en uitbreiding van het vakantiedorp in strijd met de aanbestedingsrichtlijn niet Europees had aanbesteed.

Hierop werd aangevoerd dat belastingverlichtingen niet als rechtstreekse subsidieverlening kunnen worden aangemerkt. Deze vlieger ging echter niet op. De woorden ‘subsidie verlenen’ houden in hun gangbare betekenis in dat een voordeel wordt verschaft. Dit begrip is dus niet beperkt tot positieve prestaties. Ook belastingenverlichtingen zoals hier vallen aldus onder de aanbestedingsregels. De private projectontwikkelaar was dus toch verplicht zijn opdrachten Europees aan te besteden.

De conclusie is dan ook dat het goed is dat de overheid de bouwsector met financiële middelen blijft stimuleren. Hier moet ook zeker volop gebruik van worden gemaakt. Alleen wel op de juiste manier. Een gebrek aan (juiste) kennis kan namelijk grote gevolgen hebben voor de praktijk. Een kostbare investering resulteert daardoor niet in het beoogde succes, terwijl daarvoor toch alle ingrediënten aanwezig waren. Dat is ronduit jammer.

Het advies? Laat de beschikbare subsidiegelden zeker niet ongebruikt liggen. Zorg er alleen wel voor dat aanvragen goed worden voorbereid, geef ze prioriteit en leg uit waarom uw organisatie het geld zou moeten krijgen. Denk daarbij aan de doelstellingen van innovatie, bevordering mkb en duurzaamheid, en verdiep u in de materie van aanbestedingen, staatssteun en subsidies. Het is daarbij voor alle partijen van groot belang om gedegen kennis te ontwikkelen op dit gebied. Dan kan de sector het komende jaar hopelijk ten volle profiteren van de beschikbare gelden en verdampt het niet. Want dat is gewoonweg zonde.

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels