nieuws

Bouwmaterialenhandel moet plaatsnemen in controletoren

bouwbreed

De succesvolle bouwmaterialen-groothandelaren van de toekomst treden op als regisseur van de bouwketen. Ze nemen bijvoorbeeld de bouwlogistiek voor hun rekening, stelt het Economisch Bureau van ING. De handelaren, vinden de onderzoekers, moeten plaatsnemen in de ‘control tower’.

De bouw is versnipperd. De installateur, de bouwer en de toeleverancier, ze komen allemaal met hun eigen bestelbus (230.000 in 2009) of vrachtwagen naar de bouwplaats. Een traditie die met name bij binnenstedelijke bouwprojecten voor overlast zorgt. Niet bepaald CO 2-neutraal.

Het bouwproces kan duurzamer. Energiezuinige vervoersmiddelen, rijstijlassistenten, groene stroom en schonere brandstoffen helpen een handje, maar vooral vermindering van het aantal vervoersstromen zet zoden aan de dijk. Hier wacht de groothandel een schone taak, vindt ING. De handelaren zijn dankzij hun contacten met zowel de bouwers als toeleveranciers bij uitstek geschikt om als regisseur op te treden.

De bouwlogistiek kan bijvoorbeeld worden verbeterd door inzet van een consolidatiecentrum, een ‘hub’. De leveranciers leveren de bouwmaterialen aan een opslaglocatie (de hub), waar de materialen worden gebundeld zoals ze in het bouwproces gebruikt worden, en geleverd. Dat scheelt tijd, maar vooral vervoersbewegingen rondom het bouwproject. Bij een aantal met name binnenstedelijke projecten – bijvoorbeeld bij de bouw van de Haagse Jubi-torens – is al op deze manier gewerkt.

Hubs

De vraag is natuurlijk: wie organiseert de hub? De bouwmaterialengroothandel zou – als verbindende partij – een voortrekkersrol moeten nemen, vindt ING. Diverse handelaren hebben inmiddels permanente hubs rond grote steden opgezet.

Of het de bouwmaterialenhandelaren gaat lukken de hub te claimen, is echter allerminst zeker. Er zijn genoeg kapers op de kust. Aannemers, kraanverhuurders of gemeenten zijn ook in staat om bijvoorbeeld op een braakliggend bedrijventerrein een logistiek knooppunt op de zetten. Er is zelfs een van oorsprong verhuisbedrijf dat, in samenwerking met bouwer BAM, een hub in Rijswijk runt.

De bouwmaterialengroothandel heeft echter wel een kleine voorsprong. In de afgelopen tien jaar is het aantal geleverde diensten (niet handel en vervoer) van de groothandel aan de bouw met bijna 20 procent toegenomen. De bouwmaterialenhandelaren nemen, zeker in de burgerlijke en utiliteitsbouw, vervoers- en groothandelsactiviteiten op zich en monteren geleverde producten (geprefabriceerde bouwdelen) op de bouwplaats. Het opzetten van een hub lijkt in die zin een kleine stap.

Behalve wat betreft de logistiek zou de handelaar van de toekomst zich ook meer als ‘groene regisseur’ moeten opwerpen. Omdat de handelaar verschillende bouwproducten bij elkaar brengt, is hij bij uitstek geschikt om de duurzaamheid van deze producten in beeld te brengen. Bovendien hebben de groothandels de benodigde ICT in huis, evenals kennis van het regisseren van stromen.

Een voorbeeld waarbij een bouwmaterialengroothandel optreedt als groene regisseur van de keten is het Greenworks-label van Raab Karcher, stelt ING. Onder dit label biedt de bouwmaterialendochter van het Franse Saint-Gobain tal van geselecteerde duurzame bouwmaterialen. En niet zonder succes. Het bedrijf zei eerder in Cobouwdat producten met het label beter presteren dan gelijkwaardige producten die het label niet hebben.

Bouwmaterialengroothandels kunnen in de toekomst een “nog veel belangrijkere plek” in het bouwproces innemen, stellen de onderzoekers. Naast regisseren en claimen van de logistieke hub is ICT hierbij cruciaal. “Het ontwikkelen van systemen om de keten te regisseren en te monitoren, versterkt hun positie. Door kennis te exploiteren ontstaat een groothandel die in de richting beweegt van een ICT-provider.”

Mede dankzij dergelijke initiatieven kunnen bouwmaterialenhandelaren in de toekomst met succes de ‘controletoren’ claimen van de bouwketen, stelt het Economisch Bureau van ING. En blijven zij “ook de komende jaren toegevoegde waarde leveren”.

Schaalvergroting

Het aantal bouwmaterialengroothandels neemt al jaren af. In piekjaar 2003 telde het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) nog 3220 ondernemingen, tien jaar later zijn dat er ruim zeshonderd minder. In de branche heeft een schaalvergroting plaatsgevonden, ingegeven door margedruk en noodzakelijke investeringen in ICT en logistiek. Bovendien heeft de crisis ervoor gezorgd dat veel groothandels failliet gingen.

Met name de middelgrote bouwmaterialenhandelaren zijn hard geraakt. Het aantal bedrijven met tien tot twintig werknemers nam tussen 2007 en 2013 met bijna 20 procent af. Het aantal eenmansbedrijven en groothandels met meer dan honderd personeelsleden nam wel toe. Leveranciers aan kleine bouwbedrijven zijn minder hard getroffen, omdat die over het algemeen in de renovatiemarkt werken.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels