nieuws

Transactiekosten

bouwbreed

Het Economisch Instituut voor de Bouw publiceerde in oktober de resultaten van een onderzoek naar de transactiekosten bij aanbesteding. Het bracht in beeld welke kosten inschrijvers en opdrachtgevers maken bij de aanbesteding van werk en hoe die transactiekosten variëren bij diverse aanbestedingsprocedures en gunningscriteria. Twee conclusies licht ik eruit: de hogere kosten van emvi-aanbestedingen en de sterke toename van het aantal onderhandse aanbestedingen.

Opdrachtgevers zijn meer gaan gunnen op kwaliteit door toepassen van emvi. Dat zal niet verbazen, mede met het oog op de Aanbestedingswet en de Gids Proportionaliteit. Emvi-aanbestedingen brengen bij vergelijkbare omvang en vergelijkbare procedures tot 42 procent hogere kosten voor de inschrijvers met zich mee. Overigens geldt dit ook voor de aanbesteders. Immers, de opzet en organisatie van een emvi- aanbesteding is kosten- en tijdintensiever dan een gunning op laagste prijs. Volgens het onderzoek liggen de gemiddelde kosten ongeveer zeven keer zo hoog.

De vraag is in hoeverre de meerwaarde van emvi opweegt tegen de kosten Het onderzoek verwijst naar een daartoe opgestarte vervolgstudie. Als het gaat om de kosten, verwacht ik dat een groot deel van de emvi-aanbestedingen geen meerwaarde te zien geeft ten opzichte van een gunning op laagste prijs. Veelal worden nu krampachtige subgunningcriteria bedacht die in de weging niet of niet in voldoende mate differentiëren. In dat geval is weer de prijs als belangrijste factor in beeld. Sommige inschrijvers huren zelfs externe bureaus in om tot fraaie inschrijvingen, teksten en plannen van aanpak te komen. Geld dat beter in de verbetering van de gevraagde kwaliteit zou moeten worden gestoken. Kortom, krijg je van een emvi-aanbesteding echt een kwalitatief betere opdrachtnemer?

Een ander gevolg van de Aanbestedingswet is de sterke toename van het aantal onderhandse aanbestedingen ten koste van openbare aanbestedingen. Dat heeft natuurlijk grote gevolgen voor het aantal inschrijvers dat kan deelnemen. Veel opdrachtgevers zijn nu weer zelf aan de bal. Zij hebben het openbaar aanbesteden de laatste jaren nogal eens uitbesteed aan adviesbureaus. Nu zij zelf meer van deze procedures gaan organiseren, moeten ze zich ook flink verdiepen in de complexe wetgeving.

Luuk van Kreij, advocaat bij JPR Advocaten in Deventer en lid van de vakgroep Bouw- en aanbestedingsrecht

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels