nieuws

‘Hé, wat doen jullie nou? Ik heb geen telefoon meer’

bouwbreed Premium

De Purmerdijk kan weer vierhonderd jaar mee. Maar voor het zover was, liep het waterschap tegen een actueel onderwerp aan: onverwachte leidingen. Op een dag kwam een ondernemer die aan de voet van de waterkering in vlees handelt, woedend naar buiten. “Hé klojo’s, wat doen jullie nou?”

Hotel Purmer Eend, Kwadijk 167 in Kwadijk. Een heiige donderdagmiddag in mei; het hotel is gesloten, er is niemand te bekennen. Aan de andere kant van het smalle bruggetje staat een bouwkeet. Een opzichter tuurt in de verte. Heeft hij iemand gezien van het waterschap? De man schudt het hoofd. “Nee. En de dijk is al een tijdje klaar. Hij was eerst heel steil.”

Steil: de bestuurder van een zijkipper op dit project weet er alles van. Met wagen en al gleed hij de helling af doordat de ontgrendeling haperde. Hij hield er een paar gekneusde ribben aan over. Veertien dagen later was hij ‘gewoon’ weer aan het werk.

Nog steeds geen spoor van waterkennis. Terug de brug over. “Hier zijn ze, hier zijn ze”, roept de bouwkeetbewaker met zwaaiende gebaren. Ton Verduin en Menno Franke stappen met de fotograaf uit de auto die op de Purmerdijk staat. Verduin is directievoerder bij Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier, Franke de projectleider.

“Je zou het niet zeggen, maar dit deel van de vierhonderd jaar oude dijk noemen we voor dit project Purmer stedelijk”, vertelt Verduin, terwijl op de achtergrond vooral weiland zichtbaar is. “6,9 kilometer hebben we net onder handen genomen. Binnenkort pakken we de andere 16 kilometer aan: project Purmer landelijk. Die willen we vóór de bouwvak aanbesteden.”

Van het grondverzet is niets meer te zien. Het werk is begin april opgeleverd. De twee lopen op de dijk, blijven stilstaan als ze praten: over het steile talud, de lagen grond en klei die in fases werden aangebracht als soort grondwig die voldoende tegengewicht moet geven aan het water in de meterbrede Purmerringvaart dat de dijk onderuit wil duwen.

“Gemiddeld is er 80 centimeter klei extra op aangebracht”, legt Franke wandelend over de dijk uit. Hij nadert het viaduct van de N244, de snelweg tussen Purmerend en Edam. Twee fietsers rijden hem bijna van de sokken. “Dit lijkt misschien een koud kunstje, maar je kunt niet rücksichtslos klei op de dijk gooien en een zware kraan erover laten rijden. Dan kan de dijk vervormen”, vervolgt hij.

Vervormd. Nee hoor. Beetje bij beter is het kunstwerk verstevigd. Steeds in lagen van 30, 40 centimeter. Waterspanningsmeters legden het gedrag van de dikker wordende dijk vast. Ongeveer vier weken later volgde de volgende ophoogronde. Tot de gewenste verzwaring werd bereikt. De voet werd zwaarder en breder, de rug minder steil.

Met de voeten in de klei wijst de directievoerder in de verte: “Daar komt de klei vandaan. Daar wordt een bedrijventerrein ontwikkeld. Het is nu bouwrijp gemaakt.”

Een actueel probleem komt ter sprake. Graafschade. Verduin moet lachen en knikt. Ondanks alle protocollen die er gelden, komt het geregeld voor dat een kabel wordt geraakt. Niet alle leidingen liggen waar ze moeten liggen. Verduin weet wel hoe dat komt: “Ik heb zelf lang bij een aannemer gewerkt. Er moest een inhaalslag gemaakt worden met glasvezels. Ik zag dat aannemers de weg van de minste weerstand zochten. Gingen ze linksom de put, terwijl ze rechtsom hadden gemoeten. Dat is killing natuurlijk, want dan staat de leiding niet goed meer op de tekening.”

De Purmerdijk herbergt een schat aan leidingen. “Alles wat je kunt verzinnen, kwamen we tegen: gas-, water-, elektriciteit-, data- en telefoonkabels. Een kabel van een lantaarnpaal raken is vervelend, maar als je een 150 kV-leiding raakt, komt een flink gedeelte van de omgeving zonder stroom te zitten. Om maar te zwijgen over de milieuschade die kan ontstaan bij een oliedrukleiding.”

Een paar hazen rennen elkaar achterna. Van de ophoogsessie hadden zij geen last, zegt Franke. De stroom viel ook niet uit. Alleen die ene keer ging het mis. Toen de Friese aannemer ineens een KPN-kabel in zijn bak had. Offline was het vleesbedrijf onder aan de dijk. Precies rond de uurtjes dat de bestellingen binnenstromen.

“De aannemer kon er niets aan doen. We hadden alle leidingen in kaart gebracht. Op de bewuste plek kon hij geen kabel verwachten”, verdedigt Verduin. De vleeshandelaar had daar geen boodschap aan: woedend kwam hij naar buiten. “Stelletje klojo’s. Wat doen jullie nou? Ik heb geen telefoon meer”, riep hij. Na een paar uurtjes was het probleem verholpen. Een kwestie van goede contacten, meent Franke. “In de voorbereiding zaten we met alle partijen om tafel. Daar hebben we het hele project profijt van gehad.”

Praten dus. De moeilijkste discussies werden gevoerd met de nutsbedrijven. Vooral toen het over de oliedrukleiding van 150 kilovolt ging. Verduin: “Die kun je niet zomaar verleggen. Dan is maatwerk nodig, omdat een compleet nieuwe gestuurde boring tonnen kost. Zelfs dat kan niet, zeiden ze eerst. Altijd gaat het over de vraag: wie gaat dat betalen?”

Het kwam goed. Water bij de wijn van twee kanten. De leiding blijkt meer gewicht te kunnen dragen dan werd aangenomen. Op een aantal plekken werd de sloot verplaatst.

Een fietser komt voorbij, opgewekt: “Wel een mooi verhaal in de krant zetten hè”, roept hij: “Moet je eens kijken, wat een mooie dijk. Of het hiervoor kommer en kwel was? Nou, je had zomaar natte voeten.”

Eind goed al goed. Zelfs de vleesondernemer was na afloop tevreden. “Of iedereen nu vlees bij hem bestelt? Nee, maar het is wel een heel goede”, zegt de communicatiemedewerker die meewandelt.

Projectgegevens

Dijkverbetering Purmerringdijk, stedelijk gebied en Baanstee NoordAanneemsom:1.024.600 euroAannemer:Jelle Bijlsma BVUitvoering:oktober 2013-april 2014Contractvorm:RAW bestekDijkverbetering:6,9 kilometerMaaiwerk:1000 areTeelaarde:18.000 m3Klei:43.000 m3Stalen damwand:200 meterBeschoeiing:150 meterVerwijderen AC-leiding:925 meterVerhardingen:4000 m2Stuwen:4Overig:Diverse duikers en afsluiters

Reageer op dit artikel