nieuws

‘Ik ga niet in mijn eentje de mensheid redden’

bouwbreed Premium

Energiebesparing overschaduwt alle andere bouwthema’s. Er is één niet onbelangrijk probleem: het verkoopt niet, concludeerden toeleveranciers, aannemers én minister Blok tijdens een Twan-Huys-achtig tafereel in Zaltbommel.

Publiek aan twee kanten. Twee stoelen in het midden. Felle lampen erboven. Minister Blok zit in de ene stoel. Hij wordt geïnterviewd. Rogier Rijkers, hoofdredacteur van Cobouw, zit in de andere stoel. Hij speelt vandaag Twan Huys die hoge kijkcijfers scoort met zijn programma College Tour. Studenten die normaliter ook vragen mogen stellen aan de hoofdgast zijn in dit geval ingewisseld voor toeleveranciers, bouwers, installateurs en corporatiemanagers.

“De bestaande bouw verduurzamen is spannender dan nieuwe huizen bouwen”, begint Blok. Oude foto’s van de bescheiden huizen waarin de minister met zijn ouders woonde, worden doorgenomen. Van Emmeloord verhuisde hij naar Dordrecht. Van Dordrecht naar Voorschoten. “Politici doen niets liever dan vertellen dat ze van eenvoudige komaf zijn. Ik ben geboren in een huurflat.”

Blok herinnert zich dat de centrale verwarming opkwam. Toen dubbelglas nog niet bestond. Hij bekent dat de Daf op een van de foto’s van zijn ouders is: “Daar schaam ik me nog steeds voor.” Met oude Hollandse auto’s mag de minister dan niets hebben, oude woonwijken zoals in Voorschoten moet je “up-to-date maken”. “Een gebied zoals Rotterdam-Zuid moet je niet opgeven.”

Sympathiek. Persoonlijk. Grappig. Blok weet de aandacht vast te houden. Wat valt hier ook tegenin te brengen? Niemand spreekt tegen dat verduurzamen noodzakelijk is. De grote meerderheid van het publiek was het daar eerder die dag al over eens.

Iets willen is één, vermarkten is twee. Dat blijft ondanks Energiesprong-initiatieven en maatschappelijk verantwoorde woorden van een VolkerWesselsmanager een moeilijk verhaal, viel de minister in herhaling. Zijn huis heeft inmiddels een C-label. Verder gaat hij niet. Dat is zo’n gedoe. “Dat laat ik aan de volgende bewoner over.”

De minister beschouwt zichzelf als een gemiddelde huisbezitter. Die denkt niet met zijn hart, maar met zijn portemonnee: “Eerst kijkt hij: wat kan ik betalen? Dan maakt hij een prioriteitenlijstje. Energiebesparing staat daar wat lager op.”

Massaal isoleren mag dan lastig zijn. “Onmogelijk is het niet”, voegde de minister eraan toe. Moest hij als minister niet wat meer ambitie tonen, vroeg Rijkers hem. “Waarom maak u een economische afweging en geen duurzame?”

Nadenkend doodde de boekhoudkundige hervormer even de tijd met: “Hmmmm.”

Toen zei hij dit: “Ik ga niet in mijn eentje de mensheid redden. Ik vrees dat ik niet bij de groene elite hoor.” Op zoek naar zijn duurzame drijfveer viel Blok – die als kleine jongen al de troepen toesprak (foto) – terug op oude stokpaardjes. Van “Nederland is een gaaf land” en “wij hebben historische hervormingen doorgevoerd”.

Voor zover we het nog niet wisten. Tijdens deze College Tour bleek eens te meer dat Blok-de-liberaal en Blok-de-oud-bankier niet hofdienaars zijn van het milieu. Blok is van eenvoud, vrije wil van hypotheken aflossen, niet van valse beloften, niet van schulden.

Dat hij toevallig is belast met het dossier energiebesparing kon hij als student toch ook niet zien aankomen. Rijkers vroeg het hem toch: “Wat kunt u doen als minister om de massa mee te krijgen op het gebied van energiebesparing?”

Blok is nog aan het puzzelen: “Voor een deel is het onbekend terrein. Transformatie in gebouwde voorraad hebben we in de geschiedenis nog nooit gedaan. Dat maakt het spannend.”

Spannend dus. Moeilijk, maar niet onmogelijk. De zaal begon te morren. Er kwamen voorstellen. Slechte. Goede misschien. Blok kon er niet zoveel mee. De energiebelasting verlagen? Blok ziet dat niet gebeuren. ‘Geef ons een stip aan de horizon’. ‘En hoe zit het dan met onze toekomst?’ “Die kun je niet voorspellen. Die moet je mogelijk maken.”

Blok is niet de herder die verdwalende aannemers de weg wijst. Duurzaamheid zal toch echt handel moeten worden. Interessant voor consumenten. En dat komt toch echt uit de mensen zelf, is zijn boodschap.

Er was een ster. Een uitspraak van Blok gaf bouwers die wel geloven in duurzaamheid, isolatiebesparing en dikkere gevels hoop: “Ik denk dat energie over dertig jaar duurder is dan nu.”

College tour

Afgelopen donderdag vond de tweede College Tour Duurzame Energie plaats. Het is een initiatief van twintig bedrijven die actief zijn in de duurzame-energiebranche. Volker Wessels-dochter Dubotechniek Bedrijven is de organisator.De bedrijven constateren dat er in de markt een enorme behoefte bestaat aan informatie en kennis over het veranderende energielandschap en de gevolgen daarvan voor duurzame bouw en gebouwbeheer.

‘Te veel ego’s’

Duurzaam bouwen kun je een noodzakelijk kwaad vinden. Martijn Raaijmakers, oprichter van United by Passion, vindt het absolute noodzaak. Dat zei hij tijdens de College Tour Duurzame Energie in Zaltbommel. Om daadwerkelijk iets te kunnen betekenen voor nieuwe generaties moeten we afstand doen van het “oude leiderschap”. Raaijmakers ontmoette en interviewde de afgelopen jaren tal van bouwdirecteuren, architecten, projectontwikkelaars en ambtenaren. Hem valt op dat zij veelal vanuit ego en status opereren. “We spelen één groot toneelspel. We gaan op een bepaalde manier gekleed. Lopen op een bepaalde manier. Hoe lang hou je dat in stand? Kijk eens om je heen. Heb het lef om echt te zijn. Tijdens bouwvergaderingen hebben we de neiging winst niet direct en eerlijk te overleggen. We weigeren het echte verhaal te vertellen.” De passionair, zoals hij zichzelf noemt, daagt bouwleiders uit om te handelen vanuit passie en zelfbewustzijn. Anders gaat het “vroeg of laat mis”, waarschuwde hij. “Lees de economische rapporten. Het is een puinhoop. Ons systeem leunt op schulden. We roven de aarde leeg.”

Reageer op dit artikel