nieuws

IJsschotsen achter pleisterwerk van verkommerd klooster

bouwbreed Premium

Het voormalig kloostercomplex aan de Nieuwstraat in Breda heeft de afgelopen eeuwen heel wat verschillende bewoners geherbergd: van adellijke families, broeders, nonnen en fabrieksarbeiders tot studenten. Over ruim twee jaar moet het complex onderdak bieden aan hotelgasten.

Door de slechte staat waarin de vijf aan elkaar gegroeide rijksmonumenten verkeren, is een grondige renovatie en verbouwing nodig. Ruim vijftien jaar leegstand heeft de vijf panden – drie hofhuizen waarvan de oudste oorspronkelijk dateert van de veertiende eeuw en een kloostergebouw en -kapel uit begin twintigste eeuw – steeds verder in verval gebracht. De hofhuizen en het kloostergebouw zijn bestemd voor de bouw van in totaal 95 hotelkamers. Ontwikkelingscombinatie Designhotel Nieuwstraat Breda heeft voor de vijf panden onlangs een huurcontract voor twintig jaar afgesloten met de Odyssey Hotel Group.

“Er is ontzettend veel vocht in de kapel gekomen, met als gevolg zwamvorming in het hele complex”, aldus Cristian Smits van aannemer Nico de Bont. “Ook de installaties zijn op een gegeven moment afgekoppeld. We hebben hier gestaan, terwijl er ijsschotsen op de muren en achter het pleisterwerk zaten”, vult collega Mark Verhagen aan.

In de kapel en in het voormalige hofhuis Bruheze was de schade het grootst met als gevolg dat waarschijnlijk het complete stucwerk van het kapelgewelf verwijderd moet worden, evenals fraai pleister- en lijstwerk en rozetten in de hofhuizen. Ook al zijn er al veel zwammen en schimmels weggehaald, ze zijn op sommige plekken nog goed zichtbaar. In de nok van de kapel is inmiddels een deel van het aangetaste dakbeschot vervangen.

Hoewel er natuurlijk een plan ligt voor de transformatie, waren veel zaken van tevoren niet te voorzien omdat ze verborgen zaten achter voorzetwanden, systeemplafonds en andere elementen die in de loop der tijd bij de vele verbouwingen zijn toegevoegd aan het complex dat een wirwar vormt van gangen, trapjes, kleine nonnencellen, monumentale kamers, een middeleeuws torentje en een onderaardse gang. In de verbindingsgang tussen de voormalige hofhuizen zijn zelfs de oude straatputten nog zichtbaar.

In oktober 2013 is Nico de Bont daarom eerst begonnen met het strippen van de panden en het inventariseren van alle details. Verhagen: “We zijn ruim een week bezig geweest met het inmeten van de bestaande vloerniveaus en drie weken met het inventariseren van de bestaande constructie. Deze kon pas na de stripwerkzaamheden in kaart worden gebracht.”

Ook nu nog ontstaan veel oplossingen werkenderwijs, bijvoorbeeld om te voldoen aan eisen op het gebied van akoestiek en brandwerendheid. Smits: “Je hebt te maken met verschillende soorten gebouwen, historie en bouwstijlen. In combinatie met de functie die de ruimtes krijgen en de vele eisen waaraan we moeten voldoen, maakt dat de puzzel compleet en heel complex.” Leidraad daarbij zijn de monumentale waardenkaart en het ruimteboek dat de aannemer samenstelt met daarin in detail per ruimte de huidige staat, het gewenste resultaat en de benodigde werkzaamheden. De constructie van de panden lijkt in goede conditie. Verhagen: “We kijken nu in hoeverre het nodig is extra constructieve voorzieningen aan te brengen, zoals stalen liggers, om te voldoen aan de constructieve eisen voor het nieuwe gebruik van de ruimtes.”

De nog aanwezige historische elementen worden zoveel mogelijk behouden, zoals de monumentale tegelvloer in de kapel, die tegeltje voor tegeltje is verwijderd en na het aanbrengen van vloerverwarming weer teruggeplaatst wordt. Veel historie is de loop der tijd verloren gegaan. “Aan de ene kant doodzonde, maar dat heeft er wel voor gezorgd dat we een haalbaar plan konden maken”, stelt vastgoedontwikkelaar Gijs Vermeulen van Schonck, Schul & Compagnie, de voornaamste adviseur in de ontwikkelingscombinatie.

projectgegevens

Opdrachtgever en eigenaar:Ontwikkelingscombinatie DesignhotelNieuwstraat BredaOntwerp en architectuur:C5 ArchitectenRestauratieaannemer:Nico de Bont TBIConstructeur:Van Boxsel EngineeringTotale projectkosten:22 miljoen euroOmvang:7.800 m2 bvo, waarvan 2.800 m2 aan nieuwbouw

Reageer op dit artikel