nieuws

‘BVP is juist bezig aan een opmars’

bouwbreed Premium

‘BVP is juist bezig aan een opmars’

Bij Best Value Procurement-projecten gaat de opdrachtgever op zoek naar de hoogste waarde voor de laagste prijs. “Maar dat maakt een beoordeling niet subjectief”, is de stellige overtuiging van Wiebe Witteveen, inkoopmanager bij Rijkswaterstaat en leider van het kernteam BVP.

Dat het rond de aanbesteding van d e Westfrisiaweg komt tot een rechtszaak is eerder uitzondering dan regel. Van de honderden BVP-projecten die de afgelopen jaren op de markt kwamen, is slechts één rechtszaak bekend. Alleen bij de gunning van de Zuid-Willemsvaart stapte een van de afvallers naar de rechter omdat hij het niet eens was met zijn beoordeling. Opdrachtgever Rijkswaterstaat werd toen in het gelijk gesteld.

“Een rechtszaak is altijd waardeloos, maar onze ervaring is dat er juist minder rechtszaken worden gevoerd over BVP-projecten’’, weet Wiebe Witteveen. ‘‘Het zou jammer zijn als BVP daardoor in een slecht daglicht zou komen, want de methode is juist bezig aan een opmars.”

Valkuil

De ervaring van Rijkswaterstaat is dat ook bij BVP-opdrachten sprake is van meerwerk en vertraging, maar veel minder dan bij ‘gewone’ d&c-contracten. Witteveen: “Je vindt de best beschíkbare expert voor de opdracht. Ook die weet niet alles en dus zijn er afwijkingen en onverwachte tegenvallers. Die worden wel in een vroegtijdig stadium gesignaleerd door de marktpartij, idealiter in combinatie met een oplossing. De methode is niet de heilige graal, maar problemen worden eerder transparant en er wordt gekeken naar kwaliteit.”

De valkuil is om bij problemen in de ‘traditionele’ reflexen te schieten, maar het lukt zowel markt als opdrachtgever steeds beter om volgens de nieuwe methode te werken. “Tachtig procent van de inschrijvers die de hoogste kwaliteit biedt wint de inschrijving. Daarbij schrijft zo’n 10 tot 15 procent in onder onze raming en gaat de hoogste kwaliteit hand in hand met de laagste prijs. Dan heb je toch echt een goede expert te pakken. Overigens werkt het niet om de methode om te draaien: Als op de laagste prijs wordt gekozen, komt daar niet automatisch de beste kwaliteit uitrollen.”

BVP is een ondernemersmodel, waarbij de markt de beste expert levert bij een opdracht en die op de meest efficiënte manier uitvoert. Daarvoor kijkt de opdrachtgever vooraf niet naar de inschrijfprijs, maar beoordeelt de kansen en risico’s die een gegadigde ziet in combinatie met interviews met de sleutelfiguren die het project in een later stadium uitvoeren. Witteveen begeleidt momenteel de aanbesteding van de Hemelrijkse Waard en een aantal ingenieursdiensten.

Tijdens de procedure zijn allerlei waarborgen ingebouwd om elke zweem van vriendjespolitiek of subjectief gedrag te vermijden. De schriftelijke beoordelingen gebeuren anoniem en de interviewrondes worden door vier of vijf mensen onafhankelijk van elkaar beoordeeld. “We motiveren elk cijfer en gaan ook in gesprek met de afvallers over de sterke en zwakke punten. Daarin verschilt een BVP-aanbesteding overigens niet van andere aanbestedingen”, licht Witteveen toe.

Ervaren

Rijkswaterstaat is met jaarlijks meer dan tien BVP-aanbestedingen de meest ervaren opdrachtgever met prestatie-inkoop. Witteveen bespeurt wel een oncontroleerbare trend van “BVP-look-a-likes” waarbij niet iedereen even zorgvuldig omgaat met de basisprincipes. “Het klinkt misschien basaal, maar opdrachtgevers doen er goed aan om gecertificeerde en ervaren mensen in huis te halen alvorens aan zo’n aanbesteding te beginnen. Bij sommige andere aanbestedingsvormen is het begrijpelijk dat marktpartijen achterhalen wie de beoordelaars zijn en wat zij belangrijk vinden in plaats van wat het beste is voor het project. Bij BVP draait het om “best for project”. Wij werken met een kernteam van specialisten waarbij de training en rollenspellen zo zijn opgezet dat de wijze van beoordeling steeds hetzelfde is.” Witteveen benadrukt dat er in Noord-Holland BVP-gecertificeerde experts betrokken zijn.

Verschillen tussen traditionele aanpak en BVP

Traditioneel (laagste prijs) BVP

Opdrachtgever is de expert en neemt veel besluiten. Opdrachtnemer is de expert en ontzorgt opdrachtgever.

Veel communicatie. Zo min mogelijk communicatie.

Gebruikmaken van veel details. Gebruikmaken van dominante informatie.

Laag rendement leveranciers. Reëel rendement leveranciers.

Verplaatsen van risico’s. Beheersen van risico’s.

Verrast door verstoringen. Zoeken naar oplossingen voor verstoringen.

Vertrouwen aanbieder op blauwe ogen. Aanleveren van aantoonbare feiten als bewijs.

Denken vanuit het ik. Denken vanuit het wij (win-win).

Management, inspectie en controle. Luisteren, observeren en stroomlijnen.

Bron: Rijkswaterstaat

Reageer op dit artikel