nieuws

Aanpak koopmarkt krimpregiogezamenlijke taak

bouwbreed

Het koopwoningoverschot in krimpgebieden ligt niet alleen aan de krimp. De woningbehoefte is er de afgelopen jaren niet gedaald maar – bescheiden – gegroeid.

< vervolg van pagina 1

Beslissingen uit het verleden die, gezien de huidige problemen, beter niet genomen hadden kunnen worden, spelen ook een belangrijke rol. Zo is de woningvoorraad in krimpregio’s sterker toegenomen ten opzichte van de behoefte dan in de rest van Nederland.

Om “ontwikkelingen te stimuleren en inkomsten te genereren” lieten gemeenten en regio’s relatief veel nieuwbouw plaatsvinden. De koopvoorraad is nog flink verder vergroot doordat op grote schaal voormalige huurwoningen werden verkocht. Resultaat: een zeer ruime particuliere woningmarkt. Vooral aan de onderkant bovendien, zien de makers van het rapport Financiële risico’s van woningeigenaren in krimpregio’s, van het kennisinstituut Platform31. Dat de woningbehoefte de afgelopen jaren iets steeg bij een afnemende bevolking, komt door gezinsverdunning. Kinderen verruilden de ouderlijke woning voor een eigen optrekje, de ouders blijven als één- of tweepersoonshuishouden achter. Zo is per saldo het aantal huishoudens wel gegroeid maar minder snel dan het aanbod aan koopwoningen.

Huurwoningen zijn bijvoorbeeld massaal in de verkoop gegaan omdat ze aan het einde van een verhuurcyclus waren en omdat de verhuurders, zowel corporaties als beleggers, de opbrengst goed konden gebruiken. Maar het particuliere bezit blijkt niet te hebben geleid tot een kwaliteitsimpuls, waardoor woningen weer tot in lengte van jaren mee zouden kunnen. In gemengde buurten (met koop en huur) zijn ze eerder te herkennen aan hun gedateerde staat en achterstallig onderhoud. Terwijl corporaties hun bezit renoveren of vervangen door nieuwbouw, kachelt de particuliere voorraad er achteruit.

Het nadenken over een aanpak van de koopwoninggerelateerde problematiek in krimpregio’s bevindt zich nog in pril stadium. Suggesties zijn onder meer een sloopfonds voor particuliere woningen, het opbreken van de hypotheken van kwetsbare huishoudens en deze vervangen door nieuwe financieringsconstructies en instrumenten om woningaanpassing voor ouderen te bevorderen, zodat ze langer in hun huis kunnen blijven wonen.

De verwachting is dat in de betrokken gebieden een behoorlijke vraag naar huurwoningen blijft maar dat de vraag naar koopwoningen nog verder zal dalen. Opkopen van particuliere woningen voor de verhuur kan dan het overwegen waard zijn. Misschien niet voor de bescheiden prijs waarvoor ze bij een verhuurder in de boeken zouden hebben gestaan maar de marktwaardes van de koophuizen zijn vaak toch al zo laag, dat er voor de verhuur wellicht een verdienmodel in zit.

De mogelijkheden nemen toe als diverse partijen die belang hebben bij een oplossing concessies willen doen. Banken die anders de leegkomende onverkoopbare woningen van vastgelopen hypotheekklanten nooit meer afbetaald zien. Corporaties die willen voorkomen dat buurten waarin ook zij bezit hebben verder afglijden en gemeenten die tegen hoge kosten dreigen aan te lopen om leegstand, verval en de gevaren die daarmee samenhangen, het hoofd te bieden. Mogelijk willen eigenaren zo eveneens hun verlies nemen, al is het waarschijnlijk vaak noodgedwongen.

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels