nieuws

Proefboren en oplossingen zoeken

bouwbreed Premium

In Nederland staan honderden woongebouwen met uitkragende galerijen die monoliet zijn verbonden met betonnen gevelbalken en vloeren. Zulke ‘doorgestorte’ galerijen kunnen constructief onveilig zijn. Ze worden momenteel onderzocht door gespecialiseerde bureaus zoals Nebest uit Groot-Ammers.

Het zes verdiepingen hoge flatgebouw aan de Professor Cobbenhagenlaan in Tilburg maakt een trieste indruk. Niet alleen omdat het regent, maar ook door de steigerbuizen waarmee de galerijen zijn doorgestempeld. Voor de veiligheid, want uit onderzoek is gebleken dat de wapening gemiddeld te laag in het beton van de galerijen ligt.

Aan de Cobbenhagenlaan en de Cederlaan staan nog drie bijna identieke flatgebouwen. Een deel van de huurwoningen is ‘uitgepond’, aan particulieren verkocht. De andere woningen worden door beleggers verhuurd. Elk gebouw heeft een Vereniging van Eigenaren en een beheerder. Eén flatgebouw is reeds gerenoveerd door aannemer Tebecon uit Oud Gastel. Dat bedrijf was al bezig met werkzaamheden aan de Cobbenhagenlaan 206-400 toen beheerder FMO uit Rotterdam een aanschrijving ontving van de gemeente Tilburg.

Nebest Adviesgroep voerde in opdracht van FMO een onderzoek uit. De beheerder had vervolgens een onaangename mededeling voor de eigenaren. Ook na trekproeven op uitgenomen wapeningsstaven in het laboratorium van Nebest kon ingenieursbureau Econstruct uit Leeuwarden de situatie niet ‘veilig rekenen’. De gemeente drong aan op onmiddellijke maatregelen en Tebecon zorgde voor het doorstempelen van de galerijen.

Marinus Poelert, projectleider bij Nebest Adviesgroep, legt uit hoe zo’n onderzoek in zijn werk gaat. Het gebouw is ontwikkeld uitgevoerd in 1963/1964 door Intervam, volgens het RBM II (Rijnlandsche Betonbouw Maatschappij) gietbouwsysteem. “We hebben eerst niet-destructief onderzoek uitgevoerd met de Hilti Ferroscan. Tien procent van de galerijplaten, steekproefsgewijs. Daarmee meet je de hart-op-hartafstand en de dekking van de wapening van de uitkragende galerijen. Op de bouwtekening stond gladstaal aangegeven. We hebben het verkregen beeld nog verbeterd met de Hilti Betonradar. Vervolgens hebben we destructief onderzoek uitgevoerd. Vijf procent van de constructie, steekproefsgewijs. We hebben ook stukken wapeningsstaaf uitgenomen. De betonkernen zijn geboord uit het kritieke punt, daar waar de galerij overgaat in de randbalk, met aan de onderzijde een sponning voor de kozijnen”, aldus Poelert.

Chlorideprofiel

Behalve de opbouw en kwaliteit van het beton heeft Nebest ook het chlorideprofiel bepaald. De waarden bleven beneden de grenswaarde van 0,4 procent. De kans op putcorrosie is dan ook verwaarloosbaar. Dat is door potentiaalmetingen bevestigd. Het probleem wordt gevormd door de gemiddeld te lage ligging van de wapening, in combinatie met de door de kozijnsponning verzwakte doorsnede.

De constructieve onveiligheid van uitkragende galerijen is te verhelpen, weet Poelert. Nebest zoekt samen met Econstruct naar oplossingen. “De steigerbuizen kunnen worden vervangen door stalen profielen. Nadeel is de herverdeling van krachten, mogelijk op te lossen met gelijmde koolstofwapening. Een tweede oplossing is het aanbrengen van een constructieve deklaag, met wapening aan de randbalk en schuifvast op de galerij.”

Lastbeperking

Poelert wijst aan waar de deklaag met de randbalk verbonden zou moeten worden. “Een derde oplossing is het afzagen van de galerijen en vervangen door prefab betonnen elementen op een extra gefundeerde staalconstructie. Een theoretische oplossing zou een lastbeperking zijn, bijvoorbeeld niet meer verhuizen via de galerijen.”

Welke oplossing de eigenaren van de Cobbenhagenlaan 206-400 kiezen is nog onbekend. Inmiddels zijn (niet door Nebest) ook proefkernen geboord uit galerijen van de reeds gerenoveerde flatgebouwen. Wellicht moeten ook die galerijen doorgestempeld worden.

Projectgegevens

kkkkkkkkkkkkkk

Reageer op dit artikel