nieuws

Militair museum op kwaliteit gegund

bouwbreed

Het nieuwe Nationaal Militair Museum met vliegtuigen, tanks en uniforms moet jaarlijks 200.000 bezoekers gaan trekken. De oude hangars, bunkers en landingsbanen van vliegbasis Soesterberg maken plaats voor een spectaculair ontwerp, waarbij “van binnen naar buiten wordt gebouwd”.

De kenmerkende baileybruggen vormen de basis voor het dak van het nieuwe militaire museum in Soesterberg. Het gebouw is onderdeel van een compleet landschap van 45 hectare, waarbij feitelijk drie ontwerpen elkaar aanvullen en in elkaar overlopen.

De minister van Defensie verricht vandaag de eerste bouwhandeling. Aansluitend gaat aannemer Heijmans aan het werk met de uitvoering van het ontwerp.

Het is het eerste grote dbfmo-contract waarvoor de bouwer uit Rosmalen volledig verantwoordelijk is. “Het is ons gelukt deze opdracht te winnen door een volledig integraal plan neer te leggen waarbij we door alle disciplines heenbreken”, zegt projectdirecteur Martin Schellekens van Heijmans. “De collectie en de inrichting van het museum zijn leidend geworden bij de uitwerking van het gebouw en het omliggende landschap. We zijn van binnen naar buiten gaan denken, maar zonder te vergeten dat we in het prachtige landschap van de Utrechtse Heuvelrug zijn met veel historische waarde.”

Uitkijktoren

Zo blijft het originele uitkijktorentje uit 1910 gespaard van de slopershamer en komt op de nieuwbouw een uitkijktoren van 33 meter die een weidse blik gunt over het hele omliggende gebied van heide en groen. Het hele luchthaventerrein van 45 hectare wordt in overleg met de provincie en de gemeente Soesterberg heringericht met vooral veel ruimte voor de natuur.

Bijzonder was dat het ministerie van Defensie het project volledig op kwaliteit heeft gegund. De opdrachtgever stelde een plafondprijs van 106,5 miljoen euro en via kwaliteitscriteria waren honderd emvi-punten te verdienen. Ontwerp, museale inrichting en landschap wogen zwaar mee. Tevens waren tien bonuspunten te verdienen met optimaal hergebruik van de bestaande panden op de vliegbasis. Heijmans wist 106 van de 110 punten van de economisch meest voordelige aanbieding te scoren en sleepte mei vorig jaar de opdracht binnen.

“Het was best een krap ontwerpbudget, want er waren al twee bezuinigingsrondes overheen gegaan”, licht projectmanager pps, Cor Vos van het ministerie de keuze toe voor een nieuw museumcomplex. “Tegelijkertijd wil je de boodschap van Defensie overbrengen aan het grote publiek en de collecties uit het militaire verleden veiligstellen. Sommige objecten werden blootgesteld aan temperaturen die schommelden tussen de -10 en 35 graden. Bepaald geen optimale museale omstandigheden.”

De collectie van enkele honderdduizenden voorwerpen van het Militair Luchtvaartmuseum Soesterberg en Legermuseum Delft worden daarvoor samengevoegd, zodat straks de hele militaire historie van Middeleeuwen tot toekomstige missies in één ruimte kan worden tentoongesteld. Een hangar voor Chinook-helikopters wordt fors uitgebreid en zal dienst doen als depot.

Imago

Het spectaculaire dak van 110 bij 250 meter doet denken aan de welbekende baileybruggen, waarin meteen plaats was voor het wegwerken van de benodigde installaties. Het dak van 4 meter hoog overkapt binnenruimtes, maar beschermt ook vliegtuigen die in de buitenlucht staan.

Buiten is ruimte voor tankshows en andere evenementen, want het museum wil absoluut geen stoffig of suf imago. “We mikken jaarlijks op zo’n 200.000 bezoekers. Dat betekent dat mensen moeten terugkomen. Je kunt de collectie binnen een uur bekijken, maar er is ook van alles te doen en te beleven.”

Schellekens beschouwt de krappe planning als het grootste risico voor de komende bouwperiode. “En het wordt de kunst om de integrale gedachte van het ontwerp vast te houden gedurende de uitvoering, maar ook in de periode daarna van onderhoud en exploitatie. We gaan dit contract aan tot 2039.” BIM en systems engineering zijn daarbij de onontbeerlijke gereedschappen om de projecten beheersbaar te houden.

Daarbij zal de projectdirecteur strak sturen op de risico’s, maar vanuit de gedachte dat Heijmans werkt met één portemonnee en één risicopot, wars van divisies en disciplines. Bij het ontwerp is scherp gelet op duurzaamheid en is gebruik gemaakt van onder meer ledverlichting en warmte-koudeopslag, waardoor de epc uitkomt op 0,60.

Eind vorig jaar zijn al diverse panden gesloopt en werd veel grond gesaneerd. De bouwers waren voorbereid op de vondst van explosieven, maar troffen tot op heden niet meer dan 5 kilo springstof aan, waaronder een oude mitrailleur en diverse kogels. Een onverwachte vondst waren twee bunkers op de nieuwe locatie. De weinig unieke exemplaren zijn na archeologisch onderzoek ten prooi gevallen aan de slopershamer en maken komende maanden plek voor de fundering.

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels