nieuws

Geglazuurde bekleding voor dubbele kromming

bouwbreed

Het ellipsvormige dak boven op Museum De Fundatie in Zwolle is het meest opvallende onderdeel van de uitbreiding. Hoewel opvallend wellicht niet de juiste omschrijving is, stelt directeur Jan Tichelaar van Koninklijke Tichelaar Makkum. “De constructie moet juist tegen de lucht wegvallen.”

Het Friese keramiekbedrijf is veran tw oordelijk voor de bekleding van de bijzondere constructie. De gevel van het oog wordt bekleed met 3D keramische tegels in de kleurnuances wit tot blauw. In totaal worden 1400 vierkante meter bekleed met een kleine 60.000 tegels.

“Het technisch uitwerken en het produceren van de tegels is niet ingewikkeld, maar wel arbeidsintensief”, legt Jan Tichelaar uit. Een zorgvuldige detaillering voor de gevel van de dubbele ellipsvormige constructie is essentieel in het ontwerp van architect Hubert-Jan Henket. Samen met hem zijn er verschillende glazuurproeven gedaan om er voor te zorgen dat de keramische huid uiteindelijk in de lucht opgaat.

Wit glazuur

Er is gekozen voor wi gvormige tegels van witte glazuur, afgewisseld met lichtblauwe accenten. De modules hebben twee maten, 200 bij 200 millimeter en 100 bij 100 millimeter. “De tegels worden met een speciale machine geperst, gestookt en met de hand geglazuurd. Dit moet uiteindelijk leiden tot het door de architect gewenste ‘random’-effect.

De tegels worden in willekeurige volg orde geplaatst. “De opdrachtgever heeft gevraagd of wij ook de montage van de bekleding voor onze rekening wilden nemen. Dit is voor ons het bijzondere aan dit project: behalve tegelfabrikant worden we ook aannemer die een verzekerde garantie biedt.”

De bekleding wordt verlijmd op een ondergrond van epdm. “Om de waterbelasting te minimaliseren worden de tegels niet volledig in de lijm geduwd, waardoor ruimte overblijft waarlangs hemelwater wordt afgevoerd. Samen met industrieelverlijmer HQ Bonding uit Vlaardingen hebben we verschillende lijmsoorten getest die bij deze geventileerde betegeling past en die ook zorgt voor een goede hechting op de rubberen dakafdichting. Ook hebben we gekeken naar de hechting van de epdm op het hout.”

Lastig element aan de klus is volgens Tichelaar ook dat door het bijzondere ontwerp van Henket de radius overal anders is. “De tegels moeten random worden gezet, maar uiteindelijk moet wel alles passen. Bovendien moet voorkomen dat de voeg wegloopt in de kromming, die mag niet groter zijn dan 2 centimeter. Dat is ook de rede n dat we voor twee maten tegels hebben gekozen. Desalniettemin vergt de montage veel reken-en denkwerk.”

Trekproeven

Tichelaar hee ft proeven op kleine schaal gemaakt en ook al een gedeelte 1 op 1 aangelegd. Uit de trekproeven is een lijmsoort gekozen. “Die houden wij echter geheim. De certificaten en garanties zijn in ieder geval afgedekt.”

Het verlijmen moet op een bepaalde temperatuur gebeuren en wordt gedaan door de ervaren tegelzetter Andries Planting uit Lemmer.

Door problemen met de fundering van het museum is het werk zo’n zes maanden vertraagd. Het montagewerk is daarom uitgesteld. Tichelaar verwacht dat de montage komend voorjaar zal plaatsvinden.

Het bakken van de keramische tegels kan gewoon doorgaan. Inmiddels is de bekleding met de grote maatvoering klaar. De mal voor de kleinere tegels is ingebouwd zodat ook het productieproces kan beginnen.

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels