nieuws

Fabrikanten verbouwen zelf vlas voor lijnolieverf

bouwbreed

Verffabrikanten Ursa Paint en Rolsma gaan letterlijk de boer op met hun lijnolieverf. Beide producenten hebben vlas laten inzaaien om er straks lijnolie uit te winnen. De verfproducenten zeggen zo een goed alternatief te kunnen bieden voor synthetische verf. De markt neemt er steeds meer van af, zeggen de directeuren Toon van Westerhoven en Bas van der Geest van respectievelijk Ursa Paint en Rolsma; de enige fabrikanten van lijnolieverf in Nederland.

Verfrichtlijn bevordert interesse voor natuurverf

De toen emende interesse voor lijnolieverf hangt volgens Van der Geest deels samen met de Verfrichtlijn die sinds 2010 de hoeveelheid oplosmiddelen in verf vermindert. Niet minder belangrijk noemt hij de toenemende interesse voor natuurlijke grondstoffen. “Een terugkerende interesse”, zegt Van der Geest. “Tot aan 1950 werd alleen lijnolieverf gebruikt. Elke schilder maakte die zelf. En stopte daarmee toen de handel in navolging van de Verenigde Staten gebruiksklare synthetische verf in blik ging aanbieden.”

Mede daardoor is in de afgelopen zestig jaar de kennis over lijnolieverf nagenoeg verdwenen. “We waren er net op tijd bij toen we ruim drie jaar geleden de kennis die er nog was, begonnen te verzamelen”, vindt Van der Geest. “Boeken uit de jaren twintig bijvoorbeeld; de recepten die daarin staan zijn op wat kleine aanpassingen na ook nu nog te gebruiken.”

De lijnolie die deze recepten voorschrijven wil Van der Geest voor een deel halen uit de 3 hectare vlas die hij op 3 april heeft laten inzaaien in Raalte. “Door ROC Landstede in Raalte in samenwerking met het Productschap Akkerbouw.” De leerlingen van het ROC persen ook de olie uit de zaadjes van de vlasbloem.

Ursa Paint heeft in het Friese Ee een hectare vlas laten inzaaien. “Met de olie kunnen we denk ik twee charges maken”, zegt Toon van Westerhoven die met zijn broer Machiel de directie voert. De ontbrekende hoeveelheid lijnolie haalt hij uit Frankrijk en af en toe De4-linolie uit Rusland. Een enkele keer komt lijnolie ook uit Canada. “Dat proberen we wel te voorkomen”, vertelt Van Westerhoven, “want over zulke afstanden komt er tijdens het vervoer heel wat CO 2 vrij. Vlas groeit echter alleen op wat zure grond. In Nederland vindt je die vooral in Zeeland en Brabant en klaarblijkelijk ook in Friesland.”

Maatschappelijk betrokken

Beide lijnolieverffabrikanten constateren bij onder meer corporaties en vastgoedbeheerders en daarmee ook bij de groothandel een toenemende belangstelling voor natuurverven. Die willen met hun keuze mede hun maatschappelijke betrokkenheid uitdrukken. Technisch is het wat de twee verfproducenten betreft ook de beste keuze. Van Westerhoven: “Synthetische verf moet na ruim zes jaar worden vervangen; lijnolieverf kan makkelijk tien jaar blijven zitten. Dat komt mede omdat het flexibel blijft en enigszins meegeeft met de ondergrond. Synthetische verf droogt hard op en lijkt dan op een soort plastic.” Van der Geest gaat met het nanolab van de Universiteit Twente na of de droogtijd van de natuurverf kan worden versneld.

De langere droogtijd biedt de schilder ook voordelen, vindt Van Westerhoven. “De vakken waarmee grote oppervlakken worden geverfd vloeien onzichtbaar in elkaar over omdat de verf nog voldoende nat blijft.” En omdat de verf langer nat blijft trekt die beter in de ondergrond. Hout bijvoorbeeld wordt op die manier geconserveerd. Synthetische verf trekt volgens Van Westerhoven nauwelijks in de ondergrond maar blijft erop liggen.

Over het geheel genomen wijkt lijnolieverf in de uitleg van Van der Geest en Van Westerhoven niet heel veel af van synthetische verf. De omslag van synthetisch naar natuurlijk is voor Van der Geest nog maar de eerste stap naar verantwoorder schilderwerk. Dat vergt volgens hem onder meer ook ‘biokwasten’. Nijverdal Ten Cate heeft biologisch afbreekbare vezels waarvan momenteel GeoTubes worden gemaakt waarin onder andere baggeraars baggerspecie bergen. “Uit die vezels zou je ook kwastharen kunnen maken.”

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels