nieuws

Bouwen met de natuur blijkt goed te werken

bouwbreed

‘Bouwen met de natuur’ is een effectieve strategie om waterveiligheid te vergroten en tegelijkertijd de natuur te versterken en recreatiemogelijkheden te scheppen. Dat constateren de Nederlandse waterbouwers tevreden.

Ideeën van Waterman en Svasek vastgeworteld in waterbouw

Een boekje met de conclusies is verschenen ter gelegenheid van het vijfjarig bestaan van Ecoshape, een consortium van baggeraars, adviesbureaus, onderzoeksinstellingen en overheden dat zich sterk maakt voor het bouwen met de natuur. Op de lustrumbijeenkomst werd bekendgemaakt dat Ecoshape nog vijf jaar door kan met onderzoek en projecten.

Bouwen met de natuur borduurt voort op ideeën die Ronald Waterman en Honzo Svasek begin jaren tachtig al formuleerden. Zij stelden voor natuurlijke dynamiek niet te bevriezen maar juist te benutten om nieuw land te maken en tegelijkertijd recreatiemogelijkheden te vergroten en de natuur te versterken. Dat was destijds een nieuw geluid in de waterbouw.

Het bekendste product dat volgens die filosofie tot stand kwam, is onmiskenbaar de Zandmotor voor de kust van het Zuid-Hollandse plaatsje Ter Heijde. Niet voor niets siert een foto van dit kustversterkingsproject het omslag van het boekje. Het is evenmin toevallig dat een kitesurfer in een hoekje door het beeld scheurt. De zandmotor is een hotspot voor surfers en dat heeft ontegenzeglijk bijgedragen aan de positieve beeldvorming rond het project.

Toch sloeg de publieke opinie dit voorjaar onverwachts om, melden de auteurs van het boekje. Dat de haak van de Zandmotor naar de kust zou afbuigen hadden de waterbouwkundigen allang voorspeld. Daardoor zouden de stroomsnelheden lokaal flink kunnen toenemen, wat risico’s voor zwemmers met zich meebracht. Dat was allemaal voorzien, blijkbaar niet duidelijk gecommuniceerd toen het zich voordeed en een wethouder in allerijl de geul liet volstorten met basaltblokken. “Een leerpunt”, meldt een van de betrokken ingenieurs. “We zullen in de toekomst beter verwachtingen moeten managen en nog opener moeten communiceren met alle partijen.”

Oesterriffen

Ook de proeven met kunstmatige oesterriffen in de Oosterschelde komen uitgebreid aan de orde. Korven met oesterschelpen zijn ingezet om golven en stroomsnelheden te breken en zo afkalving van getijdeplaten tegen te gaan. Tegelijkertijd bieden de dode schelpen de benodigde harde ondergrond waarop oesterlarven zich graag vestigen en ontwikkelen. Tegen de tijd dat het staal van de korven is doorgeroest, moet de oesterpopulatie op eigen kracht verder kunnen voortbestaan en bijdragen aan de bescherming van de vooroever.

Een minder bekende toepassing van bouwen met de natuur is de manier waarop combinatie Puma zand wint voor Maasvlakte 2. Dat gebeurt niet door grote oppervlakten af te schuimen met de hoppers, maar door verhoudingsgewijs kleine wingebieden heel diep af te graven. Daardoor ontstaan lokaal diepe putten, maar blijft het bodemleven in grote gebieden ongemoeid. Bovendien doen Van Oord en Boskalis met hun hoppers aan seabed landscaping , zoals het fraai heet. Ze laten verhoogde ruggen staan in die putten die als springplank kunnen fungeren voor bodemleven om die putten weer te koloniseren.

EcoShape hoopt het boekje ‘Building with Nature’ vooral onder buitenlandse waterbouwers, ingenieursbureaus en opdrachtgevers te verspreiden.

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels