nieuws

Alle typen bouwconflicten onder de loep

bouwbreed Premium

Met het vergrootglas kijkt Trett naar oponthoud bij bouwprojecten. Wie is eigenlijk de schuldige? En in welke mate? Kiezen voor de technisch beste oplossing kan contractueel een boel narigheid veroorzaken.

Conflicte n over wie de schuld heeft van vertraging op complexe bouwprojecten kunnen het beste maar niet bij de rechter belanden. Tien jaar van touwtrekken is een realistisch spookbeeld.

“De stukken gaan over een weer. Alle partijen zetten experts in”, schetst jurist Hugo-Frans Bol van Driver Trett. “Een proces kan tien jaar duren en al die tijd moet je op je geld wachten. Liever heb je dus een oplossing voordat het komt tot een formele procedure.”

Bureau Trett ontrafelt jaarlijks zo’n zeventig conflicten. Van geharrewar over de oplevertijden van kantoren, opstandige luchthaventerminals tot weerbarstige maritieme werken. Maakt niet uit. Voor een jurist is een contract een contract. En voor de specifieke deskundigheden worden technici, planners en specialisten in bouwprocessen ingezet. In Nederland werkt Trett vanuit Goes met een man of twaalf. Het bureau maakte van 2008 tot dit voorjaar onderdeel uit van Grontmij maar heeft sinds mei onderdak gevonden bij de Engelse, beursgenoteerde, Driver Groep. Bij het druk reorganiserende Grontmij behoorde het specialisme van Trett niet langer tot de kernactiviteiten. Sinds 1992 is het bureau al in Nederland actief. De opdrachten komen voor 40 procent uit de offshore en voor de rest van het land. Bol: “Het begint soms basaal met dat mensen hun contract niet kennen. Bovendien hebben ingenieurs de gewoonte om de beste oplossing te kiezen. Technisch het beste wil niet zeggen contractueel het beste. Wie afwijkt moet daar contractueel wel de ruimte toe hebben. Een stuk of vijf bureaus ter wereld doen hetzelfde soort analysewerk als wij bij Trett.”

Oprichter Roger Trett haakte eind jaren zeventig in op het toenemen van claims bij de steeds groter wordende projecte n. Hoe krijg je bij (naderende) vertragingsconflicten inzicht in tijd en geld? Al snel stonden zowel opdrachtgevers als opdrachtnemers op de stoep.

“Wat wij doen is het probleem inzichtelijk maken, onderbouwing te leveren”, zegt adviseur Kjeld de Meersseman. “Waar zijn de kosten toegenomen, wie is verantwoordelijk? Als je die vragen helder beantwoord hebt, is de kans groter om het geschil op te lossen. Ons doel is daarbij om de verdere kosten te beperken. Ook al omdat je als partijen met elkaar verder moet. Dat is lastig als je in een arbitrage of rechtszaak verwikkeld bent die jaren gaat duren. Conflicten gaan gepaard met veel emotie, zo zitten de mensen nu eenmaal in elkaar.”

Vertraging lijkt zo simpel. De kalender liegt niet. Maar wie is precies de schuldige van de late oplevering? En, in welke mate? Een aannemer benaderde Trett om een vorig jaar in de Randstad opgeleverd gebouw van acht verdiepingen tegen het licht te houden. De overdracht was een half jaar uitgelopen. Per dag vertraging had de opdrachtgever een korting van 2000 euro bedongen. Duidelijk: de opdrachtgever liep huurpenningen mis. De Meersseman: “De aannemer wilde een analyse van de vertraging. Doel: uit te leggen waarom het gebouw zes maand en later klaar was.”

Eerste stap altijd is uitvinden hoe eigenlijk het project in elkaar steekt. Aan de ene kant de opdrachtgever, aan de andere zijde de bouwer met zijn onderaannemers. Of stuurt wellicht de opdrachtgever ook onderaannemers aan? Trett vraagt de partners het hemd van het lijf. Duikt in de bouwverslagen, bestudeert alle correspondentie.

Op basis van de gevonden informatie en het soort project kiest het bureau een analysemethode. Een stuk of zeven werkwijzen staan open, alle met hun eigen voor- en nadelen. Meestal wordt de internationaal gestandaardiseerde werkwijze van as planned impacted toegepast. Alle vertragingen – inclusief tijdsduur – worden vanuit de beschikbare projectdocumentatie gedestilleerd en stuk voor stuk in de planning ingevoerd. Vervolgens wordt van elke vertraging doorgerekend wat de invloed is op de datum van oplevering. Daarbij spelen niet alleen fysieke vertragingen een rol maar de late ontvangst van noodzakelijke gegevens.

Bij het project in de Randstad ontdekte Trett een slechte koppeling van voorbereiding en uitvoering, late levering van betonelementen en het aanvankelijk ontbreken van een constructief ontwerp voor een tweede draagwegwapening. Onwerkbaar weer speelde een rol, uitbreiding van installatiewerk en de vergroting van de technische ruimte. In sommige tijdvensters slaagde de aannemer om buiten zijn schuld ontstane vertragingen weer in te lopen. Onder de streep bleef over dat de opdrachtgever schuld was aan 259 dagen vertraging en de aannemer slechts aan negentien.

Reageer op dit artikel