nieuws

AchtergrondNederlandse oplossing voor kustafkalving Georgië

bouwbreed

De Zuid-Georgische kust kalft zo zwaar af, dat huizen en fabrieken in zee verdwijnen. Een Nederlands consortium wil door aanleg van strekdammen en spiraalstranden een einde maken aan het probleem. Dat biedt kansen voor Nederlandse waterbouwers.

Het strand van badplaats Batumi ziet er na recente strandsuppleties redelijk stabiel uit. Maar schijn bedriegt. De golven van de Zwarte Zee knabbelen er jaarlijks 5 tot 7 meter vanaf. Na een aantal huizen, hotels en een kippenvoercentrale dreigen ook het vliegveld, een waterzuiveringsinstallatie en een vuilstort kopje-onder te gaan. Voornaamste oorzaak is de bouw van een aantal stuwdammen in het Turkse deel van de rivier de Chorokhi, die iets ten zuiden van Batumi in zee uitmondt. “De rivier voert daardoor nauwelijks meer sediment aan, waardoor de natuurlijke aangroei van de kust is gestopt”, verklaart Irakli Goradze in het regeringsgebouw van de autonome regio Adjara op een paar 100 meter van de bedreigde kust.

De projectmanager van de Adjaarse deelregering kreeg hulp bij het vinden van een oplossing van de Nederlandse adviesbureaus Alkyon, HKV Lijn in Water en Arcadis. Zij brachten onder meer water- en sedimentstromen in kaart. Daaruit bleek dat het weinige sediment dat de rivier nog aanvoert, grotendeels verdwijnt in een diepwaterkloof recht voor de monding van de rivier. Onduidelijk is hoe deze honderden meters diepe put is ontstaan. Mogelijk speelt kanalisatie van het laatste stuk rivierdelta een rol.

Stuwdam

De ontdekking van de trog maakt het vinden van een permanente oplossing nog urgenter. Jaarlijkse strandsuppleties (telkens gemiddeld 100.000 kuub grind) zijn niet vol te houden. Niet alleen omdat het kostbaar is, maar ook omdat de voorraad opraakt. Goradze: “Ook dit materiaal komt uit de rivier de Chorokhi. Dat houdt dus binnen tien jaar op.” Overleg met Turkije heeft niets opgeleverd. Sterker, de Turken willen nog eens veertien stuwdammen bouwen in de rivier.

Spiraalstranden

Het Nederlandse consortium bedacht een tweeledige oplossing voor de ergst getroffen kuststrook met een lengte van 7,5 kilometer. Aanleg van strekdammen moet het afkalven langs het zuidelijke deel stoppen. Aan de noordzijde adviseren de Nederlanders aanleg van spiraalstranden. Die bestaan uit harde constructies in zee, met ertussenin openingen, waarachter cirkelvormige stranden worden aangelegd. Dankzij de goede bescherming die deze opzet biedt, is aanleg met zand mogelijk.

Heel interessant voor badplaats Batumi, dat uitsluitend grindstranden heeft. “Je krijgt dan een vrijwel onderhoudsvrij strand, met aan de waterlijn kiezels en vanaf pakweg 3 meter boven de waterlijn een strand van fijn zand”, schetst projectleider Martijn Onderwater (Alkyon).

Badplaats

Na voltooiing van de studie, die werd bekostigd door Partners voor Water, betaalde de deelregering zelf voor een aansluitende detailstudie door Alkyon en Arcadis. Zij raamden de aanlegkosten op 50 tot 60 miljoen euro. Dat kan het van oudsher rijke Batumi – oliehaven dankzij de pijpleiding die de gebroeders Nobels aanlegden vanuit Baku en ooit een van de populairste badplaatsen van de Sovjet-Unie – niet zonder hulp. Onderhandelingen zijn gaande met de Wereldbank en de Asian Development Bank. Floor Boerwinkel, namens Arcadis betrokken bij het project, ziet kansen op een Nederlands vervolg bij de uitvoering. “Aanleggen van strekdammen en opspuiten van strand is iets dat de Nederlandse baggeraars goed beheersen. Misschien kunnen zij hier een opdracht in de wacht slepen.”

De deelregering van Adjara verwacht dat de uitvoering binnen een jaar kan beginnen.

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels